بریده‌هایی از کتاب جمهور

به‌راستی امید است که خاطر بی‌قرار انسان را به مقر آسایش هدایت می‌کند».

گفتم پس ای پولمارکوس، بدی کردن خواه با دوست و خواه با دیگران کار آدم عادل نیست بلکه کار شخص ظالم است.

تودهٔ مردم بر طبق ضرب‌المثل معروف به امید آنکه از دود رهایی یابند گرفتار آتش می‌شوند یعنی خود را از بند اسارت مردان آزاد نجات می‌دهند اما آنگاه دچار استبداد غلامان می‌گردند. به عبارت دیگر از آن آزادی بی‌حساب و بی‌قاعده‌ای که سابقاً داشتند دست می‌شویند و آنگاه جامهٔ سخت‌ترین و تلخ‌ترین بردگی را که همانا بندگی غلامان است بر تن می‌کنند.

گفتم پس بدین طریق در حکومت الیگارشی زمامداران بر اثر غفلت و عدم ممانعت از اسراف باعث می‌شوند که مردان شریف دچار تنگدستی گردند. گفت همین‌طور است. به نظر من این مردمان پس از آن با نیش و اسلحهٔ خود در شهر باقی می‌مانند. بعضی زیر فشار قروض سنگین و بعضی زیر بار ننگ محرومیت از حقوق اجتماعی و برخی دیگر هم زیر هر دو بار روزگاری به سر می‌برند و با دلی پر از کینه بر علیه کسانی که دارایی آنان را تصاحب نموده‌اند و همچنین بر علیه دیگران دسیسه می‌کنند و به امید انقلاب زنده‌اند.

به نظر من تو عشق مفرطی به ثروت نداری و این معمولاً صفت کسانی است که ثروت را به سعی و کوشش خود به دست نیاورده باشند، ولی آن‌هایی که با دسترنج خود تمول پیدا کرده‌اند دوچندان به آن دلبستگی دارند. زیرا از طرفی به همان علت که شعرا شعر خود و پدران فرزندان خود را دوست دارند، این‌ها هم به مال خود علاقه‌مند هستند، و از طرف دیگر اینان مثل سایر مردم ثروت را برای فوایدی هم که از آن حاصل می‌شود دوست می‌دارند و بنابراین مصاحبت این گونه اشخاص مطلوب نیست زیرا تنها چیزی که مورد ستایش آن‌هاست همان ثروت است.

گفت ای سقراط تو در بحث مغالطه می‌کنی،