کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم)

کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم) نوشته‌ی حسن رمضانی ادامه‌ی شرح و بسط رساله‌ی اوصاف الاشراف خواجه نصیرالدین طوسی است که نشر وصال آوای توحید آن را منتشر کرده است. این جلد به مباحث دقیق سیر و سلوک عرفانی مانند ارادت، شوق، محبت، معرفت، یقین، سکون، توکل، رضا، تسلیم و توحید می‌پردازد و هم متن خواجه را می‌آورد هم شرح تحلیلی و تطبیقی نویسنده را. آیات قرآن، روایات، نقل‌های عرفانی و حکمت صدرایی در کنار هم قرار گرفته‌اند تا مفاهیم کلاسیک عرفان اسلامی برای خواننده امروز روشن‌تر شود. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم)

کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم) بر پایه‌ی متن اوصاف الاشراف خواجه نصیرالدین طوسی نوشته شده و حسن رمضانی در آن کوشیده است لایه‌های عرفانی، فلسفی و اخلاقی این متن را بازخوانی کند. ساختار آن کتاب بر «ابواب» و «فصول» استوار است و در این جلد، باب چهارم و پنجم و نیز فصل‌هایی از باب‌های پیشین شرح داده شده است. هر فصل ابتدا با آیه‌ای از قرآن آغاز می‌شود، سپس عبارات خواجه نقل و بندبه‌بند تفسیر می‌شود. در کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم) فصل‌هایی مانند «در ارادت»، «در شوق»، «در محبت»، «در معرفت»، «در یقین»، «در سکون»، «در توکل»، «در رضا»، «در تسلیم» و «در توحید» دیده می‌شود. نویسنده در شرح هر فصل، هم به تحلیل مفهومی می‌پردازد هم نمونه‌هایی از آیات، روایات، سخنان فیلسوفانی چون بوعلی سینا و حکیمان معاصر و نیز حکایات عرفا را می‌آورد تا معنای اصطلاحات سلوکی روشن شود. کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم) از یک‌سو به مباحث نظری مانند اقسام توحید، دیدگاه حکمت صدرایی درباره‌ی کثرات خلقیه و نسبت ارادت و مراد می‌پردازد و از سوی دیگر به لوازم عملی سیر و سلوک مانند مراقبت، ریاضت، ذکر، بهره‌گیری از اوقات خاص مثل بین‌الطلوعین و نقش مرشد کامل در حرکت الی‌الله توجه کرده است. پیوند میان عرفان نظری، اخلاق عملی و تفسیر آیات در سراسر این جلد حفظ شده است.

خلاصه کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم)

در این جلد از نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف، حسن رمضانی مسیر تدریجی سلوک را از «ارادت» تا «عشق» دنبال می‌کند. ابتدا ارادت به‌عنوان خواستن آگاهانه‌ی کمال و شرط‌های آن مانند شعور به مراد، شعور به کمال مراد و احساس دوری از آن توضیح داده می‌شود. سپس «شوق» به‌عنوان لذت آمیخته با درد فراق و «محبت» به‌عنوان ابتهاج به حصول یا تصور حصول کمال شرح داده شده است. در ادامه، کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم) نشان می‌دهد چگونه این حالات به یقین، سکون، توکل، رضا، تسلیم و در نهایت توحید می‌رسند. نویسنده با استناد به آیات «واصبر نفسک مع الذین یدعون ربهم…» و «ومن الناس من یتخذ من دون الله اندادا…» و نیز با نقل سخنان بوعلی سینا، مولوی، عارفان و حکیمان معاصر، نسبت میان معرفت، عبادت، انسانیت و عرفان را توضیح داده است. دغدغه‌ی اصلی آن کتاب تبیین این است که فعلیت انسانیت جز از راه سیر و سلوک و معرفت‌الله حاصل نمی‌شود.

چرا باید کتاب نهایه الاشراف فی شرح اوصاف الاشراف (جلد سوم) را بخوانیم؟

این جلد تصویری منظم از منازل درونی سلوک از ارادت تا محبت و توحید ارائه کرده است و نشان می‌دهد مفاهیم کلاسیک عرفانی چگونه با آیات قرآن، حکمت صدرایی و تجربه‌های عارفان پیوند می‌خورند. خواننده با منطق درونی سیر و سلوک، نقش مراد کامل، اهمیت اوقات خاص ذکر و نسبت علوم مختلف با معرفت‌الله آشنا می‌شود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی این اثر به دانشجویان و پژوهشگران فلسفه و عرفان اسلامی، طلاب علاقه‌مند به متون خواجه نصیر، و کسانی پیشنهاد می‌شود که در پی فهم دقیق مفاهیمی مانند ارادت، شوق، محبت، توکل، رضا و توحید در چارچوب سنت عرفانی شیعه هستند.