کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری

کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری نوشته نانسی باک و ترجمه ابوذر گل ورز، از مجموعه تئوری انتخاب در عمل است که انتشارات ارجمند آن را منتشر کرده است. این کتاب فرزندپروری را از زاویه‌ای بررسی می‌کند که به‌جای کنترل‌گری، بر شناخت نیازهای اساسی کودک و والد تکیه دارد. نویسنده با مثال‌های روزمره و موقعیت‌های آشنا نشان می‌دهد چرا بسیاری از تنش‌های خانه از تلاش برای وادارکردن کودک به رفتار دلخواه آغاز می‌شود و چگونه می‌توان رابطه را به‌سمت همکاری برد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری

کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری نوشته نانسی باک، بر پایه‌ی ایده‌های ویلیام گلسر شکل گرفته و می‌کوشد مسئله‌ی تربیت کودک را از مسیر فهم رفتار بررسی کند. محور اصلی اثر این است که کودک و والد هر دو از درون برانگیخته می‌شوند و رفتارشان تلاشی برای ارضای نیازهایی مانند ایمنی، عشق، قدرت، تفریح و آزادی است. نویسنده از همین نقطه به یکی از تنش‌های همیشگی خانه می‌رسد: والد می‌خواهد امنیت و نظم را حفظ کند، اما کودک در پی آزادی، تجربه و آزمون‌وخطا است. فضای اثر بیشتر بر موقعیت‌های واقعی خانه، مدرسه، خواب، تکلیف، خواهر و برادر و سال‌های نوجوانی متمرکز است و بحث‌ها را از سطح توصیه‌های کلی فراتر می‌برد.
کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری در قالب فصل‌های کوتاه و پیوسته پیش می‌رود و در هر بخش یک مسئله‌ی مشخص را باز می‌کند. فصل‌هایی مانند نیازهای اساسی، تمایل به کنترل فرزند، پرسشگری جادویی، تعادل میان آزادی و ایمنی، مرزهای ایمن، دوره‌های رقابت و مشارکت، پیش‌بینی تعارض‌های تکرارشونده و قوانین خانوادگی نشان می‌دهند که نویسنده فقط درباره رفتار کودک حرف نمی‌زند، بلکه رفتار والد را هم زیر ذره‌بین می‌گذارد. در پایان بسیاری از فصل‌ها تمرین‌هایی آمده که به ثبت مشاهده‌ها، حدس‌زدن نیازهای زیربنایی رفتار و بازبینی عادت‌های کنترلی کمک می‌کند.
کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری از مثال‌های شخصی نانسی باک، تجربه‌های خانوادگی و موقعیت‌های ملموس استفاده می‌کند تا نشان دهد مسئله فقط متوقف‌کردن بدرفتاری نیست. نویسنده توضیح می‌دهد که پشت بسیاری از رفتارهای آزاردهنده، خواسته‌ای وجود دارد که کودک هنوز راه مناسب‌تری برای رسیدن به آن بلد نیست. به‌همین دلیل، اثر بر آموزش مسئولیت‌پذیری، گفت‌وگو، تعیین حدومرز، پذیرش شکست در فرایند یادگیری و حفظ رابطه‌ی محترمانه میان والد و فرزند تأکید می‌کند. نتیجه، تصویری از فرزندپروری است که در آن همکاری جای تهدید و تنبیه را می‌گیرد، بی‌آنکه مسئله‌ی قانون، امنیت و مسئولیت نادیده گرفته شود.

خلاصه کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری

کتاب با یک ایده‌ی مرکزی پیش می‌رود: رفتار کودک تصادفی یا صرفاً لجبازانه نیست، بلکه تلاشی برای رسیدن به یکی از نیازهای اساسی او است. نانسی باک توضیح می‌دهد که چرا کنترل بیرونی، از پاداش و تهدید تا سرزنش و باج‌دهی، معمولاً رابطه را فرسوده می‌کند. سپس نشان می‌دهد والد چگونه می‌تواند به‌جای تمرکز بر متوقف‌کردن رفتار، خواسته‌ی پشت آن را پیدا کند و راهی مسئولانه‌تر برای رسیدن به همان خواسته پیشنهاد دهد. کتاب از سال‌های آغازین کودکی تا نوجوانی پیش می‌رود و درباره‌ی آزادی، ایمنی، رقابت، مشارکت، قوانین خانوادگی، تعارض‌های تکراری و نقش تفریح در همکاری بیشتر میان والد و فرزند بحث می‌کند.

