کتاب روانکاوی و مشارکت اجتماعی

کتاب روانکاوی و مشارکت اجتماعی (تفسیر و عمل) نوشته‌ی یوری هادار و با ترجمه‌ی آرش منشی‌زادگان، مرتضی نظری و وحید سلیمانی مقدم، اثری است که به بررسی پیوند میان روانکاوی و کنشگری اجتماعی می‌پردازد. این کتاب با نگاهی انتقادی و تحلیلی، تلاش کرده است تا مرزهای سنتی روانکاوی را فراتر برده و آن را در بستر مسائل اجتماعی و سیاسی معاصر بازخوانی کند. نویسنده با بهره‌گیری از تجربیات شخصی و نمونه‌های بالینی، مفاهیمی چون سوژه، دیگری، مقاومت و آسیب را در چارچوب روان‌درمانی تحلیلی و همچنین در نسبت با استعمار، سلطه و مشارکت اجتماعی بازتعریف کرده است. ساختار کتاب شامل فصل‌هایی درباره‌ی سوژه بودن، تفسیر و عمل، جایگاه دیگری، اخلاق، آسیب، مقاومت و نقش روان‌درمانی در فعالیت‌های اجتماعی است. نشر رجال آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روانکاوی و مشارکت اجتماعی

کتاب روانکاوی و مشارکت اجتماعی نوشته‌ی یوری هادار، اثری است که تلاش کرده است روانکاوی را از چارچوب صرفاً درمانی خارج کند و آن را به عرصه‌ی مسائل اجتماعی و سیاسی پیوند بزند. این کتاب با رویکردی میان‌رشته‌ای، مفاهیم بنیادین روانکاوی مانند سوژه، دیگری، مقاومت و آسیب را در بسترهای اجتماعی و تاریخی معاصر بازخوانی کرده است. هادار در این کتاب، روانکاوی را نه فقط به‌عنوان ابزاری برای کاهش رنج فردی، بلکه به‌عنوان روشی برای فهم و نقد ساختارهای قدرت، سلطه و استعمار معرفی کرده است. ساختار کتاب به گونه‌ای است که ابتدا به مفاهیم پایه‌ای روانکاوی و جایگاه سوژه می‌پردازد و سپس با ورود به مباحثی چون تفسیر، عمل، اخلاق و آسیب، به بررسی نسبت روانکاوی با مسائل اجتماعی و سیاسی می‌رسد. در فصل‌های پایانی، نقش روان‌درمانی در فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی، به‌ویژه در زمینه‌هایی مانند اشغال نظامی و مقاومت، مورد بحث قرار گرفته است. هادار با استفاده از نمونه‌های بالینی و تجربیات شخصی، تلاش کرده است نشان دهد که روانکاوی می‌تواند به ابزاری برای کنشگری اجتماعی و نقد ساختارهای سلطه بدل شود. این کتاب برای کسانی که به پیوند میان روانکاوی، فلسفه، جامعه‌شناسی و سیاست علاقه‌مندند، تصویری تازه و چالش‌برانگیز ارائه کرده است.

خلاصه کتاب روانکاوی و مشارکت اجتماعی

کتاب روانکاوی و مشارکت اجتماعی با طرح این پرسش آغاز شده است که چگونه می‌توان روانکاوی را از چارچوب فردی و درمانی فراتر برد و آن را به عرصه‌ی مشارکت اجتماعی و نقد ساختارهای قدرت وارد کرد. نویسنده ابتدا به مفهوم «سوژه بودن» می‌پردازد و آن را نه صرفاً به‌معنای خودآگاهی فردی، بلکه به‌عنوان فرایندی اجتماعی و وابسته به شناسایی از سوی دیگری تعریف کرده است. در این نگاه، سوژه بودن همواره در بستر روابط اجتماعی و در مواجهه با تهدیدها و رنج‌ها شکل می‌گیرد. در ادامه، کتاب به بررسی نسبت میان تفسیر و عمل در روانکاوی می‌پردازد و نشان می‌دهد که این دو، برخلاف تصور رایج، جدایی‌ناپذیرند. هادار با نقد رویکردهای صرفاً فنی و پزشکی به روان‌درمانی، بر اهمیت بعد اخلاقی و اجتماعی این فرایند تأکید کرده است. او معتقد است که سلامت روان نه فقط نتیجه‌ی رفع علائم، بلکه حاصل توانایی فرد برای ایستادگی بر ارزش‌ها و مقاومت در برابر فشارهای اجتماعی است. در فصل‌های میانی، مفاهیمی چون آسیب، مقاومت و جایگاه دیگری مورد واکاوی قرار گرفته‌اند. نویسنده با الهام از نظریه‌های پسااستعماری و آثار متفکرانی چون فانون، نشان داده است که تجربه‌ی آسیب و مقاومت در روانکاوی، شباهت‌هایی با وضعیت استعمار و سلطه دارد. او تأکید کرده است که روان‌درمانی تحلیلی می‌تواند از مفاهیم اجتماعی و سیاسی بهره‌مند شود و بالعکس. در بخش‌های پایانی، نقش روان‌درمانی در فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی، به‌ویژه در زمینه‌هایی مانند اشغال نظامی و مقاومت جمعی، بررسی شده است. هادار با اشاره به تجربه‌ی گروه‌هایی مانند «سایکواکتیو»، نشان داده است که روانکاوی می‌تواند به ابزاری برای کنشگری اجتماعی و نقد سلطه بدل شود. در مجموع، کتاب بر این نکته پافشاری کرده است که روانکاوی و مشارکت اجتماعی نه‌تنها قابل جمع‌اند، بلکه می‌توانند یکدیگر را غنی کنند.

چرا باید کتاب روانکاوی و مشارکت اجتماعی را بخوانیم؟

این کتاب با رویکردی نوآورانه، روانکاوی را از محدوده‌ی درمان فردی فراتر برده و آن را به عرصه‌ی مسائل اجتماعی و سیاسی پیوند داده است. یکی از ویژگی‌های شاخص این اثر، ترکیب نظریه و تجربه‌ی بالینی با تحلیل‌های اجتماعی و تاریخی است. نویسنده با استفاده از نمونه‌های واقعی و تجربیات شخصی، مفاهیم انتزاعی را ملموس و قابل‌فهم ساخته است. همچنین، کتاب به خواننده کمک می‌کند تا نسبت میان رنج فردی و ساختارهای اجتماعی را بهتر درک کند و به اهمیت مقاومت، اخلاق و کنشگری در فرایند درمان و زندگی اجتماعی پی ببرد. برای کسانی که به دنبال نگاهی انتقادی و چندلایه به روانکاوی و نقش آن در جامعه هستند، این کتاب می‌تواند افق‌های تازه‌ای بگشاید.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به علاقه‌مندان روانکاوی، روان‌درمانی، فلسفه، جامعه‌شناسی، مطالعات پسااستعماری و فعالان اجتماعی پیشنهاد می‌شود. همچنین برای کسانی که دغدغه‌ی پیوند میان سلامت روان و مسائل اجتماعی یا سیاسی دارند، این اثر می‌تواند الهام‌بخش باشد.