کتاب پسر ششصد ساله

هر چه به گذشته‌های دورتر بنگری آینده‌های دورتری خواهی دید.

برای اتحاد با خدا نیاز نیست خدا در تو حلول کند؛ همین‌که توهّمِ کسی بودنِ تو از بین برود، اتحاد خودبه‌خود حاصل شده است.

راستش همه می‌خواهند آرمان‌شهر بسازند ولی همیشه فقط روی کاغذ موفق می‌شوند.

اگر جایی ساز عقل و وحی با هم کوک نبود فیلسوف می‌تواند به تأویل، آویزان شود.

بهترین مونس انسان در غربت، عقل است.

اگر به شما فلاسفه بگویند متنی بنویس که در آن متلک نباشد تشنج می‌کنید و کف و خون بالا می‌آورید.

هر کسی در طول زندگی، حداقل یک بار علیه خودش قیام می‌کند.

پسر عطا که خودش از طرفداران اختیار بود سیلی محکمی به یک جبری زد و گفت: من نزدم، خدا زد.

اولین هماورد معتزله، اهل حدیث بود که به‌راحتی و با استدلالات عقلیِ معتزله، خورجین‌تکان شد. سپس از خاکستر اهل حدیث، اشعریه بیرون آمد که رقیب سرسخت‌تری برای معتزله بود زیرا اشعری‌ها (اشاعره) علاوه بر حدیث، خود را به خرد نیز مسلّح کرده بودند.

طبیعت کیمیاگری است که از بس به ما نزدیک است ما او را نمی‌بینیم. مثلاً این درخت سیب را ببین. خاک را تبدیل می‌کند به سیب.

چهره پسر مقفع داد می‌زد که پس از سال‌ها کتاب‌خوانی، دیگر عاشق کتاب‌ها نیست، بلکه معشوقِ کتاب‌هاست.

معاش واقعیِ فیلسوف زمانی تأمین می‌شود که الگوی جامعه باشد آن‌سان‌که کودکان با قلم فیلسوفان رویاپردازی کنند نه با شمشیر جهادی‌ها.

موسیقی‌های معمولی سر را تکان می‌دهند ولی موسیقی آنها بالای سر را...

موسیقی و فلسفه به هم مربوطند زیرا هر دو در جستجوی درک عمیق‌تر جهان هستند.

او را به این بهانه که کتاب‌های پیروان مانی پیامبر ایرانی را ترجمه می‌کرد متهم کردند که زندیق است و دین مردم را تباه می‌کند.

از دید من هیچ‌کس کافر نیست مگر آن کس که فلسفه را انکار کند.

با روی کار آمدن متوکل عباسی، عصر طلایی معتزله پایان یافته و خلافت، دیگر آن بینشِ سابق را نداشت. آنها به‌مرور متوجه شدند با توسعه خردگرایی و تمایل مردم به عقلانیت برای کشف حقایق، اختیارات انسان در سرنوشتش وسعت می‌یابد و این ریزه‌ریزه به نفی قدرت مطلقِ خداوند می‌انجامد و این نیز به طور مستقیم مردم را در رابطه با حاکمی که خود را فرستاده خدا می‌خواند به شک وا می‌دارد، به همین جهت سر معتزله را گوش تا گوش بریدند!

اشعری نام شخصی بود که در میان معتزله تربیت شد و به سلاح منطق و فلسفه مسلّح گردید اما در حدود ۴۰ سالگی علیه خود شورید و نه تنها از طریقهٔ معتزله دست کشید بلکه تمام زندگی خود را وقف نابودی آن کرد.

بطلمیوس یکی از فیلسوفان و اخترشناسان یونان باستان است که دو کتاب او به نام‌های "زیج" و "مجسطی" در نهضت ترجمه، برگردان شد و حرکت ستارگان در اختیار ما قرار گرفت. در الگوی کیهان‌شناسی او، زمین در مرکز گیتی قرار دارد و خورشید و ماه و بقیه سیارات به دورش می‌چرخند. هشت یا نه فلک وجود دارد که واپسینِ آن‌ها فلک‌الافلاک نامیده می‌شود و همهٔ ستاره‌ها در آن قرار دارند. بطلمیوس بر این باور بود که خدا و فرشتگان، آن سوی فلک‌الافلاک زندگی می‌کنند.

آدمیان برای هدایت شدن، دیگر به رهبران دینی نیاز ندارند...

فلسفه به من می‌گوید چگونه راه کمال را بپیمایم

کواکب، اشیاء را تخیل می‌کنند و تخیل آنها سبب حدوث اشیاء می‌شود. حرکات کواکب نیز می‌تواند سبب حدوث اشیائی شود. گاهی تخیل آنها سبب ایجاد تخیلاتی در نفوس ما می‌شود و ما را به فعل اشیائی بر می‌انگیزد.

فساد سیستماتیک، پول‌شویی، رانت‌خواری‌های کلان و اختلاس‌های نجومی در آرمان‌شهر رخ نخواهد داد زیرا به محض وقوع، رئیس که به واسطه عقل فعّال، به سیستم عصبی اقتصاد متصل است از جریان مطلع شده و جلوی آن را می‌گیرد

آقازاده‌بازی سنگین‌ترین جرم در آرمان‌شهر است.

فلسفه نوافلاطونی یا فلسفه افلاطونی نوین، واپسین مکتب فلسفه یونان است و بیشتر به شرح‌ها و تعلقات فیلسوفانی چون فلوطین و شاگردان او مانند فرفوریوس بر کارهای افلاطون و ارسطو اشاره دارد. - فرفوریوس؟! حتماً موهایش فرفری بوده.

قلب یک شهر، کتابخانه آن است.

فلسفه سیاسی خلافت، از پَرِ قنداق «تفرقه بینداز و حکومت کن» بوده که کاملاً هم جواب داده

گاهی چیزهایی را در قلبم احساس می‌کنم که به نظر می‌رسد از آینده‌ای دور و یا گذشته‌ای پرت می‌آید! ورود به برخی مکان‌ها این حس را تشدید می‌کند! یا وقتی برخی مناظر را می‌بینم... گویی اگر زمان را از آن مکان پالایش کنم با تمام آدم‌هایی که پیشتر یا دیرتر در آن پهنه بوده‌اند و خواهند بود درهم‌تنیده می‌گردم و برآیندی از اندریافت‌های همگانی به من منتقل می‌شود.

به نظر من چوپانی بهترین شغل دنیاست؛ چون تو مدیرِ یک عده گوسفند هستی که با اینکه گوسفندند ولی کارشان را خیلی خوب انجام می‌دهند. در جوارش، یک مأمور انتظامات داری که با اینکه سگ است ولی او هم خیلی خوب کارش را انجام می‌دهد؛ گرگ‌ها را دک می‌کند و گوسفندهای گم‌شده را به محل کارشان بر می‌گرداند.

آنها معتقدند شریعت با یک سلسله نادانی‌ها درآمیخته و اگر بخواهیم جهالت‌ها را از شریعت دور کنیم باید به فلسفه چنگ بزنیم.