کتاب نژاد بشر، بطرز عجیبی از تعادل خارج است. بیش از نیمی از آن، به انتخاب جنسی اختصاص یافته است، همان مکانیزم ثانویهای که در منشاء معرفی شد، اما زیاد مورد بحث قرار نگرفت. موجودات زنده، مجبور به رقابت برای جفتگیری در میان گونهها هستند. این موجب رشد عضوهای مربوط به درگیری مثل شاخ برای گوزن و عضوهای مربوط به جذابیت، مثل پرهای دم طاووس میشود. دلیل بحث گسترده دربارهٔ انتخاب جنسی ساده است. والاس (۱۸۷۰) استدلال کرد که ویژگیهای انسانی ای مانند بیمویی هم وجود دارند که احتمالاً هیچ مزیت انتخابی طبیعی ندارند. ازاینرو، تأثیرات روح باید وجود داشته باشد. داروین با اینکه چیزهایی مثل بیمویی انسان، نمیتواند توسط انتخاب طبیعی تولید شود موافق بود؛ اما فکر میکرد که آنها میتوانند با انتخاب جنسی بوجود بیایند. افراد، جفتهایی را انتخاب میکنند که با تعریفشان از زیبایی متناسب باشد و شبیه میمونها بودن یکی از این معیارها نیست. این خوشبختانه منجر به تأملاتی بسیار محافظهکارانه شد.