کتاب سردار سرکش

کتاب سردار سرکش نوشته مهدی میرکیایی، داستان رویارویی بهرام چوبین با خسروپرویز را برای مخاطبان کودک و نوجوان روایت می‌کند. این سردار که سربازانش بارها همراه او جنگیده‌اند، این بار به‌جای نبرد با دشمنان بیرونی، در برابر شاه ساسانی می‌ایستد. نارضایتی سپاهیان از رفتار دربار و همراهی آنان با بهرام، زمینه‌ی کشمکشی را می‌سازد که وفاداری، ترس و قدرت در آن نقش دارند. انتشارات امیرکبیر این کتاب را با تصویرگری سید حسام طباطبایی در مجموعه‌ی سرداران ایران زمین منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سردار سرکش

کتاب سردار سرکش داستانی تاریخی از مهدی میرکیایی است که قیام یک فرمانده‌ی ایرانی را در بستر حکومت ساسانیان بازگو می‌کند. نویسنده، بهرام چوبین را از میان سپاهیانش معرفی کرده است؛ مردی که سابقه‌ی حضور در نبردهای گوناگون دارد و اعتماد سربازان را به دست آورده است. رابطه‌ی او با هرمز، سردار همراهش، بخشی از فضای داستان را شکل می‌دهد. گفت‌وگوی این دو، دلیل نارضایتی از شاه را روشن می‌کند و فاصله‌ی میان زندگی سربازان و شکوه دربار را نشان می‌دهد. سپاهیان هزینه‌ی جنگ را با زخم و مرگ می‌پردازند، اما افتخار پیروزی نصیب شاه می‌شود. روایت، مسئله‌ی قدرت را از همین فاصله آغاز می‌کند. رفتار خشونت‌آمیز فرمانروا با زیردستان، مالیات‌هایی که خرج دربار می‌شوند و ترس حاکمان از مجازات، تصویر حکومت را در این داستان می‌سازند. بهرام در چنین فضایی تصمیم می‌گیرد مسیر سپاهش را به‌سوی پایتخت تغییر دهد. عنوان اثر نیز در نسبت با همین تصمیم معنا پیدا می‌کند: فرمانده‌ای که دیگر فرمان‌برداری از شاه را نمی‌پذیرد.
کتاب سردار سرکش علاوه‌بر کشمکش میان سردار و پادشاه، به معنای همراهی و هزینه‌ی انتخاب در موقعیت‌های دشوار توجه دارد. سربازان، زندانیان، درباریان و حاکمان محلی، هریک نسبت متفاوتی با قدرت پیدا می‌کنند. بعضی از سر اعتماد همراه می‌شوند و بعضی تصمیم خود را براساس ترس می‌گیرند. داستان از گفت‌وگوهای کوتاه به صحنه‌های حرکت سپاه، نزدیک‌شدن به دژ و رویارویی نظامی می‌رسد. بخش‌هایی با عنوان‌های «دژ فراموشی»، «شاه بی‌سردار» و «نبرد» مسیر این رویارویی را پیش می‌برند. جزئیاتی مانند سبد تیرهای سربازان، زره اسب‌ها، برج‌های چرخ‌دار و منجنیق‌ها، فضای جنگ را ملموس می‌کنند. سبد تیرها به‌ویژه یادآور این نکته است که پشت شمار نیروها، زندگی انسان‌ها قرار دارد. تصویر دربار نیز در تقابل با همین صحنه‌ها قرار می‌گیرد؛ شکوه کاخ از رنج کسانی جدا نیست که هزینه‌ی نگهداری آن را می‌پردازند. روایت، خواننده‌ی کم‌سن‌وسال را با یک کشمکش تاریخی آشنا می‌کند، اما موضوعش تنها جابه‌جایی صاحبان تخت نیست. اعتماد میان فرمانده و سپاه، برخورد حکومت با مخالفان و تفاوت دفاع از سرزمین با حفظ قدرت، پرسش‌های اصلی این داستان‌اند.

خلاصه کتاب سردار سرکش

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
بهرام چوبین، سردار سپاه ایران، از ستم خسروپرویز به تنگ آمده است. سربازانش نیز خاطره‌ی خوشی از رفتار شاه و درباریان ندارند و برای ایستادن در برابر او آماده می‌شوند. هرمز، یار وفادار بهرام، اطمینان دارد که شاه توان مقاومت در برابر چنین سپاهی را نخواهد داشت، اما بهرام احتمال می‌دهد ترس از مجازات، کسانی را به حمایت از خسرو وادارد. سپاه در ری آماده‌ی حرکت می‌شود. بهرام پیش از رفتن به‌سوی تیسفون، مأموریتی جداگانه به هرمز می‌سپارد: رسیدن به دژ فراموشی و آزادکردن زندانیان شاه. این دژ جایی است که حتی بردن نام گرفتارانش می‌تواند دیگران را به خطر بیندازد. حرکت هم‌زمان این دو گروه، قیام را از تصمیم یک سردار به رویارویی گسترده‌تری با دستگاه حکومت تبدیل می‌کند. کتاب سردار سرکش این کشمکش را از دل انتخاب‌ها و نگرانی‌های شخصیت‌ها پیش می‌برد.

چرا باید کتاب سردار سرکش را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب سردار سرکش را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• داستان، بهرام چوبین و رویارویی او با خسروپرویز را در قالب ماجراهای سپاه معرفی می‌کند.
• جزئیات تجهیزات و آرایش نیروها، تصور روشن‌تری از میدان نبرد می‌سازند.
• رابطه‌ی بهرام و سربازانش، زمینه‌ای برای اندیشیدن به اعتماد و مسئولیت فرمانده فراهم می‌کند.
• تقابل دربار و سپاه، تفاوت حفظ قدرت و توجه به رنج مردم را برجسته می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب سردار سرکش به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کودکان و نوجوانانی که به داستان‌های تاریخی ایران علاقه دارند.
• خوانندگان علاقه‌مند به سرگذشت سرداران و ماجراهای جنگی.
• مخاطبانی که داستان‌های مربوط به ایستادگی در برابر ستم را دنبال می‌کنند.
• علاقه‌مندان به شناخت رابطه‌ی فرماندهان، سربازان و پادشاهان در داستان.