کتاب صوتی خاکستر

کتاب صوتی خاکستر نوشته‌ی مریم رفیعی داستانی تک‌صدایی درباره زنی است که در میانه‌ی ترس، شرم، خشونت پنهان و احساس گناه، از زندگی مشترک و گذشته‌ی خود روایت می‌کند. این کتاب صوتی با گویندگی خود نویسنده یعنی مریم رفیعی منتشر شده و خانه داستان چوک آن را منتشر کرده است. فضای اثر در خانه‌ها، خیابان‌ها و موقعیت‌های روزمره شکل گرفته اما زیر پوست این روزمرگی، قاچاق، قربانی‌کردن، سکوت و هم‌دستی ناخواسته جریان دارد. شنونده در این کتاب صوتی با ذهن آشفته و زبان صریح راوی همراه می‌شود که میان نقش «زن مطیع»، «شریک جرم» و «قربانی» سرگردان است و تلاش می‌کند معنای زندگی، مادرشدن و انسان‌بودن را در این تاریکی جست‌وجو کند.

درباره کتاب خاکستر

کتاب صوتی خاکستر داستان زنی است که از زاویه دید اول‌شخص، زندگی زناشویی، خانواده و درگیرشدن تدریجی خود در دنیای قاچاق و خشونت را روایت کرده است. مریم رفیعی در این کتاب صوتی، راوی زنی است که از همان سطرهای آغازین با یک لیوان آب و جمله‌ای ساده وارد موقعیتی می‌شود که برای او معنای «قربانی‌کردن» دارد و از همان‌جا ترس، دل‌شوره و احساس مرگ در متن تنیده می‌شود. کتاب صوتی خاکستر با تمرکز بر ذهن و زبان این زن، رابطه‌ی او با همسرش کامران، مادرش، خاله روحی، ندا و علی آقا را به‌عنوان تکه‌هایی از یک جهان مردسالار نشان داده است که در آن زن‌ها اغلب در نقش گوسفند، و مردها گاهی چوپان و گاهی گرگ تصویر می‌شوند. در کتاب صوتی خاکستر، راوی مدام میان گذشته و حال رفت‌وبرگشت دارد؛ از صحنه‌ی سوارشدن در ماشین و رفتن به «کار آخر» تا بازگشت خسته به خانه، از گفت‌وگوی تلفنی با مادر تا یادآوری ازدواج ندا و سرنوشت خاله روحی. این رفت‌وبرگشت‌ها ساختار اثر را شکل داده است و شنونده را با لایه‌های مختلف شرم، ترس، سکوت و خشم فروخورده آشنا می‌کند. کتاب صوتی خاکستر به‌جای روایت خطی، بیشتر بر جریان سیال ذهن راوی، قضاوت‌های درونی او درباره خودش، بدنش، کلامش و نقش تحمیلی «زن خوب» تمرکز کرده است و در دل همین مونولوگ، موضوعاتی مثل بی‌کسی، ناتوانی در گفتن دردها به مادر، ترس از بارداری، مهاجرت اجباری و خطر اعدام به‌خاطر قاچاق انسان و مواد، به‌تدریج آشکار می‌شود.

خلاصه داستان خاکستر

در کتاب صوتی خاکستر، زنی روایت می‌کند که چگونه از یک زندگی به‌ظاهر عادی، قدم‌به‌قدم وارد دنیای قاچاق و جرم شده است؛ دنیایی که همسرش کامران آن را هدایت می‌کند و او را هر بار به‌عنوان «قربانی» با خود می‌برد. راوی از همان صحنه‌ی لیوان آب و سوارشدن در ماشین، اضطراب و دل‌شوره‌ی خود را شرح می‌دهد و بعد به خانه برمی‌گردد، جایی که باید با خستگی، تهوع، احساس گناه و گفت‌وگوی تلفنی با مادری روبه‌رو شود که فقط از «همراه‌بودن با شوهر» حرف می‌زند. در ادامه، خاطرات ندا، خاله روحی و علی آقا، تصویر گسترده‌تری از زنانی می‌سازد که در سکوت و ترس زندگی کرده‌اند. راوی در میانه‌ی ترس از بارداری، فکر مهاجرت اجباری و احتمال اعدام به‌خاطر قاچاق، مدام از خود می‌پرسد از آمیزش گوسفند و گرگ چه موجودی به دنیا می‌آید و آیا خودش فقط خاکستر باقی‌مانده‌ی یک زندگی سوخته نیست.

چرا باید کتاب خاکستر را بشنویم؟

کتاب صوتی خاکستر تجربه‌ی شنیدن ذهن آشفته‌ی زنی است که هم‌زمان قربانی، شاهد و شریک جرم است و میان سکوت و فریاد درونی گیر کرده است. این کتاب صوتی با تصویرکردن جزئیات روابط خانوادگی، شرم‌های پنهان، فشارهای سنتی و خشونت نامرئی، امکان مواجهه با سویه‌های تاریک نقش‌های زن و مرد در جامعه را فراهم کرده است.

شنیدن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

شنیدن این کتاب صوتی به کسانی پیشنهاد می‌شود که به داستان‌های تیره و روان‌کاوانه درباره زنان، خشونت خانگی، احساس گناه، روابط قدرت در خانواده و فروپاشی درونی شخصیت‌ها علاقه‌مند هستند یا می‌خواهند تجربه‌ی زیسته‌ی چنین فضایی را از زاویه دید یک زن دنبال کنند.