کتاب کارنامه منتشر نشده

کتاب کارنامه منتشر نشده نوشته‌ی رضا قیومی‌پور، علی بهادری جهرمی و میثم نریمانی به اهتمام گروه پژوهشی ایران ۲۰ و با همکاری پژوهشکده مطالعات فناوری، تصویری آماری و تحلیلی از دستاوردهای جمهوری اسلامی ایران براساس داده‌ها و رتبه‌بندی‌های بین‌المللی ارائه کرده است. انتشارات مرکز پژوهش‌های توسعه و آینده‌نگری سازمان برنامه و بودجه کشور آن را منتشر کرده است. نویسندگان در آن کتاب با رجوع به پایگاه‌های آماری جهانی، شاخص‌های مختلف سلامت، آموزش، معیشت، علم و فناوری، نظامی و دفاعی و تحریم‌ها را در بازه‌ای چند دهه‌ای بررسی کرده‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب کارنامه منتشر نشده

کتاب کارنامه منتشر نشده با تکیه‌بر رویکردی آماری و مقایسه‌ای، به سراغ روایت دستاوردهای جمهوری اسلامی ایران از منظر شاخص‌ها و رتبه‌های بین‌المللی رفته است. رضا قیومی‌پور، علی بهادری جهرمی و میثم نریمانی در مقدمه، این اثر را پاسخی به جنگ روایت‌ها درباره کارآمدی یا ناکارآمدی نظام سیاسی ایران معرفی کرده‌اند و نشان داده‌اند که چگونه آمارهای جهانی، هم‌زمان می‌توانند ابزار تخریب و ابزار دفاع تحلیلی باشند. در کتاب کارنامه منتشر نشده ابتدا زمینه‌ی تاریخی وابستگی و ضعف ساختار قدرت در ایران، از صفویه تا قاجار و پهلوی، مرور شده تا جایگاه انقلاب اسلامی در یک «نگاه کلان تاریخی» روشن شود. سپس نویسندگان توضیح داده‌اند که چرا مقایسه‌ی صرفِ اعداد رشد، بدون توجه به رتبه‌ی جهانی و نرخ رشد سایر کشورها، می‌تواند گمراه‌کننده باشد و بر همین اساس دو معیار «رتبه» و «نرخ رشد نسبت به میانگین جهانی» را مبنای ارزیابی قرار داده‌اند. کتاب کارنامه منتشر نشده در چند فصل اصلی تنظیم شده است: سلامت، آموزش و سوادآموزی، معیشت و زیرساخت‌های رفاهی، علم و فناوری‌های راهبردی، نظامی و دفاعی و در پایان فصل تحریم‌ها. در فصل سلامت، شاخص‌هایی مانند امید به زندگی، مرگ‌ومیر نوزادان و کودکان، مرگ‌ومیر مادران باردار، واکسیناسیون، پوشش همگانی سلامت، سرانه پزشک، سرانه تخت بیمارستان و وضعیت علمی حوزه‌های بهداشت و درمان بررسی شده است. در فصل‌های بعدی نیز الگوی مشابهی از مقایسه‌ی ایرانِ پیش و پس از انقلاب با میانگین جهانی و منطقه‌ای دنبال شده است.

خلاصه کتاب کارنامه منتشر نشده

کتاب کارنامه منتشر نشده بر این پرسش متمرکز است که اگر حکومت پهلوی ادامه پیدا می‌کرد، آیا صرفاً به‌دلیل رشد طبیعی جهان، ایران نیز به همین سطح از شاخص‌های توسعه می‌رسید یا خیر. نویسندگان برای پاسخ، از دو ابزار «رتبه‌ی بین‌المللی» و «نرخ رشد نسبت به میانگین جهانی» استفاده کرده‌اند تا نشان دهند ایران از جایگاهی هم‌تراز ضعیف‌ترین کشورهای جهان، در برخی حوزه‌ها به میان یا بالای جدول جهانی رسیده است. در کتاب کارنامه منتشر نشده ابتدا روند تاریخی وابستگی سیاسی ایران و نقش قدرت‌های خارجی در تعیین سرنوشت حکومت‌ها روایت شده، سپس به جنگ روایت‌ها درباره ناکارآمدی یا موفقیت انقلاب اسلامی پرداخته شده است. در ادامه، با استناد به بانک جهانی، سازمان بهداشت جهانی، نظام رتبه‌بندی سایمگو و دیگر پایگاه‌ها، شاخص‌های سلامت، آموزش، معیشت، علم و فناوری، قدرت نظامی و شدت تحریم‌ها به‌صورت مقایسه‌ای تحلیل شده است.

