کتاب کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری)

کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) نوشته احسان کاظمی، یکی از مجلدهای مجموعه‌ی دانش شهروندی است. این کتاب به یکی از مسئله‌های مهم زندگی شهری می‌پردازد: اینکه مشارکت شهروندان دقیقاً چیست، چه پیش‌نیازهایی دارد و چرا بدون آن مدیریت شهری از بسیاری از ظرفیت‌های اجتماعی دور می‌ماند. نویسنده از تعریف‌های پایه شروع می‌کند و تا ابعاد حقوقی، اجتماعی و مدیریتی مشارکت پیش می‌رود. انتشارات سازمان فرهنگی اجتماعی ورزشی شهرداری اصفهان این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری)

کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) نوشته‌ی احسان کاظمی، مشارکت را نه‌فقط یک همکاری مقطعی بلکه بخشی از زندگی جمعی در شهر معرفی می‌کند. کتاب از این ایده آغاز می‌شود که شهر بدون حضور آگاهانه، ارادی و سازمان‌یافته‌ی شهروندان نمی‌تواند به تعادل و پویایی برسد. نویسنده در فصل‌های آغازین، مفهوم مشارکت را از زاویه‌های مختلف توضیح داده است، از تعریف لغوی و ذهنی آن گرفته تا نسبتش با تعهد، عمل، آگاهی و داوطلب‌شدن. در کنار این بحث‌ها، حقوق شهروندان در مدیریت شهری و نقش مشارکت در تبدیل ساکنان بی‌تفاوت به شهروندان مسئول هم مطرح شده است.

کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) در دو فصل اصلی تنظیم شده است. فصل اول با عنوان مشارکت و کارکردهای آن، به تعریف‌ها، نظریه‌ها و زمینه‌های فکری مشارکت می‌پردازد و از دیدگاه‌هایی مثل سرمایه‌ی اجتماعی، نظریه‌ی مبادله، کنش موجه، کنش اجتماعی پارسونز و مسئله‌ی بیگانگی اجتماعی حرف می‌زند. فصل دوم با عنوان ابعاد و اهداف مشارکت شهری، بحث را به مدیریت شهری نزدیک‌تر می‌کند و موضوعاتی مثل عوامل مؤثر بر مشارکت، رابطه‌ی شهروندان و شهرداری، پیش‌نیازهای مشارکت، فرهنگ‌سازی، انگیزه‌ها، نردبان مشارکت و نتایج برخی پژوهش‌ها را پیش می‌کشد. کتاب در بخش‌هایی هم به نمونه‌هایی از تجربه‌های شهری در زمینه‌ی پاکیزگی، زیباسازی محله و جلب همکاری عمومی پرداخته است.

کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) اثر احسان کاظمی بیشتر از آنکه فقط بر تعریف‌های نظری متمرکز باشد، تلاش می‌کند تا نشان دهد مشارکت چه زمانی از حالت صوری خارج می‌شود و به حضور مؤثر شهروندان در تصمیم‌گیری و اداره‌ی امور شهر می‌رسد. در این مسیر، پیوند میان آگاهی، اعتماد، رضایت، احساس تعلق، قانون‌مندی و امکان مشارکت بارها برجسته شده است. این اثر آموزشی و مسئله‌محور است و برای فهم نسبت میان حقوق شهروندی، مسئولیت اجتماعی و مدیریت شهر، تصویری فشرده اما پرنکته ارائه می‌دهد.

خلاصه کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری)

کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) مشارکت را به‌عنوان یکی از پایه‌های زندگی شهری بررسی می‌کند و توضیح می‌دهد که این مفهوم فقط به حضور ظاهری در برنامه‌ها محدود نیست. این اثر نشان می‌دهد مشارکت زمانی معنا پیدا می‌کند که آگاهانه، داوطلبانه، هدفمند و همراه با امکان اثرگذاری باشد. نویسنده ابتدا تعریف‌ها و دیدگاه‌های مختلف را مرور می‌کند و سپس به سراغ نقش مشارکت در مدیریت شهری، حقوق شهروندان، عوامل مؤثر بر همکاری مردم با نهادهای شهری و تفاوت مشارکت واقعی با مشارکت نمادین می‌رود. در ادامه، موضوعاتی مثل اعتماد اجتماعی، انگیزه، آگاهی، تجربه‌ی همکاری و سازوکارهای قانونی مطرح می‌شود تا روشن شود مشارکت شهری چگونه شکل می‌گیرد و چه پیامدهایی برای شهر و شهروندان دارد.

چرا باید کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب مفهوم مشارکت شهری را از سطح تعریف‌های کلی فراتر می‌برد و ابعاد ذهنی، اجتماعی و مدیریتی آن را کنار هم می‌گذارد.
• خواننده با مطالعه‌ی این کتاب می‌تواند رابطه‌ی میان حقوق شهروندی، مسئولیت اجتماعی و اداره‌ی شهر را دقیق‌تر درک کند.
• این اثر نشان می‌دهد مشارکت واقعی چه تفاوتی با مشارکت صوری دارد و چه شرایطی برای شکل‌گیری آن لازم است.
• کتاب به موضوعاتی مثل اعتماد، آگاهی، رضایت، احساس تعلق و سرمایه‌ی اجتماعی پرداخته است که در فهم رفتار شهروندی نقش مهمی دارند.
• بخش‌های مربوط به نردبان مشارکت و عوامل مؤثر بر همکاری شهروندان، تصویری روشن از سطوح مختلف حضور مردم در امور شهری ارائه می‌دهد.
• اشاره به پژوهش‌ها و نمونه‌های شهری، بحث‌های نظری را به موقعیت‌های عینی مدیریت شهر نزدیک می‌کند.

خواندن کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب شهر (جلد پنجم، شهروندی و مشارکت شهری) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که می‌خواهند درباره‌ی مفهوم شهروندی و نقش مردم در اداره‌ی شهر شناخت دقیق‌تری به دست آورند.
• فعالان فرهنگی و اجتماعی که با موضوع مشارکت محلی، مسئولیت‌پذیری جمعی و ارتباط شهروندان با نهادهای شهری سروکار دارند.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که به مباحث مدیریت شهری، جامعه‌شناسی شهری و حقوق شهروندی علاقه دارند.
• کارکنان و برنامه‌ریزان حوزه‌ی شهری که می‌خواهند عوامل مؤثر بر مشارکت شهروندان را بهتر بشناسند.
• مخاطبانی که به‌دنبال فهم تفاوت میان مشارکت نمادین و مشارکت اثرگذار در مسائل شهری هستند.