کتاب دیوان اشعار پروین اعتصامی

کتاب دیوان پروین اعتصامی نوشتهٔ رخشنده اعتصامی است. انتشارات آستان مهر این کتاب را روانهٔ بازار کرده است. در این اثر، مجموعه شعرهای این شاعر را که از او به‌عنوان مشهورترین شاعر زن ایرانی یاد شده است، می‌خوانید.

درباره کتاب دیوان پروین اعتصامی

در کتاب دیوان پروین اعتصامی پس از مرور زندگی‌نامهٔ این شاعر معاصر، ۴۲ قصیده از او را می‌خوانیم؛ سپس مثنویات، تمثیلات و مقطعات با عنوان‌هایی همچون «آرزوی مادر»، «آسایش بزرگان»، «آشیان ویران»، «آئین آینه»، و «اشک یتیم» در این کتاب قرار داده شده‌اند.

خواندن کتاب دیوان پروین اعتصامی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

خواندن این کتاب را به دوستداران شعر و ادب ایران پیشنهاد می‌کنیم.

درباره پروین اعتصامی

رخشنده اعتصامی، مشهور به پروین اعتصامی، ۲۵ اسفند ۱۲۸۵ به دنیا آمد. وی شاعری ایرانی و به دلیل به کار بردن سبک شعریِ مناظره در شعرهایش مشهور بوده است. از او به‌عنوان «مشهورترین شاعر زن ایران» یاد می‌شود. زادروزِ پروین، برابر با روز بزرگداشت او است.

درون‌مایه‌های شعرهای پروین اعتصامی، توصیف‌کنندهٔ دلبستگی عمیق وی به پدر، استعداد و شوق فراوان به آموختن دانش، روحیهٔ ظلم‌ستیزی و مخالفت با ستم و ستمگران و نیز حمایت و ابراز همدلی و همدردی با محرومان و ستم‌دیدگان است.

اعتصامی مدتی در کتابخانهٔ دانشسرای عالی تهران به شغل کتابداری پرداخت. او این شغل را پس از نخستین چاپ دیوان اشعارش و به‌عنوان مدیر کتابخانهٔ آن محل از خرداد ۱۳۱۵ گرفت. او پس از ۹ ماه و از آغاز سال ۱۳۱۶ هجری خورشیدی، به کار خود در دانشسرای عالی تهران پایان دهد.

اعتصامی، در کارِ سرودن شعر، تحت‌نظر و شاگردِ پدرش (یوسف اعتصامی آشتیانی) و اساتیدی همچون علی‌اکبر دهخدا و محمدتقی بهار بود. پدر او، از شاعران و مترجمان دوران خود بود که در شکل‌گیری زندگی هنری پروین و کشف توانایی‌ها، و ذوق و گرایش او به سرودن شعر نقش مهمی داشت.

تنها اثر چاپ و منتشرشده از این شاعر معاصر ایرانی، دیوان اشعار او است. این دیوان، ۶۰۶ شعر در قالب‌های مثنوی، قطعه و قصیده دارد.

بسیاری از شعرهای اعتصامی به‌صورت «مناظره» و پرسش و پاسخ سروده شده است. او بیش از ۷۰ نمونه مناظره سروده؛ سروده‌هایی که میان انسان‌ها و جانوران و گیاهان، میان انواع اشیا از قبیل سوزن و نخ و... اتفاق می‌افتد.

اعتصامی در آثار خود از «شخصیت‌بخشی»، «تخیل» و «تمثیل» استفادهٔ بسیار کرده است.

دولت، در زمان حیات پروین اعتصامی، به دانشمندان و بزرگان علم و ادب، مدال‌های لیاقت یا نشان‌های دولتی اعطا می‌کرد؛ مدالی به نشانهٔ سپاس و احترام دولت از خدمات علمی و فرهنگی فرد موردنظر. در سال ۱۳۱۵، مدال درجه سه لیاقت به پروین اعتصامی داده شد اما او این مدال را قبول نکرد و حتی پیشنهاد رضاشاه پهلوی برای تدریس به ملکه و ولیعهد را هم نپذیرفت. به گفتهٔ پروین، اعتقادات او در مورد ایستادگی در برابر استبداد، به او اجازهٔ چنین کارهایی  و حضور در چنین مکان‌هایی را نمی‌داد. پروین اعتصامی پس از ردکردن مدال لیاقت، شعر «صاعقه ما ستم اغنیاست» را سرود.

پروین اعتصامی در ۱۵ فروردین ۱۳۲۰ بر اثر بیماری درگذشت. 

بخش‌هایی از کتاب دیوان پروین اعتصامی

«روزی گذشت پادشهی از گذرگهی

فریاد شوق بر سر هر کوی و بام خاست

پرسید زان میانه یکی کودک یتیم

کاین تابناک چیست که بر تاج پادشاست

آن یک جواب داد چه دانیم ما که چیست

پیداست آنقدر که متاعی گرانبهاست

نزدیک رفت پیرزنی گوژپشت و گفت

این اشک دیده‌ی من و خون دل شماست

ما را به رخت و چوب شبانی فریفته است

این گرگ سالهاست که با گله آشناست

آن پارسا که ده خرد و ملک، رهزن است

آن پادشا که مال رعیت خورد گداست

بر قطره‌ی سرشک یتیمان نظاره کن

تا بنگری که روشنی گوهر از کجاست

پروین، به کجروان سخن از راستی چه سود

کو آنچنان کسی که نرنجد ز حرف راست»