کتاب ریاضی در بازی های کهن

کتاب ریاضی در بازی‌های کهن نوشته‌ی الهه هوشمند و راحله هوشمند مجموعه‌ای از بازی‌های حرکتی و گروهی را معرفی کرده است که با مفاهیم مختلف ریاضی پیوند خورده‌اند. در این کتاب نمونه‌هایی از بازی‌های قدیمی و بومی همراه با اهداف آموزشی آن‌ها برای کلاس‌های دوره ابتدایی ارائه شده است تا آموزش ریاضی با تحرک، هیجان و فرهنگ ایرانی همراه شود. نویسندگان با تکیه‌بر تجربه‌ی تدریس در مدارس، شیوه‌هایی برای تلفیق بازی، فرهنگ و مفاهیم درسی پیشنهاد کرده‌اند. نشر متخصصان آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ریاضی در بازی های کهن

کتاب ریاضی در بازی‌های کهن با تکیه‌بر تجربه‌ی آموزشی الهه هوشمند و راحله هوشمند شکل گرفته و به‌دنبال پیوندزدن مفاهیم ریاضی با بازی‌های پرتحرک و بومی است. در آغاز کتاب، نویسندگان از تغییر سبک زندگی کودکان، گسترش بازی‌های رایانه‌ای، کاهش تحرک و پیامدهای آن بر یادگیری می‌گویند و توضیح داده‌اند که چگونه می‌توان با استفاده از بازی‌های سنتی، هم فرهنگ گذشته را زنده نگه داشت و هم یادگیری ریاضی را عمیق‌تر کرد. در کتاب ریاضی در بازی‌های کهن ابتدا مفهوم تلفیق، فرهنگ و تلفیق درسی توضیح داده شده است؛ از تعریف فرهنگ و ویژگی پویا و درحال‌تغییر آن تا تاریخچه‌ای کوتاه از رویکرد تلفیق درسی و انواع آن مانند تلفیق درون‌رشته‌ای، برون‌رشته‌ای، روش‌محور، مبتنی بر موضوع و مبتنی بر مهارت. سپس مزایا و چالش‌های تلفیق درسی مانند نیاز به برنامه‌ریزی دقیق، منابع متنوع و تغییر رویکرد معلمان مطرح شده است. در ادامه کتاب ریاضی در بازی‌های کهن مجموعه‌ای از بازی‌ها به‌همراه اهداف آموزشی هرکدام آمده است؛ بازی‌هایی مثل تیرکمان سنگی، پنج‌قل، طناب‌کشی روی محور اعداد صحیح، گردو شکستم، چرخ و محیط، هفت‌سنگ با تبدیل واحدها، اسم و فامیل هندسی، تیله‌بازی روی جدول مختصات، بازی کارتی قرینه‌ای، جهت‌یابی با طناب، بازی هپ برای مضرب‌ها و گرگم‌به‌هوا با پرسش‌های کوتاه. برای هر بازی، شیوه اجرا، ابزار لازم، فضای مناسب و اهدافی مانند تقویت تمرکز حواس، هماهنگی اعضای بدن، یادگیری مضرب‌ها، تبدیل واحدها، درک محیط و مساحت، رشد مهارت‌های اجتماعی و افزایش اعتمادبه‌نفس دانش‌آموزان توضیح داده شده است.

خلاصه کتاب ریاضی در بازی های کهن

کتاب ریاضی در بازی‌های کهن بر این ایده استوار است که آموزش ریاضی در دوره ابتدایی زمانی ماندگار می‌شود که با حرکت، بازی و تجربه‌ی عینی همراه باشد. نویسندگان ابتدا مفهوم تلفیق درسی را شرح داده‌اند؛ اینکه چگونه می‌توان مفاهیم ریاضی را با فرهنگ، بازی و مهارت‌های زندگی درهم آمیخت تا یادگیری از حالت حفظ‌کردن فرمول‌ها خارج شود. در بخش اصلی کتاب ریاضی در بازی‌های کهن، هر بازی در قالب یک الگوی ثابت معرفی شده است: توضیح کوتاه درباره نحوه اجرا، نقش معلم و دانش‌آموز، ابزار موردنیاز و سپس فهرست اهداف. این اهداف از یادگیری مفاهیم ریاضی مانند مضرب، مختصات، محیط و مساحت، تبدیل واحدها و اعداد صحیح تا تقویت مهارت‌هایی مثل تمرکز، سرعت‌عمل، هماهنگی چشم و دست، کار گروهی، استقامت بدنی و نشاط را دربر می‌گیرد. کتاب نشان داده است که بازی‌های کهن مانند هفت‌سنگ، گرگم‌به‌هوا، طناب‌کشی یا تیله‌بازی می‌توانند به‌گونه‌ای بازطراحی شوند که هم فرهنگ بازی‌های گذشته حفظ شود و هم مفاهیم ریاضی در فضایی شاد و پویا تمرین شود.

چرا باید کتاب ریاضی در بازی های کهن را بخوانیم؟

این کتاب نمونه‌های مشخصی از تلفیق ریاضی با بازی‌های حرکتی و بومی ارائه کرده است و نشان داده است که چگونه می‌توان مفاهیم نسبتاً抽象 را در قالب فعالیت‌های ساده و قابل‌اجرا در حیاط مدرسه یا کلاس تمرین کرد. ریاضی در بازی‌های کهن برای طراحی فعالیت‌های خلاقانه، افزایش مشارکت دانش‌آموزان و پیوندزدن فرهنگ ایرانی با آموزش ریاضی، ایده‌های متنوعی در اختیار قرار می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه این کتاب به معلمان دوره ابتدایی، مربیان پرورشی، دانشجومعلمان رشته‌های مرتبط با آموزش ابتدایی و والدینی پیشنهاد می‌شود که به‌دنبال ایده‌هایی برای ترکیب بازی‌های پرتحرک با آموزش ریاضی و تقویت تمرکز، هماهنگی بدنی و انگیزه‌ی یادگیری در کودکان هستند.