کتاب صوتی سفر به انتهای شب | لویی فردینان سلین

این کتاب داستان ضدقهرمانی به‌نام «فردینان باردامو» است که بین سال‌های جنگ جهانی اول تا دوم زندگی می‌کرد.

«فردینان باردامو» خرده بورژوایی بی‌وطن و بی‌قید است که خرابه‌های به‌جامانده از جنگ جهانی اول را ترک می‌کند و به آفریقا می‌رود تا بختش را بیازماید. وقتی از گرما و امراض آفریقا به تنگ می‌آید، به سرزمین تجدد و تمدن، آمریکا و شهرهای نیویورک و دیترویت، می‌رود و سرانجام به‌عنوان پزشکی شکست‌خورده به وطنش، فرانسه، برمی‌گردد.

او از روزهای جوانی خودش می‌گوید که بیشتر به ولگردی و خوش‌گذرانی گذشته‌ است. باردومو یک پزشک و فردی بداخلاق است. دیگران و رسم و رسوم جاری بین آنان را به دیده‌ی ‌ تحقیر می‌نگرد، همواره غرغر می‌کند و علاقه دارد حرفش را در قالب جملات قصار بیان کند.

فردینان مثل خیلی از ماها دچار خودسانسوری نیست. او حتی تمام مکنونات ذهنی و قلبی‌اش را بی‌ترس و واهمه فریاد می‌زند. ترس، نفرت، بیزاری و تقریبا هر احساسی را که داشته باشد، فریاد می‌زند. فردینان ترسی از ابراز وجود ندارد.

قهرمان داستان، برایش مهم نیست چطور دیده می‌شود و یا اینکه چه رفتار زشت و ناجوان‌مردانه‌ای از خود نشان می‌دهد، او فقط می‌خواهد زنده بماند.

* درباره کتاب:

سفر به انتهای شب، نخستین رمان «لویی فردینان سلین» نویسنده فرانسوی است که در ۱۹۳۲ چاپ شد. این کتاب نخستین و شاید مهم‌ترین رمان سلین است که تاحدودی داستان خود او است و اثری اتوبیوگرافی یا خودزندگی‌نامه و نیمه‌تخیلی است.

شخصیت اصلی داستان، به نوعی الهام گرفته از شخصیت خود نویسنده است و انگار خود سلین وقایع کتاب را تجربه کرده است. اسم او (فردینان) هم مشابه اسم نویسنده است. خشم و انزجار لویی فردینان سلین از موضوعی که خودش آن را «حماقت و دورویی» جامعه می‌نامد، تقریبا در همه‌ی صفحات رمان به چشم می‌خورد. این داستان که از شیوه‌ی روایی رک و البته محاوره‌ای و ملموس بهره می‌برد، یک سمفونی ادبی‌ است که از خشونت، بی‌رحمی و پوچ‌گرایی ساخته شده است.

این کتاب در زمان انتشارش اغلب منتقدان را غافلگیر کرد و خیلی زود به موفقیت‌های بزرگی مانند جایزه‌ی «نودو» در سراسر اروپا و آمریکا رسید.

به عقیده‌ی بسیاری، سفر به انتهای شب شاهکاری کم‌نظیر است و افرادی همچون هنری میلر، سلین را هم‌پای بزرگانی چون جویس، پروست، فاکنر و کافکا دانسته‌اند.

سلین در ادبیات جهان از زمان انتشار اولین رمانش اثرگذار بوده، ولی در ایران با وقفه‌ای طولانی معرفی و شناخته شده است. گویا اولین‌بار «جلال آل احمد» در تشریح قهرمان داستان «مدیر مدرسه»، او را با قهرمان داستان سفر به انتهای شب (فقط در حد ذکر نام رمان) مقایسه می‌کند. ولی پس از آن، کارهای دیگر سلین به دست مترجمان دیگر ترجمه شده و در اختیار مخاطبان قرار گرفته است.

*درباره نویسنده:

«لویی فردینان دتوش» (زاده ۲۷ مه ۱۸۹۴ در کوربوآ (حومه پاریس) – درگذشته ۱ ژوئیه ۱۹۶۱ در مودون) با نام مستعار «سلین»، رمان‌نویس، رساله‌نویس و پزشک فرانسوی است.

لویی در شهر پاریس و در خانواده‌ای فقیر بزرگ شد. پدرش کارمند بیمه بود. خود او پزشکی خواند و تا آخر عمر پزشک ماند. او پس از گذراندن دوران تحصیل خود که شامل سفرهایی به آلمان و انگلیس نیز بود، شغل‌های گوناگونی را آزمود و دو سال مانده به شروع جنگ جهانی اول به نیروهای ارتش فرانسه پیوست.

سلین در زمان خدمت در جبهه‌ی غربی جنگ، آسیب‌های جدی دید که تا آخر عمر همراه او بود. اما در همین دوران، موفق به کسب نشان شجاعت نیز شد. او پس از پایان دوران خدمت در ارتش، به تحصیل در رشته‌ی پزشکی مشغول شد و به آمریکا مهاجرت کرد. سلین پس از بازگشت به فرانسه، به مداوای مردم فقیر پاریس پرداخت و از تجربیات این افراد، بسیار در نوشته‌ها و رمان‌های خود استفاده کرد.

او پس از انتشار نخستین رمانش، «سفر به انتهای شب»، بسیار مورد تحسین جامعه‌ی ادبی قرار گرفت. اما قرار نبود سلین هم‌چنان ستایش‌شده باقی بماند. همه‌ی این ستایش‌ها پیش از این بود که کسی نوشته‌های او را بخواند؛ نوشته‌هایی که ضد یهود بودن او را نشان می‌داد و احتمال اینکه او طرف آلمانی‌هاست.

بعد از افشای این نوشته‌ها او خائن شناخته شد و همین زمان فرانسه را ترک کرد و ابتدا به آلمان و بعد هم به دانمارک رفت و نوشته‌ها و کتاب‌هایش از فرانسه جمع شد.

سلین یک سال را در زندان کپنهاگ گذراند و بعد از آزادی نیز به عنوان «ننگ ملی» تبعید شد.

بعد از آن در پاریس به اتهام قیام علیه حکومت به صورت غیابی و بدون اجازه اینکه حق دفاع داشته باشد و حتی بدون حضور وکیل محاکمه، راهی زندان شد. بعد از اتمام دور‌ه‌ی محکومیتش در سال ۱۹۵۱ به فرانسه بازگشت و از تمام مردم فرانسه عذر خواست؛ و ارزش بقیهٔ آثار او، «مرگ قسطی»، «جنگ»، «شمال»، «افسانه‌های پریان برای زمانی دیگر» و بسیاری شاهکارهای دیگر در زمان خود او نادیده گرفته شد؛ اگرچه در حقیقت او قربانی مناسبات سیاسی شده بود.

وی سرانجام در اول ژوئیه ۱۹۶۱ در منطقه‌ای دورافتاده در فرانسه بدرود حیات گفت.