کتاب مادر دوست خوراکی های بد

کتاب مادر دوست خوراکی‌ های بد (Annem Yemek Yemek İstemiyor) نوشته‌ دیلک جسور با تصویرگری الیس اوزر آوجی و ترجمه‌ی نازلی خلیلی‌ صفا، داستان دختری است که با یک مشکل عجیب روبه‌رو است: مادری که عاشق خوراکی‌های ناسالم است و از سبزیجات و غذاهای خانگی سالم فرار می‌کند. نشر برکه این کتاب را منتشر کرده است. داستان از زبان یک کودک روایت می‌شود که هم خودش هله‌هوله دوست دارد هم می‌داند اگر مدام چیپس، بیسکویت، پیتزا و همبرگر بخورد چه بلایی سر بدنش می‌آید، از چاق‌شدن شبیه بادکنک تا ضعیف‌شدن سیستم ایمنی و مریض‌شدن‌های پشت‌سرهم. در این میان مادر او کسی است که بیشتر از همه به خوراکی‌های بد علاقه دارد و برای نخوردن غذاهای سالم بهانه‌های مختلف می‌آورد. این تضاد، هسته‌ی اصلی داستان را شکل می‌دهد و به‌تدریج به یک بازی خلاقانه و تجربه‌ی مشترک مادر و کودک برای کشف مزه‌های تازه تبدیل می‌شود. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مادر دوست خوراکی های بد

کتاب مادر دوست خوراکی‌ های بد نوشته‌ی دیلک جسور از همان ابتدا، مشکل آشنای بسیاری از خانه‌ها را پیش می‌کشد: علاقه‌ی شدید به هله‌هوله و بی‌میلی به غذاهای سالم. راوی که کودکی کنجکاو است از مادرش می‌گوید که مدام بیسکوییت و چیپس می‌خورد، برای خانواده بیشتر ماکارونی، پلو، همبرگر و پیتزا درست می‌کند یا از بیرون سفارش می‌دهد و خودش هم سبزیجاتی مثل تره‌فرنگی، اسفناج، بروکلی، بادمجان و کدو را دوست ندارد. 

تصویرهای رنگی و شلوغ، فضای آشپزخانه، میز غذا و لحظه‌های بازی و قهر و آشتی، به فهم بهتر متن کتاب کمک می‌کنند. کتاب در ادامه، از سطح گلایه‌ی کودک از عادت‌های غذایی مادر فراتر می‌رود و به یک بازی خلاقانه تبدیل می‌شود. کودک که مادرش را درک می‌کند و نمی‌خواهد او را به خوردن چیزی مجبور کند، پیشنهادی برای یک بازی می‌دهد: در بشقابمان چه چیزی هست؟ در این بازی، مادر با چشم‌بند می‌نشیند و غذاهای مختلفی مثل کیک سبزیجات، کوفته‌ی بروکلی، کروکت تره‌فرنگی و مافین گل‌کلم را فقط از روی مزه حدس می‌زند. واکنش‌های او از اخم‌کردن هنگام شنیدن اسم غذا تا تعجب و لذت بعد از چشیدن آن‌ها، روند تغییر ذائقه و شکستن پیش‌داوری‌ها را نشان می‌دهد. 

در پایان داستان، مادر یاد گرفته است که مزه‌ی غذاهایی را که فکر می‌کرد دوست ندارد حداقل یک‌بار بچشد و خانواده هم سبزیجات و مواد مغذی را در غذاهایی که دوست دارند پنهان می‌کنند. دیلک جسور در بخش پایانی کتاب با عنوان سخنی به مادرها و پدرها، درباره‌ی تفاوت ظرفیت و ذائقه‌ی کودکان، اهمیت زمان مشخص برای غذا، پرهیز از هله‌هوله بین وعده‌ها، یکسان‌بودن غذای همه‌ی اعضای خانواده، دعوت کودک به کمک در تهیه‌ی غذا و چیدن میز و خطر فشار و تنبیه هنگام غذاخوردن توضیح داده است.

خلاصه داستان مادر دوست خوراکی های بد

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند! 

داستان مادر دوست خوراکی‌ های بد از زبان دختری روایت می‌شود که یک مشکل بزرگ دارد: مادرش عاشق خوراکی‌های ناسالم است. مادر مدام بیسکوییت و چیپس می‌خورد و برای خانواده هم بیشتر غذاهایی مثل ماکارونی، پلو، همبرگر و پیتزا درست می‌کند یا از بیرون سفارش می‌دهد. راوی توضیح می‌دهد که خودش هم این خوراکی‌ها را دوست دارد، اما می‌داند اگر همیشه این‌طور غذا بخورند، سلامتی‌شان به خطر می‌افتد و بیشتر مریض می‌شوند.

