پیر پائولو پازولینی شاعر نویسنده روشنفکر و فیلمساز برجسته ایتالیایی یکی از منحصر به فردترین و بحث برانگیزترین فیلمسازان قرن بیستم تلقی میشود. سینمای وی روایتی شعرگونه و اساطیری از ادبیات کلاسیک بود که با رویکردی مارکسیستی و نمادهای ماتریالیستی و مبتنی بر به تصویر کشیدند جسورانه و رادیکال تابوهای جنسی و نگاهی اروتیک به مناسبات زندگی سنتی آثاری خاص و قابل توجه را به همراه داشت، آثاری که تا به امروز همچنان مورد توجه و نقد محافل روشنفکری، سینمایی، ادبی و حتی سیاسی اروپا و جهان است.
مهمترین ویژگی سینمای پازولینی خصلت اقتباسی آن است. شاید کمتر فیلمسازی را بتوان در جهان یافت به اندازه او به اقتباس از آثار برجسته ادبی علاقهمند باشد. او یکی از پیشگامان جریان نئورئالیسم در سینمای ایتالیا بود که تقریباً تمامی آثار برجسته و اصلی وی با اقتباس از آثار ادبی شکل گرفته است. البته الگوی اقتباس پازولینی شکلی خاص و منحصر به فرد داشته و پرداختن به آن از اهمیت زیادی برخوردار است.
ویژگی مهم الگوی اقتباسی سینمای پازولینی را باید در نظریه نشانهشناسی وی جستجو کرد. پازولینی بر این باور بود که «تصویر از واژه رویایی تر است.»[۱] و به زعم وی رویا مقولهای سینمایی است و نه ادبی. پازولینی بهخوبی به قابلیت نمادین سینما در به تصویر کشیدن رویاها و ترسیم جهان از دریچه تصویر و صدا آگاه بود و همین نکته ویژگی مهم اقتباسهای وی است که ضمن وفاداری نسبی به روایت به او امکان بازسازی و بازتعریف مدرن جهان پیشامدرن را میداد. در حقیقت اقتباس پازولینی یک بازآفرینی تازه از طریق نمادهایی بود که درب تصویر کشیدن یک روایت کلاسیک به کار میبرد.
پازولینی بر این باور بود که وقتی یک واژه یا نشانه زبانی با حالت چهره خاص ادا …
