کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها

کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها نوشته ابوالفضل بهشتی، رابطه‌ی میان شناخت ارزش‌های اسلامی و آموختن از رفتار انسان‌ها را بررسی می‌کند. نویسنده پس از معرفی هر ارزش، نمونه‌هایی از زندگی پیامبران، پیشوایان دینی و شخصیت‌های تاریخی آورده است تا فاصله‌ی میان دانستن یک فضیلت و به‌کاربستن آن را توضیح دهد. انتشارات نسیم بهشت این کتاب را منتشر کرده است. موضوعات از ایمان و پرستش تا تربیت فرزند، معیشت، زندگی اجتماعی و محیط‌زیست امتداد دارند. پرسش محوری این است که الگوها و حکایت‌ها چگونه شناخت اخلاقی را به رفتار پیوند می‌دهند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها

کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها مجموعه‌ای موضوعی درباره‌ی ارزش‌های اسلامی است که ابوالفضل بهشتی مباحث توضیحی، آیات، احادیث و حکایت‌های تاریخی را در کنار یکدیگر قرار داده است. نویسنده در پیشگفتار، شناخت ارزش را مقدم بر انتخاب الگو می‌داند؛ زیرا از نظر او، انسان بدون داشتن معیار نمی‌تواند هر رفتار یا شخصیت اثرگذاری را شایسته‌ی پیروی بداند. بحث سعادت نیز در همین چارچوب طرح می‌شود. نویسنده دیدگاه‌هایی را که سعادت را به یک جنبه‌ی زندگی محدود می‌کنند نقد کرده است و توجه هم‌زمان به نیازهای جسمی و روحی را مبنای بحث قرار می‌دهد. او رشد اخلاقی، زیان‌نرساندن به دیگران و برخورداری از جنبه‌ی معنوی را معیارهایی برای تشخیص ارزش معرفی می‌کند. نگاه این کتاب دینی و تربیتی است؛ بنابراین نقل سرگذشت‌ها نیز هدفی فراتر از آشنایی با رویدادهای گذشته دارد. حکایت‌ها قرار است مصداقی از یک فضیلت، زمینه‌ی عبرت‌گرفتن یا نمونه‌ای برای سنجیدن رفتار باشند.
کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها در ۱۰ فصل تنظیم شده است. این فصل‌ها حوزه‌های شناختی و عبادی، علمی و فرهنگی، تربیتی و رفتاری، اخلاقی و عملی، اقتصادی و معیشتی، اجتماعی، سیاسی و حکومتی، امنیتی و دفاعی، بهداشت و نظافت و محیط‌زیست را در بر می‌گیرند. عنوان‌هایی مانند پرستش و توحید، تفکر و تدبر، تربیت اخلاقی و دینی نوجوانان و جوانان، تلاش و کار و شورا و مشورت، گستره‌ی موضوعات را نشان می‌دهند. فصل نخست، ایمان و خداشناسی را زیربنای دیگر ارزش‌ها معرفی کرده است و پرستش را در پیوند با یقین، محبت، خشوع، ذکر، شکر، توکل و رضا بررسی می‌کند. بخش تربیتی نیز موضوعاتی مانند انتخاب همسر، نام‌گذاری فرزند و محبت به کودکان دارد. نویسنده میان توضیح مفهوم و نمایش مصداق رفت‌وبرگشت می‌کند؛ یک بحث اعتقادی می‌تواند با حدیث ادامه پیدا کند و سپس به حکایتی از رفتار یک شخصیت برسد. ارجاع به منابع در پانوشت‌ها و کتابنامه نیز جایگاه نقل‌ها را مشخص می‌کند. حاصل این شیوه، معرفی اخلاق در ارتباط با عرصه‌های گوناگون زندگی است، نه محدودکردن آن به توصیه‌های شخصی.

خلاصه داستان ارزش ها، الگوها، حکایت ها

نویسنده در کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها بحث را از این پرسش آغاز می‌کند که چه چیزی یک رفتار را ارزشمند می‌سازد. پاسخ او بر شناخت انسان به‌عنوان موجودی دارای نیازهای مادی و معنوی استوار است. مرحله‌ی بعد، انتخاب الگوست؛ شخصیتی که رفتار او بتواند نمود عینی ارزش‌ها باشد. پیشگفتار میان اثر گفتار و کردار تفاوت می‌گذارد و تربیت را محدود به پنددادن نمی‌داند. خانواده نخستین محیط الگوگیری معرفی می‌شود و اجتماع نیز در شکل‌گیری رفتار نوجوانان و جوانان نقش دارد. مباحث آغازین سپس تفاوت اسلام و ایمان، ایمان آگاهانه و ناآگاهانه و نسبت توحید نظری با توحید عملی را توضیح می‌دهند. پیام اصلی این است که شناخت فضیلت باید در تصمیم و کردار نمود پیدا کند؛ حکایت‌ها و سرگذشت‌ها نیز برای روشن‌کردن همین پیوند به کار می‌روند.

چرا باید کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• مفهوم ارزش و معیار انتخاب الگو را پیش از نقل حکایت‌ها توضیح می‌دهد.
• نقش رفتار والدین و محیط اجتماعی را در تربیت برجسته می‌کند.
• تفاوت شناخت اعتقادی و جهت‌گیری عملی را در بحث توحید روشن می‌کند.
• اخلاق اسلامی را در ارتباط با معیشت، مسئولیت اجتماعی و محیط‌زیست معرفی می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب ارزش ها، الگوها، حکایت ها به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگان علاقه‌مند به اخلاق اسلامی و حکایت‌های دینی.
• والدین و مربیان دغدغه‌مند درباره‌ی تربیت از طریق رفتار و الگودهی.
• علاقه‌مندان به بررسی پیوند باورهای دینی، انتخاب‌های شخصی و مسئولیت‌های اجتماعی.