در ادامه، کودک از تجربه‌هایش با پدر می‌گوید؛ اینکه گاهی با هم غذاهای سالم و سبزیجات مختلف درست می‌کنند. هربار که مادر این غذاها را می‌بیند، بهانه‌ای می‌آورد و حتی سر میز غذا هم نمی‌نشیند. راوی تأکید می‌کند که مادر را مجبور به خوردن نمی‌کند، اما معتقد است اگر کسی غذاهای مختلف را امتحان نکند، هرگز غذای سالم موردعلاقه‌اش را پیدا نخواهد کرد.

برای همین، کودک یک بازی پیشنهاد می‌دهد: در بشقایمان چه چیزی هست؟ در این بازی، چشم‌های مادر بسته می‌شود و او غذاهای مختلف را می‌چشد. مادر از طعم کیک سبزیجات، کوفته‌ی بروکلی، کروکت تره‌فرنگی و مافین گل‌کلم خوشش می‌آید، اما وقتی چشم‌بند را برمی‌دارد و می‌فهمد همه‌ی این غذاها از همان سبزیجاتی تهیه شده‌اند که همیشه از آن‌ها فرار می‌کرده، حسابی تعجب می‌کند.

از آن به بعد، مادر مزه‌ی غذاهای جدید را دست‌کم یک‌ بار امتحان می‌کند و خانواده نیز مواد مغذی و سبزیجات را به‌شکل‌های مختلف در برنامه‌ی غذایی خود می‌گنجانند. در بخش پایانی کتاب نیز نویسنده خطاب به والدین درباره‌ی شکل‌گیری عادت‌های غذایی سالم، پرهیز از اجبار و تنبیه، محدودکردن هله‌هوله بین وعده‌ها و اهمیت الگوی تغذیه‌ای متعادل توضیح داده است.

چرا باید کتاب مادر دوست خوراکی های بد را بخوانیم؟

کتاب مادر دوست خوراکی‌ های بد یک موقعیت آشنا را از زاویه‌دید کودک نشان می‌دهد، جایی که نه‌تنها بچه‌ها بلکه بزرگ‌ترها هم درگیر هله‌هوله و خوراکی‌های ناسالم هستند. این زاویه‌دید، موضوع تغذیه‌ی سالم را از حالت نصیحت مستقیم خارج کرده است و آن را در قالب یک داستان خانوادگی، گفت‌وگو و بازی نشان داده است. این کتاب به‌خوبی نشان داده است که چطور می‌توان با بازی، کنجکاوی و چشیدن مزه‌های تازه، ترس و پیش‌داوری نسبت به غذاهای جدید را کم کرد.

بخش پایانی کتاب که خطاب به مادرها و پدرها نوشته شده، نکات مشخصی درباره‌ی زمان‌بندی وعده‌ها، نقش هله‌هوله، اهمیت یکسان‌بودن غذای همه‌ی اعضای خانواده، دعوت کودک به مشارکت در تهیه‌ی غذا و پرهیز از فشار و تنبیه هنگام غذا خوردن مطرح کرده است. این ترکیب داستان و توضیحات پایانی، آن کتاب را به متنی تبدیل کرده است که هم برای همراهی کودکان با موضوع تغذیه‌ی سالم مناسب است هم برای والدینی که به‌دنبال درک بهتر رفتار غذایی فرزندشان هستند.

خواندن کتاب مادر دوست خوراکی های بد را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب مادر دوست خوراکی‌های بد به خانواده‌هایی پیشنهاد می‌شود که درگیر چالش غذا نخوردن کودک، علاقه‌ی زیاد به هله‌هوله یا بی‌میلی به سبزیجات هستند. این اثر همچنین به والدینی توصیه می‌شود که به‌دنبال راه‌های خلاقانه برای آشناکردن فرزندشان با تغذیه‌ی سالم هستند و می‌خواهند بدون فشار و تنبیه، عادت‌های غذایی بهتری در خانه به وجود بیاورند. مربیان مهدکودک و دبستان که در کلاس‌ها درباره‌ی تغذیه و سلامت صحبت می‌کنند، می‌توانند از این داستان به‌عنوان نقطه‌ی شروع گفت‌وگو و بازی‌های گروهی استفاده کنند.