قربان بهزادیان نژاد
زندگینامه و معرفی کتابهای قربان بهزادیان نژاد
قربان بهزادیان نژاد استاد دانشگاه، فعال سیاسی، مترجم و نویسنده، از چهرههای برجستهی علمی و فرهنگی معاصر است که آثار ارزشمندی در حوزهی تاریخ پزشکی و اخلاق پزشکی به جا گذاشته است. او در کنار فعالیتهای دانشگاهی و مسئولیتهای اجرایی خود، با ترجمه و تألیف کتابهای متعدد به بررسی پیوند علم پزشکی با فرهنگ و اجتماع در بستر تاریخ پرداخته است.
بیوگرافی قربان بهزادیاننژاد
قربان بهزادیاننژاد در سال ۱۳۳۳ در مشهد متولد شد. او فارغالتحصیل دانشگاه تربیت مدرس، دارای مدرک دکترای میکروبیولوژی پزشکی و عضو هیئتعلمی این دانشگاه نیز بوده است. او در دورهی اصلاحات معاون وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بود و در زمان انتخابات ریاست جمهوری در سال ۱۳۸۸ ریاست مؤسسهی تحقیقات و توسعهی علومانسانی را بر عهده داشت.
بهزادیاننژاد در دولت اصلاحات، مشاور و قائممقام وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بود. همچنین او مسئولیتهایی در مؤسسهی توسعهی دانش و پژوهش ایران، دانشگاه تربیت مدرس، دانشگاه تهران و علوم پزشکی تهران، عضو شورای علمی پژوهشکدهی مطالعات فرهنگی-اجتماعی وزارت علوم و مسئول شورای هماهنگی بهداشت و درمان وزارت بهداشت هم بوده است. او علاوه بر ریاست مؤسسهی تحقیقات و توسعهی علومانسانی، ریاست بر مؤسسهی مطالعات فرهنگ و تمدن ایران زمین را نیز بر عهده داشت. قربان بهزادیاننژاد نویسنده و مترجم بیش از ۲۰ کتاب در حوزهی پزشکی است.
جمعیت توحید و تعاون
قربان بهزادیاننژاد با همراهی چندین فعال سیاسی گروهی به نام «جمعیت توحید و تعاون» را تشکیل دادند. شروع به کار این تشکل در اواخر سال ۸۱ بود. هدف از راه اندازی این تشکل، پاسداری از دو رکن «اسلامیت» و «جمهوریت» نظام و تحقق «مردم سالاری دینی» اعلام شده است. جمعيت توحيد و تعاون در سال ۸۷ گفتمان «زيستبوم مسلمانی» را تدوين كرد. در این طرح به بررسی تجربهی ۳۰ سالهی انقلاب اسلامی و ارائهی طرحی برای تحول در روندهای دههی چهارم پرداخته شده است. کاری که حدود ۵ سال زمان برد و اعضای اصلی تشکل «جمعیت توحید و اتحاد» از تهیهکنندگان آن بودند. زمانی که میرحسین موسوی نامزد انتخابات شد، از حمایت این تشکل نیز برخوردار بود. در این بین، قربان بهزادیاننژاد که دوستی و همکاری قدیمی با میرحسین موسوی داشت، رئیس ستاد انتخاباتی او شد. بهزادیان نژاد در دیماه سال ۸۸ پس از موج بازداشتهای ماجرای عاشورای آن سال بازداشت و به ۵ سال حبس محکوم شد.
فعالیتها و کتابهای ترجمه شده توسط قربان بهزادیان نژاد
قربان بهزادیان نژاد که سالها به کار تحقیقاتی و دانشگاهی مشغول بود، در دههی ۸۰ مسئولیت مدیریت دو فصلنامهی «فرهنگ اندیشه» و «فرهنگ دانش» را نیز بر عهده داشت. پس از سال ۸۸ و دورشدن از محیطهای دانشگاهی و مطبوعاتی، تلاش کرد در ادامهی فعالیتهای فرهنگیاش، مجموعه آثاری را با موضوع تاریخ پزشکی در اسلام و ایران و اخلاق پزشکی پدید آورد.
