کتاب ساختار وجودی جامعه از منظر دین

آنچه جامعه را تشکیل می‌دهد، نوع انسان و روابطی است که انسان‌ها را به یکدیگر متصل می‌کند. علامه طباطبایی ضمن آنکه این رابطه را یک رابطه حقیقی برمی‌شمارد، برای جامعه هویتی قائل می‌شود که تولد و مرگ داشته و دارای قوایی مختلف همچون پیکره واحد انسان است؛ لذا بیان می‌شود که در اثر رابطه حقیقی میان افراد که شکل‌دهنده اجتماع است، یک سلسله قوا و خواص اجتماعی نیرومند به وجود می‌آید که وقتی بین فرد و جامعه، تعارض و تضاد درمی‌گیرد، قوای جامعه بر قوای فرد غلبه می‌یابد. مهمترین موضوعات مورد بحث در این کتاب عبارتند از: اصول بنیادین پیدایش جامعه و شکل‌گیری روابط اجتماعی؛ پیدایش برخی احکام در روابط اجتماعی در ادامه شکل‌گیری روابط اجتماعی؛ اسلام و هویت‌بخشی به زن به عنوان یکی از ارکان اجتماع؛ چگونگی و علت ورود دین به عرصه اجتماع؛ علل اهتمام اسلام به جامعه و وضع شرایع؛ نقش نبوت در کمال‌یابی انسان و اجتماع؛ لزوم وجود حکومت در اجتماع و نقش انبیاء در اصلاح حکومت‌ها؛ برخی قوانین مالی، جانی و دفاعی در حفظ کیان جامعه. این کتاب ضمن آنکه از تکون جامعه و منشأ این تکوین سخن می‌گوید، از منشأ اختلال‌هایی که جامعه با آن مواجه شد و نیز لزوم هدایت دینی برای کمال‌یابی فرد انسان نیز سخن به میان می‌آورد.