کتاب تجربه نگاری فیلم اول

کتاب تجربه نگاری فیلم اول، مجموعه‌ای از گفت‌وگوهای پیمان شوقی با کارگردانان نسل جدید سینمای ایران است و تجربه‌های فیلمسازانی را بازتاب می‌دهد که از مسیر فیلم کوتاه، انجمن سینمای جوانان ایران، دانشگاه یا تلویزیون به ساخت نخستین فیلم بلند رسیده‌اند. نویسنده در خلال مصاحبه با فیلمسازانی همچون شهرام مکری، هادی مقدم‌دوست، بهرام توکلی، منیر قیدی، مرجان اشرفی‌زاده و مسعود امینی کوشیده مسیر دشوار فیلم اول و نسبت آن با فیلم کوتاه، آموزش، اخلاق حرفه‌ای و ساختار صنعتی سینما را بررسی کند. نشر امیرکبیر این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب تجربه نگاری فیلم اول

کتاب تجربه نگاری فیلم اول مجموعه‌ای است از گفت‌وگوهای بلند پیمان شوقی با چهارده فیلمساز ایرانی که هر کدام از مسیری متفاوت به ساخت نخستین فیلم بلند خود رسیده‌اند. در این کتاب، فیلمسازانی انتخاب شده‌اند که اغلب از دل انجمن سینمای جوانان ایران، فیلم کوتاه، تئاتر، دانشگاه یا تلویزیون به سینمای حرفه‌ای راه یافته‌اند و روایت‌شان با شرایط نسل‌های جدیدتر هم‌خوان است؛ کسانی همچون شهرام مکری، هادی مقدم‌دوست، بهرام توکلی، برادران ارک، منیر قیدی، مرجان اشرفی‌زاده و رقیه توکلی.

این کتاب بر اساس سن مصاحبه‌شوندگان تنظیم شده تا چشم‌اندازی تاریخی از کارنامه‌ی انجمن سینمای جوانان ایران و مسیر فیلم کوتاه تا فیلم بلند به‌ دست دهد. در هر گفت‌وگو، مسیر شخصی، نخستین مواجهه با هنر و سینما، نقش خانواده، تئاتر، ادبیات و آموزش، تجربه‌ی انجمن، دانشگاه و دستیاری و سپس روند ساخت فیلم‌های کوتاه و رسیدن به فیلم اول مرور شده است. 

کتاب تجربه نگاری فیلم اول علاوه‌بر روایت‌های فردی، به موضوعاتی مثل اخلاق حرفه‌ای، کار گروهی، نسبت سینمای کوتاه و بلند، نقش جشنواره‌ها، وضعیت صنعت سینما و چالش‌های ورود نسل جدید به سینمای حرفه‌ای هم پرداخته است. برای مثال گفت‌وگوی پیمان شوقی با مهدی جعفری و مسعود امینی تیرانی نمونه‌ی دو رویکرد متفاوت به فیلم کوتاه و فیلم بلند را نشان می‌دهد: یکی با بر قصه‌گویی و مخاطب عام و دیگری بر تجربه‌گرایی و استقلال سینمای کوتاه تأکید دارد. این تضادها، متن را به نوعی نقشه‌ی ذهنی از زیست فیلمسازان نسل‌های تازه تبدیل کرده است.

خلاصه کتاب تجربه نگاری فیلم اول

کتاب تجربه نگاری فیلم اول از خلال گفت‌وگو با چهارده فیلمساز، مسیر مشترک و درعین‌حال متنوع آن‌ها را از نوجوانی تا ساخت نخستین فیلم بلند دنبال کرده است. محور اصلی کتاب، نقش فیلم کوتاه و انجمن سینمای جوانان ایران در شکل‌گیری نسل‌های تازه‌ی فیلمسازان و نسبت این تجربه‌ها با سینمای حرفه‌ای است. 

