کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء

کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء (رویکردهای یادگیری ماشین و هوش مصنوعی) نوشته‌ی صبا هاجری و توسط نشر عاصم منتشر شده است. این کتاب به بررسی چالش‌ها و راهکارهای امنیتی در حوزه‌ی اینترنت اشیاء، به‌ویژه در زمینه‌ی خانه‌های هوشمند می‌پردازد و نقش فناوری‌های نوین مانند یادگیری ماشین و هوش مصنوعی را در افزایش امنیت این سیستم‌ها تحلیل می‌کند. هاجری با رویکردی تحلیلی و پژوهشی، مفاهیم پایه‌ای اینترنت اشیاء، ساختار شبکه‌ها، تهدیدات امنیتی و راهکارهای مقابله با حملات سایبری و فیزیکی را مورد بررسی قرار داده است. همچنین، کاربردهای عملی و پژوهش‌های انجام‌شده در این حوزه، به‌ویژه در زمینه‌ی تشخیص نفوذ و مدیریت اعتماد، در فصل‌های مختلف کتاب مطرح شده‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء

کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء نوشته‌ی صبا هاجری به بررسی جامع امنیت در بستر اینترنت اشیاء با تمرکز بر خانه‌های هوشمند و کاربردهای صنعتی می‌پردازد. این کتاب با رویکردی پژوهشی، ابتدا مفاهیم پایه‌ای اینترنت اشیاء و ساختار شبکه‌های مرتبط را شرح داده و سپس به چالش‌های امنیتی، تهدیدات سایبری و فیزیکی و راهکارهای مقابله با آن‌ها می‌پردازد. هاجری با تکیه‌بر مطالعات داخلی و خارجی، پیشینه‌ی پژوهش‌ها و پروژه‌های مرتبط را مرور کرده و نقاط ضعف و قوت راهکارهای موجود را تحلیل کرده است.

اینترنت اشیا به‌معنای دنیایی است که در آن اشیا فقط «وسیله» نیستند، بلکه می‌فهمند و خبر می‌دهند. یخچالی را تصور کنید که خودش می‌فهمد شیر تمام شده، یا چراغی که وقتی وارد اتاق می‌شوید روشن می‌شود. در اینترنت اشیا، وسایل فیزیکی با سنسورها به اینترنت وصل می‌شوند، داده جمع‌آوری می‌کنند و بدون دخالت مستقیم انسان تصمیم‌های ساده اما هوشمند می‌گیرند. قدرت اصلی اینترنت اشیا در ارتباط و داده است. این اشیا اطلاعاتی مثل دما، حرکت، ضربان قلب یا مصرف انرژی را ثبت می‌کنند و به یک سیستم مرکزی می‌فرستند. آن‌جا داده‌ها تحلیل می‌شوند و نتیجه‌اش می‌تواند یک هشدار، یک پیشنهاد یا یک اقدام خودکار باشد؛ مثلاً خاموش شدن کولر وقتی کسی در خانه نیست یا اعلام خرابی یک دستگاه قبل از اینکه کاملاً از کار بیفتد. این فناوری آرام‌آرام در حال تغییر سبک زندگی ماست؛ از خانه‌های هوشمند و شهرهای هوشمند گرفته تا پزشکی، کشاورزی و صنعت. اینترنت اشیا کمک می‌کند هوشمندتر مصرف کنیم، سریع‌تر تصمیم بگیریم و راحت‌تر زندگی کنیم، بی‌آنکه همیشه حواسمان به همه‌چیز باشد. همین نامرئی بودنِ کمکش، جذاب‌ترین بخش ماجراست.

هاجری در این کتاب مفاهیم کلیدی، بررسی چالش‌های امنیتی، تحلیل روش‌های تشخیص نفوذ و ارزیابی الگوریتم‌های یادگیری ماشین و هوش مصنوعی در این زمینه را معرفی کرده است. در بخش‌هایی از کتاب، به بررسی معماری شبکه‌های اینترنت اشیاء، پروتکل‌های ارتباطی، و نقش اعتماد و احراز هویت در امنیت این سیستم‌ها پرداخته شده است. همچنین، نویسنده با ارائه‌ی دسته‌بندی روش‌های تشخیص نفوذ و تحلیل نقاط آسیب‌پذیر، مسیرهای تحقیقاتی آینده را نیز پیشنهاد داده است.

