کتاب وایکینگ ها

کتاب وایکینگ ها (Viking) نوشته سوزان مارگسون، تصویری از دریانوردان شمال اروپا ارائه می‌دهد که به حمله‌ها و نبردهایشان محدود نیست. این کتاب از کشتی‌سازی و کشف سرزمین‌ها تا بازرگانی، زندگی زنان و کودکان، خانه‌ها و خوراک را در کنار هم قرار داده است. اشیای کشف‌شده در گورها، بقایای کشتی‌ها و سنگ‌نوشته‌ها در توضیح این زندگی نقش دارند؛ حتی یک سنجاق لباس می‌تواند نشانه‌ای از ثروت، هنر یا ارتباط با سرزمین‌های دور باشد. محمد آقاجری این راهنما را ترجمه و نشر سبزان آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب وایکینگ ها

کتاب وایکینگ ها نوشته‌ی سوزان مارگسون، تاریخ و فرهنگ مردمانی را معرفی می‌کند که از نروژ، سوئد و دانمارک به مسیرهای دریایی و سرزمین‌های دور راه یافتند. نویسنده تصویر مهاجمان هراس‌آور را در کنار چهره‌ی بازرگانان، صنعتگران، کشاورزان و دریانوردان قرار می‌دهد. این کنار هم‌ گذاشتن، خشونت حمله‌ها و تجارت برده را پنهان نمی‌کند؛ مهارت‌های فنی و مناسبات اجتماعی نیز جای خود را در بحث دارند.

این کتاب ۱۷ عنوان موضوعی دارد که «سلاطین دریاها»، «جنگجویان وایکینگ»، «جنگ‌افزارها»، «بازرگانی در شرق و غرب»، «زنان و کودکان» و «در خانه» از جمله‌ی آن‌ها هستند. مطالب با توضیح تصویرها، نقشه‌ها و معرفی یافته‌های باستان‌شناختی همراه شده‌اند. سوزان مارگسون گاهی از یک شی کوچک به موضوعی گسترده‌تر می‌رسد: تزئینات شمشیر جایگاه صاحب سلاح را نشان می‌دهد و ابزار سنجش وزن، شیوه‌ی مبادله‌ی کالا را روشن می‌کند. متن میان یافته‌ی مادی، گزارش تاریخی و تصویر خیالی تفاوت می‌گذارد. این تمایز در بحث کلاهخودهای بدون شاخ یا دشواری شناسایی پیکره‌های کوچک دیده می‌شود.

کتاب وایکینگ ها بخش قابل‌توجهی از توضیحات خود را به رابطه‌ی محیط، مواد اولیه و شیوه‌ی زندگی اختصاص داده است. تفاوت کشتی جنگی و باری، استفاده از بادبان و پارو، درزگیری تخته‌ها و هدایت شناورها در آب‌های کم‌عمق، پیوند دانش فنی با سفر را نشان می‌دهد. خانه‌ها نیز با توجه‌ به مصالح موجود شکل می‌گیرند؛ کمبود الوار در برخی جزیره‌ها، استفاده از سنگ و کلوخ چمنی را توضیح می‌دهد. نویسنده در بررسی جامعه، بردگان، شهروندان و نجبا را از هم متمایز کرده و نقش شوراهای محلی را شرح داده است.

مسئولیت زنان در اداره‌ی مزرعه، کار کودکان در خانه و کارگاه و تفاوت خوراک ثروتمندان و فقرا، زندگی روزمره را از حاشیه بیرون می‌آورد. خدایان، افسانه‌ها، بازی‌ها، موسیقی و نوشته‌های رونی نیز در این کتاب حضور دارند. حاصل این گستردگی، آشنایی با جامعه‌ای است که جنگ تنها یکی از فعالیت‌های آن بود؛ سفر، کار، باور و نابرابری اجتماعی نیز در شکل‌دادن به زندگی مردم سهم داشتند.

خلاصه کتاب وایکینگ ها

کتاب وایکینگ ها شرح می‌دهد که توانایی دریانوردی چگونه مسیر حمله، مهاجرت و دادوستد را برای مردم اسکاندیناوی باز کرد. کشتی‌های سبک و انعطاف‌پذیر، حرکت در دریا و رودخانه را ممکن می‌ساختند و سفرها، کالاها و شیوه‌های هنری سرزمین‌های گوناگون را به‌هم پیوند می‌دادند. بازرگانان، خز، آهن، کهربا و دیگر محصولات شمال را مبادله می‌کردند و نقره، ابریشم، ادویه و اشیای تجملی به دست می‌آوردند.

نویسنده سپس مناسبات قدرت و زندگی مردم را شرح می‌دهد؛ پادشاهان قدرت می‌گرفتند، زنان مسئولیت خانه و مزرعه را بر عهده داشتند و بردگان کارهای دشوار را انجام می‌دادند. اشیای باقی‌مانده نشان می‌دهند که تفاوت ثروت در پوشاک، ابزار، اثاث خانه و غذا نیز دیده می‌شد. ایده‌ی محوری این کتاب، شناخت وایکینگ‌ها از خلال مجموعه‌ی فعالیت‌ها و آثارشان است، نه‌صرفاً شهرت جنگی آنان.

چرا باید کتاب وایکینگ ها را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب وایکینگ ها را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• توضیح اجزای کشتی‌ها، ارتباط مهارت کشتی‌سازی با سفرهای دریایی را روشن می‌کند.
• معرفی اشیای باستانی نشان می‌دهد پژوهشگران چگونه از وسایل روزمره درباره‌ی گذشته اطلاعات به دست می‌آورند.
• بررسی خانه، خوراک و پوشاک، تفاوت زندگی گروه‌های اجتماعی را نشان می‌دهد.
• شرح مسیرهای بازرگانی، ارتباط اسکاندیناوی با سرزمین‌های دور را توضیح می‌دهد.

خواندن کتاب وایکینگ ها را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب وایکینگ ها به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• نوجوانان علاقه‌مند به تاریخ و فرهنگ مردم اسکاندیناوی.
• خوانندگان علاقه‌مند به کشتی‌سازی، دریانوردی و سفرهای اکتشافی.
• کسانی که درباره‌ی زندگی روزمره، پوشاک و خوراک جوامع گذشته کنجکاوند.
• علاقه‌مندان به شناخت تاریخ از طریق اشیا و یافته‌های باستان‌شناختی.