کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان

کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان (Mentalization-Based Treatment for Adolescents) با ویراستاری ترودی روسو، ماریا ویو و ایوانا ورووا، نقش درک افکار و احساسات در درمان مشکلات نوجوانان را بررسی می‌کند. نوجوان ممکن است از رفتاری رنج ببرد که بزرگسالان معنای متفاوتی برایش در نظر دارند؛ ذهنی‌سازی امکان بررسی این فاصله را فراهم می‌کند. ناهید بحرینی، راشین رجایی و محمدرضا عابدی این کتاب را برای انتشارات دانشگاه اصفهان ترجمه کرده‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان

کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان حاصل مشارکت متخصصان سلامت روان و ویراستاری ترودی روسو، ماریا ویو و ایوانا ورووا است. موضوع اصلی این کتاب، فهم رفتار نوجوان برحسب حالت‌های ذهنی و تقویت توانایی تأمل درباره‌ی تجربه‌های خود و دیگران است. نویسندگان نوجوانی را صرفاً دوره‌ی آسیب‌پذیری نمی‌دانند؛ نوجوانی فرصت رشد، افزایش تاب‌آوری و شکل‌گیری استقلال نیز هست. تغییرات مغزی، حساسیت به طردشدن و اهمیت پذیرش در گروه همسالان، زمینه‌ی بحث‌های بالینی را می‌سازند. 

این کتاب سه بخش و ۱۲ فصل دارد. بخش نخست، مبانی نظری و تحولات نوروبیولوژیک نوجوانی را توضیح می‌دهد. فصل‌های درآمدی بر نظریه‌ی ذهنی‌سازی و رشد مغز نوجوان و رشد ذهنی‌سازی، رابطه‌ی این ظرفیت با رشد، دلبستگی و سیستم‌های استرس و پاداش را بررسی کرده‌اند. بخش دوم به کار بالینی اختصاص دارد. راهبردهای درمان، سنجش، قرارداد، فرمول‌بندی، آموزش روان‌شناختی و طرح بحران، موضوعات این بخش هستند. کار با والدین و خانواده و نظارت بر درمان نیز جای مشخصی در این مجموعه دارند.

کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان در بخش سوم، کاربردهای این درمان را در موقعیت‌های خاص دنبال می‌کند. رفتارهای خودآسیب‌رسان، تنوع جنسیتی، اختلال سلوک، وضعیت روانی در معرض خطر و اختلالات شخصیت در حال ظهور از موضوعات فصل‌های این بخش‌اند. گروه‌درمانی و درمان یکپارچه‌ی مبتنی بر ذهنی‌سازی تطبیقی نیز بررسی شده‌اند. نمونه‌های بالینی و مکالمات درمانی نشان می‌دهند که مفاهیم نظری چگونه در رابطه‌ی درمانگر، نوجوان و خانواده معنا پیدا می‌کنند. 

ترودی روسو، ماریا ویو و ایوانا ورووا دستورهای یکسان برای همه‌ی مراجعان ارائه نمی‌کنند؛ آنان به تجربه‌ی درمانگر، شرایط نوجوان و انعطاف در مداخله اهمیت داده‌اند. نظارت نیز صرفاً ارزیابی اجرای درمان نیست، بلکه فضایی برای بررسی احساسات و برداشت‌های درمانگر است. این کتاب، کار فردی را در کنار تعاملات خانوادگی، گروهی و شبکه‌های کمک‌رسانی قرار می‌دهد تا مشکلات نوجوان جدا از روابط پیرامونش بررسی نشوند.

خلاصه کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان

ذهنی‌سازی یعنی فهم رفتار باتوجه‌به افکار، احساسات، خواسته‌ها و تجربه‌های درونی. کتاب این ظرفیت را نقطه‌ی پیوند رشد نوجوان و مداخله‌ی درمانی قرار می‌دهد. فشار هیجانی و مشکلات رابطه‌ای می‌توانند فهم نوجوان از خود و دیگران را مختل کنند. درمانگر به‌ جای قطعی‌دانستن برداشت‌هایش، همراه نوجوان معنای تجربه‌ها را بررسی می‌کند. حمایت، همدلی، شفاف‌سازی و توجه به رابطه‌ی درمانی، اجزای این کار هستند. خانواده نیز در فرایند درمان مشارکت می‌کند تا تعاملات تکرارشونده و دشوار بهتر شناخته شوند. 

پیام محوری کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان، اهمیت جدی‌گرفتن دنیای ذهنی نوجوان و فراهم‌کردن رابطه‌ای است که امکان تأمل و اعتماد را افزایش دهد. نویسندگان این هدف را در درمان فردی، خانوادگی، گروهی و همکاری میان خدمات دنبال کرده‌اند.

چرا باید کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان را بخوانیم؟

• نمونه‌های مکالمات بالینی، نحوه‌ی استفاده از مفاهیم ذهنی‌سازی در موقعیت‌های اتاق درمان را نشان می‌دهند.
• بحث رشد مغز، زمینه‌ی شناخت حساسیت‌های هیجانی و اجتماعی نوجوان را فراهم می‌کند.
• مباحث نظارت، امکان بررسی برداشت‌ها و احساسات درمانگر در فرایند درمان را مطرح می‌کنند.
• الگوهای فردی، خانوادگی و گروهی، نقش قالب‌های مختلف مداخله در کار با نوجوانان را روشن می‌کنند.

خواندن کتاب راهنمای بالینی درمان مبتنی بر ذهنی سازی برای نوجوانان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

• روان‌شناسان، مشاوران و روان‌پزشکانی که با مشکلات سلامت روان نوجوانان کار می‌کنند.
• خانواده‌درمانگرانی که به فهم تعاملات نوجوان و والدین نیاز دارند.
• کارآموزان و ناظران بالینی که می‌خواهند با فرایند درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی و حمایت از درمانگران آشنا شوند.