چرا باید کتاب کارنامه منتشر نشده را بخوانیم؟

کتاب کارنامه منتشر نشده امکان مواجهه با بحث کارآمدی جمهوری اسلامی ایران را نه در سطح شعار، بلکه بر پایه‌ی آمارهای بین‌المللی فراهم کرده است. خواننده در آن کتاب می‌تواند ببیند شاخص‌هایی مانند امید به زندگی، مرگ‌ومیر نوزادان، سرانه پزشک، تولید علم پزشکی و داروسازی یا شدت تحریم‌ها چگونه در چهار دهه تغییر کرده‌اند و این تغییرات در مقایسه با جهان چه معنایی دارند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب کارنامه منتشر نشده به دانشجویان و پژوهشگران علوم سیاسی، اقتصاد، مطالعات توسعه، سلامت و سیاست‌گذاری عمومی پیشنهاد می‌شود. همچنین به علاقه‌مندان مباحث انقلاب اسلامی، جنگ روایت‌ها، تحلیل داده‌های بین‌المللی و کسانی که در حوزه رسانه و افکار عمومی درباره کارنامه جمهوری اسلامی بحث می‌کنند توصیه می‌شود. «در کتاب پیش رو سعی شده با استفاده از این دو ابزار یعنی رتبه و نرخ رشد، ارزیابی علمی و منصفانه‌ای از روند حرکت جمهوری اسلامی ایران با استناد به آمارهای بین‌المللی صورت پذیرد. این ارزیابی در فصل‌های سلامت، آموزش و سوادآموزی، معیشت و زیرساخت‌های رفاهی، علم و فناوری‌های راهبردی و همچنین عرصه نظامی و دفاعی ارائه خواهد شد و در فصل آخر نیز شدت تحریم‌ها علیه جمهوری اسلامی به عنوان یکی از موانع خارجی بر سر راه پیشرفت ایران، با سایر کشورهای دنیا مقایسه شده است. البته بیان نقاط قوت، به معنای نفی آسیب‌ها و اشکالات نیست. به فرموده استفاده‌نشده‌ی طبیعی و انسانی در رتبه‌ی اوّل جهان قرار داریم. این گزاره نشان می‌دهد تا رسیدن به نقطه مطلوب و شایسته فاصله بسیاری در پیش است که با همت و تلاش مضاعف و مبتنی بر مدلی که باعث موفقیت‌ها شده است باید به سراغ رفع آسیب‌ها رفت. انقلاب اسلامی در ایران از منظر یک نگاه کلان تاریخی، تلاشی سترگ برای تغییر در نظم جهانی و نظام بین‌المللی قدرت است. لذا صدای مردم ایران از فراسوی تاریخ برای طلب استقلال و آزادی نباید تداوم یابد و این جریان باید به‌عنوان الگویی شکست‌خورده و ناکارآمد به سایر ملل معرفی شود. آسیب‌ها و نقاط ضعف آن باید بزرگنمایی شود و دستاوردها و موفقیت‌های آن باید ناگفته باقی بماند. از سویی با انواع فشارهای خارجی و تحریم‌ها باید مسیر پیشرفت این جریان مختل شود و از سویی در جنگ روایت‌ها، ناکارآمدی و شکست جریان جدید به نسل جدید خورانده شود. نسل جدیدی که از سابقه تاریخی خود ناگاه است و ضعف و وابستگی دیرینه این سرزمین را به یاد نمی‌آورد. یکی از مهم‌ترین ابزارهای روایت‌ساز و ادراک‌آفرین، استفاده از رتبه‌ها و آمارهای بین‌المللی مبتنی بر رژیم‌های سنجش جهانی است؛ آمارهایی که بر اساس مکاتب و الگوهای توسعه غربی طراحی شده و به صورت وسیعی در رسانه‌های داخلی و خارجی برای ارزیابی کارآمدی جمهوری اسلامی ایران مورد استناد قرار می‌گیرد. با وجود عدم‌تطابق کامل شاخصه‌های استفاده‌شده در آمارهای جهانی با مؤلفه‌های پیشرفت اسلامی ایرانی، بررسی همین آمارها در عرصه‌های مختلف بیانگر دستاوردها و پیشرفت‌های جمهوری اسلامی ایران از منظر قاعده اعتراف اعداء بوده و شاهد کوچکی بر موفقیت‌های ایران اسلامی است.»