کتاب راهنمای آفرینش مکان های همگانی موفق

کتاب راهنمای آفرینش مکان‌های همگانی موفق: با تأکید بر آسایش و تصویر ذهنی ارزیابانه نوشته پارسا ورقائی، به موضوعی می‌پردازد که در زندگی شهری هر روز دیده می‌شود اما کمتر با دقت درباره‌اش فکر می‌شود: چه چیزی یک فضای عمومی را به مکانی ماندگار، قابل‌استفاده و پذیرفتنی برای مردم تبدیل می‌کند. این کتاب با تمرکز بر آسایش محیطی، حس مکان، اجتماع‌پذیری و تصویر ذهنی، از بحث‌های نظری فراتر می‌رود و بررسی سبزه‌میدان زنجان را هم در دل خود دارد. این کتاب را نشر سنجاق منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب راهنمای آفرینش مکان های همگانی موفق

کتاب راهنمای آفرینش مکان‌های همگانی موفق: با تأکید بر آسایش و تصویر ذهنی ارزیابانه نوشته پارسا ورقائی، به مسئله‌ی کیفیت فضاهای عمومی شهری از زاویه‌ای مشخص نگاه می‌کند: این‌که یک میدان، گذر یا فضای جمعی چگونه می‌تواند هم از نظر کالبدی و هم از نظر ادراکی برای شهروندان پذیرفتنی باشد. متن از دل مباحث شهرسازی، طراحی شهری و ادراک محیطی پیش می‌رود و نشان می‌دهد که موفق‌بودن یک مکان فقط به ظاهر آن وابسته نیست، بلکه به پیوند میان دسترسی، فعالیت، امنیت، حضورپذیری، خاطره‌سازی و آسایش هم مربوط است. نویسنده در فصل‌های آغازین، از دگرگونی فضاهای شهری پس از غلبه‌ی خودرو و کم‌رنگ‌شدن جایگاه انسان در شهر حرف می‌زند و بعد سراغ مفهوم مکان‌سازی، حس تعلق، تعامل اجتماعی و کیفیت فضای جمعی می‌رود.
این کتاب فقط به تعریف مفاهیم بسنده نمی‌کند و دامنه‌ی بحث را به معیارهای سنجش هم می‌کشاند. در فصل‌ها و بخش‌هایی از آن به فضای عمومی و فضای شهری، فضاهای شهری موفق، اجتماع‌پذیری، تصویر ذهنی، آسایش بصری و حرارتی، نمونه‌های داخلی و خارجی و در نهایت تحلیل سبزه‌میدان زنجان پرداخته می‌شود. بخش مهمی از این کتاب به این نکته اختصاص دارد که مردم یک مکان را فقط از راه فرم و نما درک نمی‌کنند؛ صدا، نور، امکان نشستن، خوانایی مسیر، حضور دیگران، فعالیت‌های اقتصادی و حتی خاطره‌های جمعی هم در ارزیابی آن‌ها نقش دارند. همین نگاه باعث شده متن هم جنبه‌ی مفهومی داشته باشد و هم به‌سوی ارزیابی میدانی و طراحی حرکت کند.
این کتاب در بخش پایانی، سبزه‌میدان زنجان را به‌عنوان نمونه‌ی موردی بررسی می‌کند. نویسنده با تکیه‌بر ابزارهایی مثل پرسشنامه، مصاحبه، نقشه‌های رفتاری، ثبت فعالیت‌های مردمی و سنجش برخی شرایط محیطی، تلاش کرده نشان دهد که یک فضای شهری چرا ممکن است با وجود ظرفیت بالا هنوز رضایت کامل شهروندان را جلب نکند. از دل این بررسی، موضوع‌هایی مثل نشستن و استراحت، خاطره‌سازی جمعی، کیفیت حضور مردم و امکان تبدیل فضا به مکانی موفق بیرون می‌آید. در نتیجه، این کتاب هم برای فهم مبانی نظری مکان‌سازی اهمیت دارد و هم برای دیدن این‌که این مباحث در یک فضای واقعی چگونه سنجیده و به طراحی نزدیک می‌شوند.

خلاصه کتاب راهنمای آفرینش مکان های همگانی موفق

کتاب راهنمای آفرینش مکان‌های همگانی موفق: با تأکید بر آسایش و تصویر ذهنی ارزیابانه از این پرسش آغاز می‌کند که چرا بعضی فضاهای شهری محل مکث، گفت‌وگو و حضور مداوم مردم می‌شوند و بعضی دیگر با وجود وسعت یا نوسازی، چنین جایگاهی پیدا نمی‌کنند. متن با توضیح مفاهیمی مثل فضای عمومی، حس مکان، اجتماع‌پذیری، تصویر ذهنی و آسایش محیطی پیش می‌رود و نشان می‌دهد که کیفیت یک مکان به مجموعه‌ای از عوامل کالبدی، اجتماعی و ادراکی وابسته است. سپس با بررسی سبزه‌میدان زنجان، این مفاهیم را در یک نمونه‌ی واقعی می‌آزماید و از دل داده‌های میدانی، به ارزیابی وضعیت موجود و ارائه‌ی پیشنهادهایی برای بهبود فضا می‌رسد.

چرا باید کتاب راهنمای آفرینش مکان های همگانی موفق را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب راهنمای آفرینش مکان‌های همگانی موفق: با تأکید بر آسایش و تصویر ذهنی ارزیابانه را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب رابطه‌ی میان طراحی شهری، آسایش محیطی و برداشت ذهنی شهروندان را به‌صورت روشن کنار هم می‌گذارد.
• خواننده با مفاهیمی مثل حس مکان، اجتماع‌پذیری، خوانایی، دلبستگی به مکان و تصویر ذهنی در یک چارچوب واحد آشنا می‌شود.
• متن نشان می‌دهد که موفقیت یک فضای عمومی فقط به فرم و ظاهر وابسته نیست و به الگوهای حضور و رفتار مردم هم بستگی دارد.
• بخش نمونه‌ی موردی سبزه‌میدان زنجان، مسیر تبدیل بحث نظری به ارزیابی میدانی را قابل‌پیگیری می‌کند.
• کتاب برای فهم معیارهایی مثل آسایش بصری، آسایش حرارتی، دسترسی، امنیت و فعالیت‌پذیری منبعی متمرکز فراهم می‌کند.
• دانشجویان و فعالان حوزه‌ی شهر می‌توانند از آن برای دیدن پیوند میان تحلیل، سنجش و طراحی استفاده کنند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب راهنمای آفرینش مکان‌های همگانی موفق: با تأکید بر آسایش و تصویر ذهنی ارزیابانه به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان معماری، شهرسازی و طراحی شهری که می‌خواهند با معیارهای کیفیت فضاهای عمومی آشنا شوند.
• پژوهشگرانی که درباره‌ی حس مکان، تصویر ذهنی و اجتماع‌پذیری در محیط‌های شهری کار می‌کنند.
• طراحان و برنامه‌ریزان شهری که به ارزیابی فضاهای همگانی و بهبود حضورپذیری آن‌ها علاقه دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند بدانند چرا بعضی میدان‌ها و فضاهای شهری در ذهن مردم ماندگار می‌شوند و بعضی نه.
• کسانی که به مطالعه‌ی نمونه‌های موردی شهری، به‌ویژه در پیوند با تحلیل سبزه‌میدان زنجان، توجه دارند.