در گفت‌وگو با مهدی جعفری، از اهمیت تئاتر، ادبیات، اخلاق حرفه‌ای، کار گروهی و سخت‌کوشی برای عبور از مرحله‌ی فیلم اول گفته شده و در گفت‌وگو با مسعود امینی تیرانی، استقلال سینمای کوتاه، تجربه‌گرایی، تأثیر مستند شخصی و نسبت دانشگاه و انجمن بررسی شده است. کتاب، هم نقد سیاستگذاری‌ها و جشنواره‌محوری را در بر دارد و هم بر ضرورت مطالعه، خودشناسی، صبر و یافتن زبان شخصی در سینما تأکید کرده است.

چرا باید کتاب تجربه نگاری فیلم اول را بخوانیم؟

این کتاب تصویری نزدیک از زیست و فکر فیلمسازانی ارائه می‌دهد که از دل فیلم کوتاه و انجمن سینمای جوانان ایران به فیلم بلند رسیده‌اند. خواننده با فرازونشیب‌های واقعی مسیر فیلم اول، از آموزش و جشنواره تا تولید و مواجهه با مخاطب، آشنا می‌شود و در کنار آن، بحث‌هایی جدی درباره‌ی اخلاق حرفه‌ای، صنعت سینما، تجربه‌گرایی و قصه‌گویی را دنبال می‌کند.

خواندن کتاب تجربه نگاری فیلم اول را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب تجربه نگاری فیلم اول به علاقه‌مندان فیلم کوتاه، هنرجویان و دانشجویان سینما، اعضای انجمن سینمای جوانان ایران، فیلمسازان در آستانه‌ی ساخت فیلم اول و همچنین به کسانی پیشنهاد می‌شود که به شناخت پشت‌صحنه‌ی فکری و عملی سینمای ایران علاقه‌مند هستند.

بخشی از کتاب تجربه نگاری فیلم اول

«مکری: راستش فیلم و سینما در خانوادهٔ ما یک سرگرمی مشترک بود؛ درنتیجه باید بگویم که پدرم در ایجاد علاقه‌مندی من به سینما تأثیرگذارترین فرد بود. او از آن دست علاقه‌مندان سینما بود که پیش از انقلاب آلبوم‌های سینمایی داشت و مجله‌های تخصصی را آرشیو می‌کرد؛ یعنی یک علاقه‌مند بسیار کلاسیک فیلم. بنابراین وقتی راجع به سینما حرف می‌زنم، به خاطرات دوران کودکی برمی‌گردم که یادداشت‌های پدرم را در بخش نقد خوانندگان مجلات سینمایی قدیمی می‌دیدم؛ مثلاً یادداشتش دربارهٔ فیلم مارنی (آلفرد هیچکاک). در نتیجه، از وقتی یادم می‌آید، سینما در خانوادهٔ ما به‌صورت جدی حضور داشت.

بعد از انقلاب و احتمالاً به خاطر اینکه تحولات زیادی در حوزهٔ فیلم و سینما به‌وجود آمد، این علاقه‌مندی پدرم را به‌صورت شفاهی می‌شنیدیم؛ مثلاً شنیدن داستان فیلم‌ها با مراجعه به آلبوم عکس‌های پدرم یا شناخت کارگردان‌ها. تا اینکه مجلهٔ فیلم منتشر شد و برادر بزرگ‌ترم که الان پزشک است، شروع کرد به خرید و جمع‌آوری این نشریه. از طرف دیگر، در شهر ما، کرمانشاه، سینماها بازگشایی شدند و خاطرم هست فیلم توبهٔ نصوح یکی از اولین فیلم‌هایی بود که در شهر ما اکران شد و من به تماشایش رفتم و این روند ادامه پیدا کرد؛ در نتیجه، باید بگویم که آشنایی من با سینما پیش از پیدا کردن انجمن سینمای جوانان و اتفاقاتی از این دست بود.»