کتاب هویرات

کتاب هویرات (مجموعه شعر لکی) سروده علی نوری با تخلص آسو توسط انتشارات قریحه منتشر شده است. این اثر فقط گردآوری چند شعر نیست و از دل آن می‌توان پیوند زبان، حافظه‌ی جمعی، عشق، طبیعت و آیین‌های زیسته‌ی قوم لک را دید. در کنار شعرها، توضیح برخی واژه‌ها و اشاره‌های فرهنگی نیز آمده است که درک شعرها و زمینه‌های فرهنگی آن‌ها را برای خواننده آسان‌تر می‌کند. مقدمه‌ی مسعود سپه‌ وندی نیز جایگاه زبانی و ادبی این مجموعه را بررسی می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب هویرات

کتاب هویرات اثر علی نوری مجموعه‌ای از شعرهای لکی است که در آن چند مسیر هم‌زمان پیش می‌روند: بیان عاطفه، ثبت واژه‌ها و تصویرهای بومی و نشان‌دادن ظرفیت شعری زبانی که ریشه‌ی آن در زیست روزمره و حافظه‌ی محلی مانده است. مقدمه‌ی کتاب هم بر همین نکته دست گذاشته و توضیح داده است که شاعر در این مجموعه به وزن عروضی توجه داشته است. از دل شعرها می‌توان فهمید که این انتخاب فقط یک تصمیم فنی نیست، بلکه راهی است برای کنار هم نشاندن سنت شعری کلاسیک و زبان لکی. این مجموعه هم بر موسیقی کلام تکیه دارد و هم بر بار فرهنگی واژه‌ها، اصطلاح‌ها و اشاره‌هایی که از دل زندگی مردم آمده‌اند.

کتاب هویرات فقط بر یک حال‌وهوا محدود نمی‌ماند. در شعرهای کتاب، عشق، فراق، شکایت از روزگار، نیایش، منقبت، طبیعت و خاطره‌ی جمعی کنار هم دیده می‌شوند. نام‌هایی مثل گپ دل، چم دار، میدان دل، خیال سخته، رمضان، یا علی و علی علی نشان می‌دهند که کتاب از یک‌ سو به تجربه‌های شخصی و احساسی نزدیک می‌شود و ازسوی‌دیگر به فضاهای آیینی و معنوی اشاره دارد. بسیاری از شعرها با توضیح واژه‌ها همراه شده‌اند و همین نکته کمک می‌کند که خواننده فقط با یک متن شاعرانه روبه‌رو نباشد، بلکه با لایه‌هایی از فرهنگ، باورها، ابزارها، رسم‌ها و تعبیرهای محلی هم آشنا شود. کوه، رود، دشت، سیاه‌چادر، باران، آتش، گیاهان بومی و نام آیین‌ها در این مجموعه فقط پس‌زمینه نیستند، آن‌ها بخشی از جهان شعرند و احساس را به محیط زندگی گره می‌زنند.

کتاب هویرات سروده‌ی علی نوری از نظر درون‌مایه نیز بر کشمکش میان دوری و طلب، رنج و امید و عشق زمینی و معنوی استوار است. در بسیاری از شعرها صدایی شنیده می‌شود که هم فردی است و هم رنگ جمعی دارد. شاعر از دل تجربه‌ی شخصی حرف می‌زند، اما واژه‌ها و تصویرها مدام به‌سمت یک حافظه‌ی گسترده‌تر می‌روند. همین ویژگی باعث شده است که مجموعه فقط محل بروز احساسات فردی نباشد و به‌نوعی ثبت‌کننده‌ی بخشی از زیست فرهنگی لک‌ها هم باشد.

چرا باید کتاب هویرات را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب هویرات را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب نمونه‌ای روشن از شعر لکی است که زبان بومی را در قالب‌های سنجیده‌ی شعری نشان می‌دهد.
• خواننده در کنار شعرها با واژه‌ها، تعبیرها و نشانه‌های فرهنگی قوم لک هم آشنا می‌شود.
• این مجموعه عشق و فراق را فقط در سطح احساس نگه نمی‌دارد و آن‌ها را به طبیعت، خاطره و زیست محلی پیوند می‌زند.
• توضیح برخی واژه‌ها و اصطلاح‌ها، دنبال‌کردن لایه‌های معنایی شعرها را آسان‌تر می‌کند.
• بخش‌هایی از کتاب به نیایش و منقبت می‌رسند و دامنه‌ی عاطفی اثر را از عاشقانه فراتر می‌برند.
• این اثر برای کسانی که می‌خواهند ظرفیت ادبی زبان لکی را از خلال متن شعر ببینند، منبعی قابل‌توجه است.

خواندن کتاب هویرات را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب هویرات به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به شعرهای محلی و بومی ایران که می‌خواهند با شعر لکی آشنا شوند.
• خوانندگانی که به شعرهای عاشقانه و سوگ‌مند باتکیه‌بر دل‌تنگی و فراق علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند از خلال شعر با واژه‌ها، آیین‌ها و تصویرهای فرهنگی قوم لک بیشتر آشنا شوند.
• مخاطبانی که پیوند میان طبیعت زاگرس و بیان عاطفی را در شعر دنبال می‌کنند.
• پژوهشگران و دانشجویانی که به زبان‌ها و گویش‌های ایرانی و نمود آن‌ها در شعر توجه دارند.