
طی چند دهۀ گذشته، نئولیبرالیسم نگرش غالب بر اقتصاد و سیاست در ایالاتمتحده و بسیاری از کشورهای دنیا بوده است. اما حالا، بیش از هر زمان دیگری، به نظر میرسد دوران سلطۀ نئولیبرالیسم رو به پایان است. بحرانهای زیستمحیطی و ژئوپولیتیکی، جنگها و ناآرامیهای متوالی و ایجاد انحصارهای بیسابقۀ اقتصادی باعث شده است تا نقش دولتها دوباره محل بحث و بررسی قرار بگیرد. متخصصان اقتصادی حالا با اطمینان بیشتری میگویند که دولت را نمیتوان از اقتصاد کنار گذاشت، اما دوران پس از نئولیبرالیسم چگونه خواهد بود؟
پروجکت سیندیکیت — افزایش شدید تعرفۀ کالاهای چینی، که بهتازگی ازسوی دولت جو بایدن اعلام شد، آخرین حلقۀ زنجیرۀ سیاستهای اقتصادیِ مداخلهگرایانهای بود که آشکارا با اصول پذیرفتهشدۀ نئولیبرال در دهههای گذشته در تضاد است. دولت بایدن در این زمینه تنها نیست: هرچه میگذرد تعداد بیشتری از دولتها، اقتصاددانها و نهادها در دکترین بازار آزاد، که مدتها از آن پیروی میکردهاند، تجدیدنظر میکنند.
ما در رابطه با این موضوع مهم از مهرسا برادران، آن کروگر، ماریانا مازوکاتو، دنی رودریک، جوزف استیگلیتز و مایکل استرین سؤال کردیم که آیا دوران نئولیبرالیسمرو به پایان است و اگر اینطور است چهچیزی قرار است جایگزین آن شود.
مهرسا برادران
چهچیزی جایگزین نئولیبرالیسم میشود؟ یک بازار آزاد واقعی. در آخرین کتابم، کودتای بیصدا: نئولیبرالیسم و چپاول آمریکا[۱]، ادعا کردهام که ایدئولوژی نئولیبرال، برخلاف روایت تاریخی مرسوم، نعلِ وارونه بوده است. نئولیبرالیسم پاسخی علیه اقتصاد کینزی یا مارکسیسمِ درحالرشد نبود، بلکه پذیرش باورهای محکم نئولیبرال در دهۀ ۱۹۶۰ در واقع پوشاندن ردایی جدید بر تن همان پادشاه قبلی بود. در …