کتاب بازی های انگشتی

کتاب بازی های انگشتی (ویژه کودکان ۴ سال به بالا) نوشته صدف احمدی، مجموعه‌ای از توضیحات درباره‌ی رشد حرکتی کودک و بازی‌هایی برای تقویت توانایی‌های دست، انگشتان و بدن است. نویسنده آمادگی برای نوشتن را فراتر از تمرین مدادگرفتن می‌بیند؛ پایداری تنه، قدرت شانه و کنترل مچ نیز در این آمادگی نقش دارند. انتشارات لعل سخن این کتاب را منتشر کرده است. فعالیت‌های پیشنهادی، از کار با خمیر تا بازی‌های تعادلی، بیشتر به وسایل موجود در خانه و محیط‌های آموزشی نیاز دارند. والدین و مربیان می‌توانند هدف هر فعالیت را بشناسند و بازی متناسب با نیاز کودک را انتخاب کنند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب بازی های انگشتی

کتاب بازی های انگشتی نوشته صدف احمدی، رابطه‌ی میان رشد دستگاه عصبی، تجربه‌های حسی و توانایی انجام حرکت‌های دقیق را توضیح می‌دهد. نویسنده در مقدمه، تجربه‌ی حضور در کلاس درس و مشاهده‌ی دشواری کودکان در کنترل مداد، بریدن کاغذ و انجام امور شخصی را انگیزه‌ی نوشتن معرفی کرده است. مسئله‌ی اصلی، فراهم‌کردن فرصت یادگیری در قالب بازی است؛ فرصتی که کودک در جریان لذت‌بردن از فعالیت، حرکت‌های تازه را تجربه کند. توضیحات کتاب میان مهارت‌های درشت، مانند جابه‌جایی و حفظ تعادل، و مهارت‌های ظریف، مانند تنظیم حرکت انگشتان، ارتباط برقرار می‌کنند. نویسنده همچنین تفاوت زمان دستیابی کودکان به مهارت‌ها را یادآور شده است. چنین توجهی، نگاه بزرگسال را از مقایسه‌ی صرف کودکان به مشاهده‌ی کیفیت حرکت و نیازهای هر کودک نزدیک می‌کند. موضوع فقط آماده‌شدن برای تکالیف مدرسه نیست؛ توانایی استفاده از وسایل روزمره و مشارکت در بازی‌های جمعی نیز در همین چارچوب قرار می‌گیرد.
کتاب بازی های انگشتی چهار فصل با عنوان‌های تحول عصبی کودکان، مهارت‌های حرکتی ظریف، اثرات تحولی حواس پنج‌گانه در رشد مهارت‌های ظریف و درشت و دوره‌های تحولی دارد. مجموعه‌ی بازی‌ها نیز در پنج بخش تنظیم شده است: تقویت مهارت‌های حرکتی درشت، تقویت مهارت‌های ظریف، بازی‌های تعادلی، بازی‌های حسی‌حرکتی و تقویت عضلات با هدف گرفتن مداد. فعالیت‌ها معمولاً همراه با توضیح اجرا و هدف حرکتی معرفی می‌شوند تا دلیل انتخابشان روشن باشد. برای نمونه، ساخت برج لیوانی با دقت و کنترل حرکت ارتباط دارد و بازی مجسمه‌شدن، توقف ارادی بدن را درگیر می‌کند. نویسنده اصولی مانند شروع از حرکت‌های آسان‌تر، اهمیت کیفیت اجرا، کوتاه‌بودن زمان تمرین و ایمنی محیط را نیز شرح داده است. بحث درباره‌ی تعامل اجتماعی و شیوه‌ی برخورد والدین، جایگاه همراهی بزرگسال را روشن‌تر می‌کند. بزرگسال در این فعالیت‌ها فقط ناظر نتیجه نیست؛ او محیط را آماده می‌کند، الگوی حرکت را نشان می‌دهد و فرصت آزمون‌وخطا می‌سازد. این توضیحات، مجموعه‌ی بازی‌ها را به بحثی درباره‌ی شرایط یادگیری حرکت پیوند می‌دهند.

خلاصه کتاب بازی های انگشتی

کتاب بازی های انگشتی بر این ایده استوار است که حرکت دقیق انگشتان به همکاری بخش‌های مختلف بدن و دریافت اطلاعات حسی نیاز دارد. کودک برای کارهایی مانند نقاشی، استفاده از قیچی یا بستن دکمه، تنها به قدرت دست متکی نیست؛ تعادل، هماهنگی چشم و دست و کنترل نیرو نیز اهمیت دارند. نویسنده ابتدا زمینه‌های عصبی و عضلانی حرکت را توضیح داده است و سپس مجموعه‌ای از فعالیت‌ها را معرفی می‌کند. بازی‌ها از جابه‌جایی بدن و تمرین تعادل تا دست‌کاری اشیای کوچک و آمادگی برای گرفتن سه‌انگشتی مداد گسترده‌اند. پیام محوری این کتاب، جایگزین‌کردن فشار برای اجرای بی‌نقص با فرصت تجربه‌ی تدریجی است. تمرین کوتاه، تکرار لذت‌بخش، تنظیم دشواری فعالیت و توجه به تفاوت‌های کودکان، چارچوب پیشنهادی نویسنده را تشکیل می‌دهند. نویسنده همچنین برای نگرانی‌های جدی درباره‌ی رشد حرکتی، ارزیابی تخصصی را مطرح کرده است.

چرا باید کتاب بازی های انگشتی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب بازی های انگشتی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• توضیحات کتاب، ارتباط کنترل تنه و شانه با حرکت دقیق انگشتان را روشن می‌کنند.
• معرفی هدف بازی‌ها، انتخاب فعالیت متناسب با مهارت موردنظر را آسان‌تر می‌کند.
• بازی‌های خانگی، امکان استفاده از وسایل کم‌هزینه را فراهم می‌کنند.
• اصول اجرای فعالیت‌ها، توجه بزرگسال را به کیفیت حرکت، ایمنی و لذت کودک جلب می‌کنند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب بازی های انگشتی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• والدینی که برای تقویت مهارت‌های دست کودک به بازی نیاز دارند.
• مربیان پیش‌دبستانی که فعالیت‌های حرکتی هدفمند طراحی می‌کنند.
• معلمانی که با دشواری کودکان در کنترل مداد روبه‌رو هستند.
• علاقه‌مندان به ارتباط رشد حسی و حرکتی کودک.