کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون!

کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون! نوشته‌ی گیش جن با ترجمه‌ی ناهید رسولی روایتی نامه‌محور از دل چین مائو است که نشر ترانه پدرام آن را منتشر کرده است. این کتاب صوتی با گویندگی نوید پدرام و زهرا فدایی شنونده را به دیدار تاریخی ریچارد نیکسون از چین می‌برد و آن واقعه را از زاویه‌ی دید یک دختر بچه‌ی چینی دنبال می‌کند. متن به‌شکل نامه‌ای از بهشت به جهنم خطاب به نیکسون نوشته شده و در آن خاطره‌ی یک پالتوی قرمز، صف‌های منظم استقبال، شعارها، سانسور و رؤیای زندگی در «سرزمین زیبایی» کنار هم قرار گرفته است. ترکیب لحن طنزآمیز و تلخ، فضای سیاسی و جزئیات روزمره، این کتاب صوتی را به روایتی شخصی از یک لحظه‌ی مهم تاریخی تبدیل کرده است.

درباره کتاب متشکرم، آقای نیکسون!

کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون! با تکیه‌بر قلم گیش جن از یک واقعه‌ی مشهور سیاسی یعنی سفر نیکسون به چین در ۱۹۷۲ نقطه‌ی عزیمت می‌گیرد اما آن را از زاویه‌ای کاملاً غیرمنتظره روایت کرده است؛ از نگاه دختربچه‌ای عضو پاسداران پرچم سرخ که برای حضور در مراسم استقبال انتخاب شده است. در این کتاب صوتی، نامه‌ای طولانی از بهشت به جهنم نوشته می‌شود؛ جایی که راوی پس از مرگ در بهشت است و نیکسون در طبقه‌ی نهم جهنم. همین فاصله‌ی مکانی و معنوی، امکان نوعی قضاوت دوباره درباره‌ی تاریخ، ایدئولوژی و انتخاب‌های فردی را فراهم کرده است. کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون! در قالب همین نامه، لایه‌های مختلفی را پیش می‌برد: از خاطره‌ی دیدار در پارک هانگژو و پالتوی صورتی دست‌دوز مادر راوی تا پالتوی قرمز پت نیکسون که به نماد وسوسه‌انگیز غرب تبدیل می‌شود. متن به‌تدریج از صحنه‌ی استقبال رسمی و خیابان‌های تمیز و دریاچه‌ی پر از ماهی فاصله می‌گیرد و به پشت‌صحنه‌ی چین مائو سرک می‌کشد؛ جایی که فراموشی اجباری، سانسور، بازآموزی در روستاها و توبیخ‌های گروهی بخشی از زندگی روزمره است. کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون! در ادامه مسیر زندگی راوی را دنبال می‌کند؛ از زمزمه‌ی ترانه‌های آمریکایی و رؤیای پالتوهای رنگی تا راه‌اندازی کارگاه خانوادگی دوخت پالتو، ورود به اقتصاد بازار، همکاری با یک چینی‌تبار به نام آرنی شو، خرید کارخانه در ایتالیا و چالش برچسب ساخت چین. روایت با طنزی تلخ نشان می‌دهد چگونه یک پالتوی قرمز و یک دیدار سیاسی، سرنوشت فردی و اقتصادی یک خانواده و در مقیاسی بزرگ‌تر، مسیر چین را در عصر جهانی‌شدن تحت‌تأثیر قرار داده است.

خلاصه داستان متشکرم، آقای نیکسون!

کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون! از زبان دختربچه‌ای چینی روایت شده که سال‌ها بعد، در بهشت، برای نیکسون در جهنم نامه می‌نویسد. او دیدار نیکسون از چین، صف‌بندی دانش‌آموزان، تمرین پاسخ‌های مجاز، پاک‌شدن شعار مرگ بر امپریالیسم از رادیو و تلویزیون و تمیزشدن خیابان‌ها را به‌یاد می‌آورد و نشان می‌دهد چگونه جامعه به فراموش‌کردن عادت کرده است. پالتوی قرمز پت نیکسون در برابر رنگ‌های خاکستری چین مائو به نماد جذابیت غرب و میل سرکوب‌شده به زیبایی تبدیل می‌شود. راوی از پالتوی صورتی دست‌دوز مادر، تماشای تلویزیون در خانه‌ی کدخدا، توبیخ‌ها و خشونت پاسداران پرچم سرخ می‌گوید و بعد به دوره‌ای می‌رسد که خانواده‌اش با دوخت پالتو برای گردشگران و سپس با همکاری با ایتالیا وارد اقتصاد جهانی می‌شود. در پایان، او در بهشت از نیکسون بابت آوردن پالتوهای رنگی و گشودن درهای چین تشکر می‌کند هرچند پیامدهای این گشایش را متناقض می‌بیند.

چرا باید کتاب متشکرم، آقای نیکسون! را بشنویم؟

کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون! تصویری نزدیک از چین مائو و آغاز گشایش به غرب ارائه کرده است اما نه از زبان سیاست‌مداران بلکه از نگاه یک کودک که حالا از بهشت به گذشته نگاه می‌کند. ترکیب طنز، تلخی، جزئیات روزمره و بحث‌های کلان درباره‌ی امپریالیسم، مصرف‌گرایی و جهانی‌شدن، شنیدن این کتاب صوتی را به تجربه‌ای هم‌زمان شخصی و تاریخی تبدیل کرده است.

شنیدن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

شنیدن کتاب صوتی متشکرم، آقای نیکسون! به کسانی پیشنهاد می‌شود که به تاریخ معاصر چین، سیاست جهانی، تأثیر ایدئولوژی بر زندگی روزمره و روایت‌های طنزآمیز درباره‌ی رابطه‌ی شرق و غرب علاقه‌مند هستند یا دوست دارند از خلال یک داستان شخصی، جهانی‌شدن و برچسب ساخت چین را از زاویه‌ای متفاوت ببینند.