کتاب خجالت نکش زندگی کن...

آن قدر وانمود کن تا به واقعیت تبدیل بشود.

آدم خجالتی نفرین شده است. کمرویی باعث می‌شود احساس کنم در دنیای دیگران همچون مهمان ناخوانده‌ای هستم. بی‌تردید کمرویی بدترین خصوصیتی است که کسی می‌تواند داشته باشد. کاش آدم نفرت‌انگیز و بی‌شعوری بودم تا خجالتی. حداقل آدم‌های نفرت‌انگیز و بی‌شعور، چندان از نفرت‌انگیز بودن و بی‌شعور بودن خود عذاب نمی‌کشند. « دِیو بی. »، تولِدو، اوهایو

« من شروع می‌کنم با آسان‌ترین، تا برسم به سخت‌ترین »

بعضی افراد، آدم‌های خجالتی را آدم‌های خشک یا افاده‌ای می‌بینند. این حقیقت ندارد.

محققان انجمن جامعه‌شناسی آمریکا با تلاش بسیار این سؤال را برای خود مطرح کردند که « آدم‌ها بیشتر به طرف چه نوع شخصیتی جذب می‌شوند »؟ آنها فوراً جواب را پیدا کردند: به فرد پر جنب و جوش و خوش‌بین.

من متوجه شدم آن آدم‌هایی که باعث می‌شوند احساس بدی نسبت به خودم داشته باشم، خودشان هم آنچنان افراد فوق‌العاده یا صد در صد موفقی نیستند. پس چرا باید حرف آنها را در مورد خودم باور کنم؟ آنها صلاحیت قضاوت کردن درباره مرا نداشتند.

خودت را خجالتی نخوان؛ بلکه انسانی مطمئن به خود بدان که فعلاً یک کیسه اضافی به اسم « کمرویی » با خودش این طرف و آن طرف می‌برد؛ کیسه‌ای که به‌زودی قرار است آن را دور بیندازد.

آدم‌های با اعتماد به نفس تا حد بسیار زیادی دنیا را این طوری می‌بینند. آنها با آرامش خاطر درون کالبدشان نشسته‌اند و دارند چشم‌انداز بیرون را تماشا می‌کنند. آنها در مورد دیگران نظر می‌دهند و زیاد ذهن خود را درگیر این مسئله نمی‌کنند که دیگران چه فکری درباره آنها می‌کنند. در حقیقت آنها خیلی راحت فرض را بر این می‌گذارند که دیگران آنها را تأیید می‌کنند.

در طول سال‌هایی که مشغول به کار بودم، هر وقت که با غریبه‌ها حرف می‌زدم، صورتم مثل لبو سرخ می‌شد. یادم می‌آید در مهمانی‌ها گوشه‌ای کز می‌کردم و آرزو می‌کردم کاش رنگ لباسم آن قدر با رنگ کاغذ دیواری اتاق یکی بود که نامرئی می‌شدم و هیچ کس مرا نمی‌دید.

ده‌ها تحقیق ثابت کرده که رویارویی تدریجی مؤثرترین شیوه درمانی است. یکی از آنها این شیوه را چنین تعریف می‌کند: آن دسته از افراد مبتلا به اختلال هراس اجتماعی که با ترکیبی از « رویارویی تدریجی » و « یادگیری مهارت‌های اجتماعی » مورد درمان قرار گرفته‌اند، عملکردهای اجتماعی‌شان به مراتب بهتر از کسانی بوده است که از روش‌های درمانی دیگر استفاده کرده‌اند.

وقتی ذهنت فکر می‌کند « من خجالتی‌ام »، جسمت هم با ذهنت هم‌ساز می‌شود و کمرویانه رفتار می‌کند.

دفعه بعد که شروع کردی به فکر کردن به این موضوع که چه تأثیری بر دیگران می‌گذاری، دوربین ذهنت را بچرخان. عمداً سعی کن به جای این که به این فکر کنی که آنها درباره تو چی فکر می‌کنند خودت درباره دیگران نظر بده. این تمرین خوبی است تا وارد منظر برون بشوی.

تو حتماً فکر می‌کنی کمرویی‌ات مثل جوش بزرگی روی دماغت بیرون زده است؟ نه، اصلاً این طور نیست. نود درصد اوقات هیچ کس نمی‌تواند تشخیص دهد که تو آدم کمرویی هستی.

من خجالتی بودم. نمی‌توانستم توی صورت آدم‌ها نگاه کنم و فوراً تا بناگوش سرخ می‌شدم. جلوی دیگران دستپاچه می‌شدم و شر و شر عرق می‌ریختم. از آنجایی که اعتماد به نفس پایینی داشتم و تصویر خوشایندی از خودم در ذهنم نداشتم، خودم را از دیگران کم‌ترمی‌دیدم. ولی بعد یک روز در مورد افکارم دچار تردید شدم. فهمیدم که هیچ کس بهتر از من نیست. کی گفته بود من خوب نیستم؟ من متوجه شدم آن آدم‌هایی که باعث می‌شوند احساس بدی نسبت به خودم داشته باشم، خودشان هم آنچنان افراد فوق‌العاده یا صد در صد موفقی نیستند. پس چرا باید حرف آنها را در مورد خودم باور کنم؟ آنها صلاحیت قضاوت کردن درباره مرا نداشتند.

تحقیقی با عنوان « محبوبیت، دوستی و سازگاری عاطفی در دوران نوجوانی » معلوم کرده است که: تأیید نشدن از جانب هر کسی که تو او را تحسین می‌کنی (حال چه واقعی باشد و چه خیالی)، روی احساساتی که در مورد خودت داری تأثیر می‌گذارد. این جزئی از ذات بشر است.

