کتاب آب و آتش

کتاب آب و آتش نوشته مهدی میرکیایی، داستان رویارویی امام قلی خان و نیروهای پرتغالی در جزیره‌ی هرمز است. داستان از زندگی مردمی آغاز می‌شود که تجارت و امنیتشان زیر سلطه‌ی اشغالگران قرار گرفته است و سپس به تصمیم‌ها و نبردهای سرداری می‌رسد که مأمور پایان‌دادن به این وضعیت می‌شود. این کتاب از مجموعه‌ی سرداران ایران زمین است و انتشارات امیرکبیر این کتاب را در بخش کتاب‌های شکوفه منتشر کرده است. تصویرگری سید حسام طباطبایی نیز همراه روایت است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب آب و آتش

کتاب آب و آتش نوشته مهدی میرکیایی، داستانی تاریخی برای مخاطبان کودک و نوجوان است که ماجرای لشکرکشی امام قلی خان به جزایر خلیج فارس را روایت می‌کند. نویسنده پیش از معرفی سردار ایرانی، فضای هرمز را از چشم مردم گرفتار در سلطه‌ی پرتغالی‌ها نشان می‌دهد. قلعه، میدان اعدام، بازار و بندر، مکان‌هایی هستند که چهره‌ی این سلطه را آشکار می‌کنند. قدرت نظامی اشغالگران فقط در میدان جنگ حضور ندارد؛ قیمت کالاها، امکان دادوستد و حتی امنیت رفت‌وآمد مردم نیز تحت‌تأثیر این قدرت قرار گرفته است. هرمز در این روایت، جزیره‌ای دورافتاده و خالی نیست. بازرگانانی از سرزمین‌های گوناگون به بازارهایش می‌آیند و کالاهای مختلف در بندرش جابه‌جا می‌شوند. چنین تصویری، اهمیت تجاری جزیره را در کنار رنج ساکنانش قرار می‌دهد. داستان از همین پیوند میان زندگی روزمره و کشمکش سیاسی شکل می‌گیرد و مسئله‌ی آزادسازی سرزمین را به سرنوشت آدم‌های ساکن جزیره گره می‌زند.
کتاب آب و آتش پس از ترسیم فضای اشغال، توجه خود را به دشواری‌های نبرد معطوف می‌کند. امام قلی خان در برابر دشمنی قرار دارد که کشتی جنگی، توپخانه، دیوارهای بلند و انبارهای باروت در اختیار دارد. گفت‌وگوی او با بازرگان هندی، ابعاد این نابرابری را روشن می‌کند؛ دریا، حصار شهر و قلعه هریک مانعی جداگانه‌اند. شخصیت سردار نیز از خلال واکنش او به هشدارها و شیوه‌ی جست‌وجوی اطلاعات معرفی می‌شود، نه صرفاً از راه توصیف شجاعتش. نویسنده میان صحنه‌های پرتحرک و توضیح‌های کوتاه تاریخی جابه‌جا می‌شود تا هم موقعیت نبرد روشن بماند و هم حرکت داستان متوقف نشود. بخش‌هایی مانند «سه خان» و «نبرد سرنوشت» بر موانع پیش روی نیروهای ایرانی تمرکز دارند. عنوان اثر نیز با تصاویر آب، کشتی، شعله و باروت ارتباط پیدا می‌کند. تجربه‌ی خواندن این داستان، آشنایی با یک کشمکش تاریخی از مسیر مشاهده‌ی ترس، اعتراض، تصمیم‌گیری و خطرپذیری شخصیت‌هاست؛ تجربه‌ای که فاصله‌ی میان زندگی مردم بازار و تصمیم فرماندهان میدان نبرد را کوتاه می‌کند.

خلاصه کتاب آب و آتش

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
مردم هرمز زیر فرمان پرتغالی‌ها زندگی می‌کنند و مجازات‌های خشن، ترس را بر جزیره حاکم کرده است. میرسید کریم، تاجر قدیمی بازار، حاضر نیست کالاهایش را به بهایی که اشغالگران تعیین کرده‌اند بفروشد. او در برابر چشم بازاریان دارایی خود را آتش می‌زند تا اعتراضش دیده شود. شاه عباس، امام قلی خان را مأمور بیرون‌راندن پرتغالی‌ها از قشم و هرمز می‌کند. سردار ایرانی نیروهایش را به ساحل می‌رساند، اما عبور از آب تنها دشواری پیش رو نیست. بازرگانی هندی از کشتی جنگی سن پی‌یر، دیوارهای شهر و قلعه‌ی مجهز دشمن خبر می‌دهد. امام قلی خان باید برای هر مانع تدبیری جداگانه بیندیشد و نبردی را پیش ببرد که اتکا به شمار سربازان، به‌تنهایی برای موفقیت در آن کافی نیست.

چرا باید کتاب آب و آتش را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب آب و آتش را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• داستان، اهمیت تجاری هرمز را در کنار موقعیت نظامی جزیره نشان می‌دهد.
• رنج مردم بازار، زمینه‌ی انسانی کشمکش بر سر سرزمین را روشن می‌کند.
• گفت‌وگوها و صحنه‌های نبرد، نقش اطلاعات و تدبیر را در تصمیم‌های فرمانده آشکار می‌کنند.
• روایت، فرصتی برای آشنایی با امام قلی خان در قالب داستان تاریخی فراهم می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب آب و آتش به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• نوجوانانی که به داستان‌های تاریخی و نبردهای دریایی علاقه دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند با سرداران دوره‌ی صفوی آشنا شوند.
• علاقه‌مندانی که پیوند زندگی مردم هرمز و مبارزه با اشغالگران را در قالب داستان دنبال می‌کنند.