از جمله آثار شاخص ترجمهشدهی قربان بهزادیاننژاد میتوان به کتابهای «پزشکی در تمدن اسلامی»، «پزشکی اسلامی در دورهی میانه»، «پزشکی و اسلام در هند مستعمره»، «طاعون و افول تمدن اسلامی»، «نوسازی پزشکی در کشورهای شرقی» و «تاریخ جنون در جامعهی اسلامی دورهی میانه» اشاره کرد. تازهترین کتابی که از او به چاپ رسیده، «اخلاق پزشکی امروز» نام دارد.
کتاب پزشکی اسلامی در دورهی میانه
بهزادیاننژاد در مقدمهی کتاب «پزشکی اسلامی در دورهی میانه» میگوید که سعی دارد به این سؤال پاسخ بدهد که پزشکی اسلامی چیست؟ و سؤال بنیادیتر اینکه اسلام به سلامت، بیماری، درمان و پیشگیری چگونه میاندیشد؟ او در سرفصلهای مختلف کتاب، به بررسی ارتباط دنیای آن زمان با تبادل روشهای درمان بیماریها، نظریات پزشکی و پیوند این دانش با جامعه میپردازد. همچنین به موضوعاتی مانند اخلاقیات پزشکی، مکانهای بیمارستان و درمانگران زن اشاره میکند.در این کتاب به رابطهی علم و سحر و جادو هم اشاره میشود.
کتاب تاریخ جنون در جامعه اسلامی دورهی میانه
قربان بهزادیاننژاد در کتاب «تاریخ جنون در جامعه اسلامی دورهی میانه» مشخصاً به دیوانگی و جنون و راه درمانش توسط سحر، جادو و علم میپردازد. همچنین در دو کتاب «پزشکی و اسلام در هند مستعمره» و «نوسازی پزشکی در کشورهای شرقی» به موضوع طب باستانی و قدیمی هر دو منطقه، آمدن کشورهای استعمارگر و دانش پزشکی مدرنشان و تقابل آن دو نوع نگاه به علم را مورد بررسی قرار میدهد.
کتاب اخلاق پزشکی امروز
کتاب «اخلاق پزشکی امروز» اولین جلد از مجموعه کتابهایی با این موضوع است که توسط گروه نویسندگان نوشته شده است. کتاب اخلاق پزشکی امروز، راهنمای اخلاق و قانون انجمن پزشکی بریتانیا است. این کتاب موضوعات اخلاقی در پزشکی کودکان تا مراقبتهای پایان زندگی بیماران را پوشش داده است. اخلاق نوین پزشکی اغلب تکالیفی را برای پزشکان، پرستارها و بیمارستانها در نظر میگیرد و آنان را مخاطب خود قرار میدهد؛ درعینحال بر حقوق و اختیارات بیماران برای آگاهی از گزینههای مختلف درمانی، رضایت و حق رازداری بیماران تأکید میکند. این کتاب همچنین بر تعامل درست پزشک و بیمار تأکید دارد. مترجم در مقدمه میگوید: «رضایت نسبی بیماران از معالجات در کشورهای اروپایی را میتوان به رعایت اخلاق پزشکی، مسئولیتپذیری بیشتر پزشکان و بیمارستانها، نظارت بر کار مجریان سلامت و بیمارستانها و احقاق حقوق بیماران (در صورت بروز آسیبی از روی غفلت) نسبت داد. پس میتوان گفت که ملاحظهی اخلاق پزشکی به شفافسازی بیشتر وظایف بایستهی پزشکان و روشنترشدن حقوق بیماران کمک میکند.» کتاب در فصول مختلفش با آوردن نمونه و مثالهای متعدد موضوعات چالشبرانگیز را مورد بررسی قرار میدهد.