بی‌تردید کمرویی بدترین خصوصیتی است که کسی می‌تواند داشته باشد. کاش آدم نفرت‌انگیز و بی‌شعوری بودم تا خجالتی. حداقل آدم‌های نفرت‌انگیز و بی‌شعور، چندان از نفرت‌انگیز بودن و بی‌شعور بودن خود عذاب نمی‌کشند.

آدم‌های با اعتماد به نفس تا حد بسیار زیادی دنیا را این طوری می‌بینند. آنها با آرامش خاطر درون کالبدشان نشسته‌اند و دارند چشم‌انداز بیرون را تماشا می‌کنند. آنها در مورد دیگران نظر می‌دهند و زیاد ذهن خود را درگیر این مسئله نمی‌کنند که دیگران چه فکری درباره آنها می‌کنند. در حقیقت آنها خیلی راحت فرض را بر این می‌گذارند که دیگران آنها را تأیید می‌کنند.

به نظر می‌رسد که هر چقدر افراد باهوش‌تر و باسوادتر باشند، از گپ زدن بیشتر بدشان می‌آید. این مسئله قابل درک است. آنها پیش خودشان می‌گویند وقتی این همه مسئله عمیق برای بحث کردن هست، چرا باید نَفَس با ارزش خود را برای اظهار نظر در مورد هوا یا پرسیدن این سؤال حرام کرد که « حالتون چه طوره »؟ (تو که می‌دانی این مسئله واقعاً برای طرف مقابلت مهم نیست).

موفقیت فقط به سراغ کسانی می‌آید که زود ناامید نمی‌شوند و مقاومت می‌کنند

آدم خجالتی نفرین شده است. کمرویی باعث می‌شود احساس کنم در دنیای دیگران همچون مهمان ناخوانده‌ای هستم.

من از نظر جامعه‌شناسی با مدرک و دلیل برایت اثبات کرده‌ام که: ۱. آدم‌های خجالتی فکر می‌کنند دیگران آنها را قبول ندارند یا طرد می‌کنند؛ ولی در واقعیت چنین نیست. ۲. آدم‌های خجالتی فکر می‌کنند کاری را در گذشته خیلی خیلی بد انجام داده‌اند، در حالی که به آن بدی هم که آنها فکر می‌کنند نبوده است. ۳. آدم‌های خجالتی تجربه‌های خوب را فراموش می‌کنند و یا جور دیگری می‌بینند. ۴. در یک موقعیت پرتنش، آدم‌های خجالتی، مثل تماشاچی‌های ناراضی، از بیرون به خودشان « نگاه » می‌کنند.

یک روز شجاعت به خرج دادن مساوی است با یک عمر اعتماد به نفس

افرادی که از هراس اجتماعی رنج می‌برند، تجربه‌های تلخ را بیشتر از تجربه‌های شیرین به یاد می‌آورند.

اگر در ذهنت مدام خود را آدمی خجالتی بخوانی، می‌تواند تبدیل به یک پیشگویی درست شود که بسیار هم خطرناک است؛ یعنی ممکن است به مرور چنان به خودت تلقین کنی که در واقعیت هم آدم کمرویی بشوی. وقتی به دیگران می‌گویی آدم کمرویی هستی، فقط به آنها نمی‌گویی؛ به خودت هم می‌گویی و کسی که واقعاً مهم است، خودت هستی!

آدم‌های خجالتی این طور نیستند. آنها به طور ناخودآگاه احساس می‌کنند دیگران آنها را از خود می‌رانند. آدم‌های خجالتی وقتی اتفاق ناراحت‌کننده‌ای را به یاد می‌آورند، به طور ذهنی از کالبدشان بیرون می‌آیند و خود را به آن صورتی فرض می‌کنند که ممکن است در چشم دیگران آمده باشند.

شکست زودهنگام به این معنا نیست که تو نمی‌توانی آن کار را انجام دهی. بنابراین دوباره به داخل لاکت فرو نرو و فکر نکن که محکوم به این سرنوشت هستی و تا آخر عمرت باید در لاکت زندگی کنی.

آدم‌های خجالتی حساسیت بیشتری نسبت به طرد شدن، تحقیر شدن یا شرمندگی احتمالی دارند. افرادی که از دیگران کناره‌گیری می‌کنند، دوست ندارند درگیر مسئله‌ای بشوند، مگر این که مطمئن شوند خواسته آنها بی هیچ چون و چرایی پذیرفته می‌شود. البته چنین تضمینی عملاً وجود ندارد.

خودشناسی یعنی این که بدانی خودت در مورد تعداد بسیار زیادی از مسائل مهم و اساسی زندگی‌ات چه احساسی داری.

کسانی که علناً تو را از خود می‌رانند، ارزش احترام تو را ندارند. سعی نکن خودت را به‌زور در محفل آنها جا کنی. با این کار فقط خود را وارد مسابقه‌ای می‌کنی که بازنده نهایی آن تویی.

روانشناسان به این عادت‌های عصبی که برای پنهان کردن کمرویی استفاده می‌شوند می‌گویند « رفتارهای تدافعی » (عادت‌هایی از قبیل تند صحبت کردن، برگرداندن نگاه، یا مشت کردن انگشت‌ها برای پنهان کردن لرزش آنها). تحقیقی با عنوان « کنترل اضطراب و افکار منفی » ثابت کرده است هر چقدر بیشتر به این حالت‌های تدافعی تن دهیم، کمرویی‌مان بیشتر می‌شود.