خلاصه کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء

کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء با تمرکز بر خانه‌های هوشمند، ابتدا به معرفی فناوری اینترنت اشیاء و نقش آن در زندگی روزمره می‌پردازد. نویسنده توضیح داده است که چگونه اتصال دستگاه‌های مختلف از طریق اینترنت، امکان مدیریت و کنترل از راه دور را فراهم می‌کند و در عین حال، چالش‌های امنیتی جدیدی را به وجود می‌آورد. در ادامه، انواع تهدیدات امنیتی از جمله حملات سایبری، نفوذ به شبکه‌ها، تهدیدات فیزیکی و مشکلات مربوط به حریم خصوصی بررسی شده‌اند. کتاب به تفصیل به روش‌های تشخیص نفوذ، دسته‌بندی سیستم‌های تشخیص نفوذ (مبتنی بر امضا، ناهنجاری و مشخصه) و نقاط ضعف و قوت هرکدام پرداخته است. همچنین، نقش یادگیری ماشین و هوش مصنوعی در بهبود امنیت اینترنت اشیاء و تشخیص تهدیدات نوظهور مورد بحث قرار گرفته است. نویسنده با مرور پژوهش‌های داخلی و خارجی، به بررسی پروژه‌های موفق و چالش‌های عملیاتی در پیاده‌سازی راهکارهای امنیتی پرداخته و در نهایت، پیشنهادهایی برای مسیرهای تحقیقاتی آینده ارائه کرده است. بخش‌هایی از کتاب به بررسی معماری شبکه‌های اینترنت اشیاء، پروتکل‌های ارتباطی و اهمیت مدیریت اعتماد و احراز هویت اختصاص یافته است. در مجموع، کتاب تصویری جامع از وضعیت امنیتی اینترنت اشیاء و راهکارهای نوین مقابله با تهدیدات ارائه می‌دهد.

چرا باید کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء را بخوانیم؟

امنیت در اینترنت اشیا یکی از مهم‌ترین و در عین حال چالش‌برانگیزترین جنبه‌های این فناوری است. از آن‌جا که دستگاه‌های متصل به اینترنت اشیا به‌طور مداوم داده جمع‌آوری و تبادل می‌کنند، هر ضعف امنیتی می‌تواند به دسترسی غیرمجاز، نشت اطلاعات یا حتی کنترل از راه دور تجهیزات منجر شود. این مسئله به‌ویژه زمانی حساس‌تر می‌شود که پای داده‌های شخصی، سلامت افراد یا زیرساخت‌های حیاتی در میان باشد. یکی از دلایل اصلی آسیب‌پذیری در اینترنت اشیا، تنوع و محدودیت منابع دستگاه‌هاست. بسیاری از این تجهیزات توان پردازشی و حافظه‌ی محدودی دارند و امکان پیاده‌سازی مکانیزم‌های امنیتی پیچیده در آن‌ها دشوار است. علاوه بر این، استفاده از گذرواژه‌های پیش‌فرض، به‌روزرسانی‌نشدن نرم‌افزارها و نبود استانداردهای یکپارچه امنیتی، سطح حمله را برای مهاجمان افزایش می‌دهد. برای افزایش امنیت اینترنت اشیا، لازم است رویکردی جامع اتخاذ شود؛ از طراحی امن دستگاه‌ها و رمزنگاری داده‌ها گرفته تا احراز هویت قوی، مدیریت دسترسی و به‌روزرسانی منظم نرم‌افزار. همچنین آگاهی کاربران و سازمان‌ها نسبت به مخاطرات امنیتی و رعایت اصول پایه‌ی امنیت سایبری، نقش مهمی در کاهش تهدیدها دارد. بدون توجه جدی به امنیت، مزایای اینترنت اشیا می‌تواند به مخاطراتی جدی تبدیل شود.

اهمیت این کتاب در همین است. این کتاب با تمرکز بر چالش‌های امنیتی اینترنت اشیاء، به‌ویژه در حوزه خانه‌های هوشمند، اطلاعات به‌روزی درباره تهدیدات سایبری و فیزیکی ارائه می‌دهد. یکی از ویژگی‌های شاخص کتاب، بررسی نقش یادگیری ماشین و هوش مصنوعی در تشخیص و مقابله با حملات است که آن را برای علاقه‌مندان به فناوری‌های نوین و پژوهشگران حوزه امنیت اطلاعات جذاب می‌کند. همچنین، نویسنده با تحلیل پژوهش‌های داخلی و خارجی، نقاط ضعف و قوت راهکارهای موجود را بررسی کرده و مسیرهای تحقیقاتی آینده را پیشنهاد داده است. ساختار منظم و پرداختن به مفاهیم پایه، چالش‌ها و راهکارهای عملی، این کتاب را به منبعی مناسب برای آشنایی با وضعیت فعلی و آینده امنیت اینترنت اشیاء تبدیل کرده است.

خواندن کتاب امنیت نوین اینترنت اشیاء را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به پژوهشگران و دانشجویان حوزه امنیت اطلاعات، فعالان صنعت اینترنت اشیاء، مدیران فناوری اطلاعات و علاقه‌مندان به خانه‌های هوشمند و فناوری‌های نوین پیشنهاد می‌شود. همچنین برای کسانی که دغدغه‌ی امنیت داده‌ها، مدیریت تهدیدات سایبری و پیاده‌سازی راهکارهای مبتنی بر یادگیری ماشین و هوش مصنوعی دارند، مناسب است.