کتاب اشکانیان فرمانروایان فراموش شده

ایرانیان با شنیدن گزارش سفیران فهمیدند که حملهٔ رومیان قطعی است و باید آمادهٔ دفاع شوند. رومیان دو راه برای حمله به ایران داشتند: نخست گذر از منطقهٔ کوهستانی شمال‌غرب و حمله به ماد؛ دوم پیشروی در میانرودان و حمله به سلوکیه. بیشتر سرداران ایرانی بر این باور بودند که رومیان راه کوهستانی شمال‌غربی را برمی‌گزینند، زیرا در آن زمان روابط دولت اشکانی و شاهان ارمنستان تیره بود، همچنین پیاده‌نظام رومی در این منطقهٔ کوهستانی از حملهٔ کارآمدترین بخش ارتش اشکانیان یعنی سواره‌نظام کماندار در امان بود.

در ساختار دولت اشکانی دو مجلس برای تأثیرگذاری بر تصمیم‌های پادشاه وجود داشت: «مجلس مَهستان» (سنا) ویژهٔ بزرگان دودمان‌های ایرانی بود و مجلس شورای فرزانگان و موبدان که نفوذ آن از شورای مهستان کمتر بود (دیاکونوف ۱۳۵۱، ۶۱).

پس از مرگ سلوکوس پسرش آنتیوخوس یکم که مادرش ایرانی بود به پادشاهی رسید. او کاردانی و قدرت پدرش را نداشت و بیشتر سال‌های پادشاهی‌اش درگیر سرکوب ناآرامی‌های داخلی و جنگ‌های خارجی بود. در دوران او جنگ‌های فرسایشی و طولانی‌ای بین سلوکیان و بطلمیوسیان مصر بر سر فرمانروایی بر سوریه در گرفت و ده‌ها سال ادامه یافت. دولت سلوکی پس از مرگ آنتیوخوس یکم در سال ۲۶۱ ق.م وارد دورهٔ طولانی‌ای از ضعف و آشفتگی شد. در همین دوران بود که دولت اشکانیان در شمال‌شرق ایران پایه‌گذاری شد و بسیاری از فرمانروایان محلی ایران مستقل شدند.