چرا باید کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری را بخوانیم؟

دلایل خواندن راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب کمک می‌کند رفتار کودک از زاویه‌ی نیازهای زیربنایی او دیده شود، نه فقط از زاویه‌ی نافرمانی.
• این اثر تفاوت میان اثرگذاری بر فرزند و کنترل‌کردن او را روشن می‌کند.
• خواننده با ۵ نیاز اساسی در تئوری انتخاب و نقش آنها در تنش‌های روزمره‌ی خانه آشنا می‌شود.
• کتاب شیوه‌ی پرسشگری جادویی را مطرح می‌کند تا والد بتواند خواسته‌ی پشت رفتار را بهتر تشخیص دهد.
• این اثر درباره‌ی تعادل میان آزادی و ایمنی در سنین مختلف بحث می‌کند و آن را به موقعیت‌های واقعی پیوند می‌دهد.
• کتاب به مسئله‌ی عادت‌های مخرب در رابطه، از تهدید و سرزنش تا کنترل پنهان، توجه می‌کند.
• فصل‌های مربوط به خواهر و برادر، قوانین خانوادگی و تعارض‌های تکرارشونده برای موقعیت‌های پرتکرار خانه مفید هستند.
• تمرین‌های پایان فصل به والد کمک می‌کنند مشاهده، ثبت و بازبینی رفتار خود و فرزند را جدی‌تر دنبال کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• والدینی که می‌خواهند بدون تکیه‌ی مداوم بر تهدید، تنبیه یا پاداش با فرزندشان رابطه‌ی باثبات‌تری بسازند.
• مادران و پدرانی که درباره‌ی لجبازی، مقاومت، تکلیف، خواب یا قانون‌پذیری کودک با تنش‌های تکراری روبه‌رو هستند.
• کسانی که می‌خواهند تفاوت نیازهای والد و فرزند را بهتر بفهمند و از دل آن تعارض‌ها را مدیریت کنند.
• والدین کودکان و نوجوانانی که مسئله‌ی آزادی، مسئولیت و حدومرز در خانه برایشان پررنگ شده است.
• علاقه‌مندان به تئوری انتخاب که می‌خواهند کاربرد آن را در فضای خانواده و فرزندپروری دنبال کنند.

بخشی از کتاب راهنمای روانشناسی تئوری انتخاب برای فرزندپروری

«شگفت‌آور اینکه نوزادان غلط بودن این رفتار را به والدینشان یاد می‌دهند. شما نمی‌توانید زمانی که کودکتان نمی‌خواهد او را مجبور به خوابیدن کنید یا در حالی‌که گرسنه نیست او را مجبور به غذا خوردن کنید. اما با رشد کودک و رسیدن به سن نوپایی، شما این درس مهم را فراموش می‌کنید. شما تلاش می‌کنید که با استفاده از رفتارهای کنترل بیرونی از قبیل پاداش و تنبیه او را هدایت کنید. هدفتان این است که فرزندتان کاری را که شما فکر می‌کنید و در زمانی که شما تشخیص می‌دهید، انجام دهد.
زمانی را با یک کودک ۱۲ تا ۱۸ ماهه بگذرانید تا به درک روشنی از حقیقت روان‌شناسی تئوری انتخاب برسید. او تلاش می‌کند تا بایستد و از نگه‌دارنده‌ها خلاص شود و خودش به تعادل برسد. طبیعتاً روی زمین می‌افتد. سپس چه می‌شود؟ او دوباره تلاش می‌کند که بایستد و دوباره زمین می‌خورد. وی این روند را بارها و بارها تکرار می‌کند و درنهایت موفق می‌شود.
اصلاً لازم نیست که پدر یا مادر به این کودکِ «شکست‌خورده» جایزه یا رشوه دهند تا دوباره برای ایستادن تلاش کند. کودک از درون برانگیخته شده تا این دستورالعملِ ژنتیکیِ زیستیِ اساسی را دنبال کند. تمام انسان‌ها با تمایل به ایستادن و راه رفتن به دنیا می‌آیند. نیازی نیست که والدین با پاداش دادن یا تنبیه کردن مداخله کنند.»