کتاب اقدام پژوهی در مدرسه

کتاب اقدام پژوهی در مدرسه نوشته علی باقری‌فر و دیگران است. اقدام پژوهی یک شکل غیر سنتی پژوهش است که اغلب جامعه محور (گروه محور) است و توسط یک کارورز با جمعی از آنها انجام می‌شود. اقدام پژوهی را پژوهش آگاهانه، سنجیده و معطوف به راه حل تعریف می‌کند که به صورت فردی یا گروهی انجام می‌شود. اقدام پژوهی از طریق چرخه‌های حلزونی شامل شناسائی مسئله، گردآوری نظام مند داده ها، تفکر و بازاندیشی، تحلیل و نهایتا تعریف مجدد مسئله توصیف می‌شود.

درباره کتاب اقدام پژوهی در مدرسه

دو اصطلاح اقدام و پژوهش، چهره اصلی این روش نمایان می‌شود. ازمون نظر در حین عمل، به عنوان وسیله ای برای بهبود کار و ابزاری برای ارتقاء سطح دانش… » آنها نتیجه می‌گیرند که این تعریف بر اهمیت اقدام تأکید دارد. ما با این نظر موافقیم که اقدام باعث به جریان افتادن پژوهش می‌شود و نیروی برانگیز اننده ای به حساب می‌آید. اقدام پژوهان اغلب نسبت به آنچه انجام می‌دهند متعهد و علاقه مند هستند » 

معلمی حرفه ای متشکل از دانش و مهارت‌های گوناگون است. یک معلم باید برای تدریس مطلوب، همزمان مجموعه ای از دانش‌ها را به طور هنرمندانه درهم بیامیزد تا در مسیر ترکیب و به کار گیری آنها تدریسی اثربخش طراحی و در کلاس درس ارائه کند. اهداف آموزشی براساس چنین فعالیتی امکان تحقق می‌یابند. در واقع حرفه معلمی با تعامل مفهومی طیف متنوعی از دانش‌ها شکل می‌گیرد آموزش و اشاعه روش‌های پژوهش در میان معلمان و کارکنان آموزش و پرورش از جمله فرصت هایی است که به توسعه فرهنگ پژوهش در نظام آموزشی منجر خواهد شد. در طی سالیان اخیر با طراحی و اجرای گسترده دوره اقدام پژوهی توانسته با همکاری سازمان‌های آموزش و پرورش استان ها، فرصت مناسبی را برای معلمان و مدیران و سایر کارکنان فراهم سازد تا بتوانند پژوهش را به عنوان ابزاری سودمند در خدمت آموزش به کار گیرند. برگزاری دوره اقدام پژوهی معلمی حرفه ای متشکل از دانش و مهارت‌های گوناگون است. یک معلم باید برای تدریس مطلوب، همزمان مجموعه ای از دانش‌ها را به طور هنرمندانه درهم بیامیزد تا در مسیر ترکیب و به کار گیری آنها تدریسی اثربخش طراحی و در کلاس درس ارائه کند. اهداف آموزشی براساس چنین فعالیتی امکان تحقق می‌یابند. در واقع حرفه معلمی با تعامل مفهومی طیف متنوعی از دانش‌ها شکل می‌گیرد.

خواندن کتاب اقدام پژوهی در مدرسه را  به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به تمام فعالان حوزه آموزش پیشنهاد می کینم. 

بخشی از کتاب اقدام پژوهی در مدرسه

آموزش و اشاعه روش‌های پژوهش در میان معلمان و کارکنان آموزش و پرورش از جمله فرصت‌هایی است که به توسعه فرهنگ پژوهش در نظام آموزشی منجر خواهد شد. در طی سالیان اخیر با طراحی و اجرای گسترده دوره اقدام پژوهی توانسته با همکاری سازمان‌های آموزش و پرورش استان‌ها، فرصت مناسبی را برای معلمان و مدیران و سایر کارکنان فراهم سازد تا بتوانند پژوهش را به عنوان ابزاری سودمند در خدمت آموزش به کار گیرند.

سطوح پژوهش در حرفه معلمی (بازرگان،1385)

پاترسون و شانون (۱۹۹۳) اظهار می‌دارند معلمان در اشکال گوناگون با پژوهش پیوند برقرار می‌کنند. ابتدا آنها در فرایند تولید دانش و اطلاعات مشارکت می‌کنند تا نظریه ای برای بهبود عمل خود تدوین کنند. دیگر آنکه براساس یافته‌های پژوهش، تدریس خود را طراحی و به مرحله اجرا در می‌آورند. این اقدامات منجر به توسعه و بهبود آموزش می‌شود. معلمان بدون تکیه بر پژوهش قادر به توسعه مهارت‌های حرفه ای خود نخواهند بود

با استفاده از پژوهش تجربه‌های زیادی در معرض نقد قرار می‌گیرد و تصمیم گیری آگاهانه میسر می‌شود. پژوهش به معلمان کمک می‌کند تا نیاز به تغییر و بهبود را درک کنند، تغییر ثمر بخشی را سامان دهند و تأثیر اعمال آن را بر تدریس اندازه بگیرند

پژوهش پیوندی ناگسستنی با حرفه معلمی دارد. از مسیرهای متعددی میان پژوهش با حرفه معلمی پیوند برقرار می‌شود. معلم با ایفای نقش‌های متعدد پژوهشی هم بر دشواری‌های تدریس و آموزش غلبه می‌کند و هم دانش آموزان را برای پیگیری فعالیت‌های پژوهشی مهیا می‌نماید

زمانی معلم در نقش مدرس پژوهش به دانش آموزان ظاهر می‌شود و با طراحی و اجرای تدریس پژوهش محور، دانش آموزان را به مسیر آموزش مبتنی بر حل مسئله هدایت می‌کند. با این رویکرد معلم سهمی اساسی در پرورش مهارت‌های پژوهشی دانش آموزان دارد و زمینه ساز تقویت علمی – پژوهشی در جامعه می‌باشد.

در موقعیتی دیگر، معلم براساس تلاش‌های عالمانه دیگران، تدریس خود را سازمان می‌دهد و به مرحله اجرا در می‌آورد. در این رویکرد، معلم در نقش بکار گیرنده یا مصرف کننده تولیدات علمی – پژوهشی ظاهر می‌شود و از تجارب خردمندانه پژوهشگران برای ارائه تدریس اثربخش استفاده می‌کند. این وجه از نقش پژوهشی معلم شامل همه ابعاد شغلی وی می‌شود، و سرانجام معلم خود به عنوان پژوهشگر ارائه نقش می‌کند. در این موقعیت وی با کوشش‌های ذهنی، موانع فرا روی تدریس را شناسایی نموده، برای آنها راه حل ارائه می‌کند و با اجرای آن مسیر را هموار می‌سازد. در این نقش معلم از ظرفیتهای ذهنی خود برای مطالعه و حل دشواری هایی استفاده می‌کند که در محدوده عمل وی و بر سر راه آموزش و تدریس ممانعت ایجاد می‌کنند. دشواری هایی که به دلیل موقعیت‌های بومی و ویژه کمتر از طریق پژوهش‌های کلاسیک قابل پاسخگویی و حل می‌باشند.

این سه موقعیت، حرفه معلمی را کاملا در مسیر فعالیت‌های پژوهشی قرار می‌دهد، به شیوه ای که وی بدون پژوهش و ایفای نقش‌های مذکور عملا از انجام وظایف و مأموریت‌های شغلی خود باز خواهد ماند.(گویا،1377)