کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی)

کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی) با تدوین موسی رحیمی، محمد مهدی مخبریان نژاد و رضا رحیمی دهسوری، جایگاه دادستان را در فرایند دادرسی کیفری بررسی می‌کند. این کتاب، متن مواد قانونی را کنار دیدگاه‌های حقوق‌دانان، آرای قضایی و نظریه‌های مشورتی قرار داده است تا حدود اختیار و مسئولیت دادستان روشن‌تر شود. انتشارات چتر دانش این کتاب را منتشر کرده است. تفاوت میان نظارت بر تحقیقات و دخالت در جریان پرونده، یکی از موضوعاتی است که نشان می‌دهد شناخت وظایف دادستان به خواندن متن قانون محدود نمی‌شود. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی)

کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی) حاصل تدوین موسی رحیمی، محمد مهدی مخبریان نژاد و رضا رحیمی دهسوری و یکی از دفترهای مجموعه‌ی گفته‌ها در قانون آیین دادرسی کیفری است. تدوین‌کنندگان، موضوع دادستان را از مسیر شرح و تفسیر مواد مرتبط دنبال کرده‌اند. مقدمه، دادرسی کیفری را سازوکاری برای کشف حقیقت معرفی کرده است که باید کرامت و حیثیت اشخاص را نیز حفظ کند. مطالب اصلی در چهار فصل تنظیم شده‌اند: «دادسرا و حدود صلاحیت آن»، «وظائف و اختیارات دادستان در دادسرا»، «وظائف دادستان نسبت به ضابطان دادگستری» و «وظائف و اختیارات دادستان کل کشور». پیوست قوانین و مقررات نیز در پایان آمده است. فصل دوم، مباحثی مانند جهات قانونی شروع به تعقیب، اقدامات پیش از شروع تحقیق در جرائم مشهود، نظارت بر تحقیقات، تصمیمات نهایی، صدور کیفرخواست و تعقیب مجدد متهم را در بر می‌گیرد. این تقسیم‌بندی، موضوع را از تشکیلات و صلاحیت دادسرا به مسئولیت‌های دادستان در مراحل مختلف رسیدگی پیوند می‌دهد.
کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی) در توضیح مقررات، تنها به بازگویی حکم قانونی بسنده نکرده است. دیدگاه‌های حقوقی، نظریه‌های شورای نگهبان، آرای وحدت رویه، آرای شعب دادگاه‌ها و نظریه‌های مشورتی از منابع معرفی‌شده برای شرح مواد هستند. مطالب مربوط به صلاحیت، برای نمونه، تفاوت دادسراهای تخصصی و اختصاصی را توضیح می‌دهند و رابطه‌ی صلاحیت دادسرا با دادگاه صالح را بررسی می‌کنند. بحث نظارت نیز مرز میان ارائه‌ی تعلیمات قانونی و مداخله در تصمیم قضایی را پیش می‌کشد. موضوع حمایت از بزه‌دیدگان، وجه دیگری از مسئولیت دادستان را نشان می‌دهد؛ از تعیین قیم موقت برای محجور تا پیگیری شکایت در وضعیت ناتوانی بزه‌دیده. خواننده در این شیوه‌ی تنظیم مطالب، هم حکم ماده را می‌بیند و هم پرسش‌هایی را که هنگام اجرای حکم مطرح می‌شوند. کنار هم قرارگرفتن تفسیرها، امکان مقایسه‌ی برداشت‌های حقوقی را فراهم می‌کند. برخی توضیحات نیز نقد حقوق‌دانان به نحوه‌ی تنظیم مواد یا سازمان قضایی را منعکس کرده‌اند. بنابراین، مطالعه‌ی مباحث علاوه‌بر آشنایی با وظایف قانونی، به شناخت زمینه‌های اختلاف‌نظر درباره‌ی حدود اختیارات دادستان کمک می‌کند.

خلاصه کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی)

کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی) وظایف دادستان را مجموعه‌ای از مسئولیت‌های مرتبط با تعقیب جرم، حفظ حقوق عمومی، نظارت بر تحقیقات و اجرای احکام معرفی می‌کند. بحث از تشکیل دادسرا و تعیین صلاحیت آغاز می‌شود و سپس به مبناهای قانونی شروع تعقیب می‌رسد. شکایت شاکی، اعلام جرم و اطلاع قانونی دادستان، هریک شرایط و آثار متفاوتی دارند. مطالب بعدی نشان می‌دهند که اقدام فوری برای حفظ ادله در جرم مشهود، نظارت بر کار بازپرس و حمایت از بزه‌دیده نیز تابع حدود قانونی مشخص‌اند. بررسی قرار ترک تعقیب و بایگانی پرونده، تفاوت تصمیم‌هایی را روشن می‌کند که ممکن است ظاهری نزدیک داشته باشند. محور مشترک مباحث این است که شناخت اختیار دادستان، بدون توجه به شرایط اعمال اختیار، مرجع صالح و حقوق اشخاص درگیر پرونده، شناخت دقیقی نخواهد بود.

چرا باید کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی) را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• متن مواد قانونی در کنار تفسیرهای حقوقی و نظریه‌های مشورتی قرار گرفته است.
• مباحث صلاحیت، تشخیص مسئولیت دادسرا و دادگاه را روشن‌تر می‌کنند.
• شرح قرارهای نهایی، به درک تفاوت شرایط و آثار تصمیم‌های قضایی کمک می‌کند.
• بحث حمایت از محجوران، مسئولیت دادستان در حفظ حقوق بزه‌دیدگان را توضیح می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب دادستان (دکترین و رویه قضایی) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان حقوق که مباحث دادسرا و تعقیب کیفری را مطالعه می‌کنند.
• وکلایی که به بررسی حدود اختیارات دادستان نیاز دارند.
• پژوهشگران آیین دادرسی کیفری که برداشت‌های حقوقی و قضایی از مواد قانونی را مقایسه می‌کنند.