کتاب طرح ها و مداخلات درمانی در زوج درمانی

کتاب طرح‌ها و مداخلات درمانی در زوج‌درمانی شناختی-رفتاری نوشته‌ی نورمن اپشتاین و ماریانا ک. فالکونیر، رابطه‌ی زوج‌ها را در پیوند میان افکار، هیجانات، رفتارها و شرایط زندگی بررسی می‌کند. نویسندگان نشان می‌دهند که کاهش مشاجره لزوماً به افزایش صمیمیت نمی‌انجامد؛ درمان باید برای تقویت تجربه‌های مثبت مشترک نیز برنامه داشته باشد. مصطفی نوکنی، میترا مایلی و شقایق زمانی مترجمان این کتاب هستند و انتشارات ابن‌سینا آن را منتشر کرده است. محتوای این اثر از مفاهیم پایه و سنجش رابطه تا طراحی مداخلات متناسب با مشکلات مشخص زوج‌ها امتداد دارد. نسخه‌ی الکترونیکی این کتاب را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب طرح ها و مداخلات درمانی در زوج درمانی

کتاب طرح‌ها و مداخلات درمانی در زوج‌درمانی شناختی-رفتاری حاصل کار نورمن اپشتاین و ماریانا ک. فالکونیر در زمینه‌ی درمان، پژوهش و آموزش روابط زوج‌هاست. نویسندگان میان شرح یک مدل درمانی و کاربردهای آن در مشکلات مشخص رابطه پیوند برقرار کرده‌اند. کتاب بر اهمیت شناخت موقعیت زوج پیش از انتخاب تکنیک تأکید می‌کند و عوامل فردی، الگوهای تعامل و فشارهای محیطی را در ارزیابی رابطه دخیل می‌داند. تاریخچه‌ی شخصی هر یک از شرکا، تجربه‌های مشترک رابطه، خانواده‌ی گسترده و شرایط اجتماعی‌اقتصادی نیز در این چارچوب جای دارند. این نگاه، مشکلات رابطه را به افکار یا رفتارهای یکی از دو نفر محدود نمی‌کند و نقش درمانگر را نیز در روند کار در نظر می‌گیرد. نویسندگان شناخت، هیجان و رفتار را حوزه‌هایی مرتبط با یکدیگر معرفی می‌کنند و بر توجه به مسئولیت هر شخص در قبال رفتارهای آسیب‌زا تأکید دارند. از این رو، کتاب زوج‌درمانی را فراتر از آموزش چند مهارت ارتباطی بررسی می‌کند.
کتاب ۱۲ فصل دارد و مباحث آن از مفاهیم و روش‌های زوج‌درمانی شناختی-رفتاری تا مسائل و موقعیت‌های متنوع در کار بالینی را در بر می‌گیرد. عنوان‌هایی مانند «مقدمه‌ای بر زوج‌درمانی شناختی-رفتاری: مفاهیم و روش‌ها»، «انجام زوج‌درمانی»، «مشکلات فرزندپروری مشترک»، «مداخلات زوجی برای آسیب‌شناسی روانی فردی» و «زوج‌های بین‌فرهنگی» در میان فصل‌های کتاب دیده می‌شوند. فصل‌های دیگر به موضوع‌هایی چون پرخاشگری، خیانت و مشکلات مالی می‌پردازند و پیوند مسائل رابطه با افسردگی، اضطراب و سوءمصرف مواد را نیز بررسی می‌کنند. کاربرگ‌ها، ابزارهای سنجش و نمونه‌های موردی، مواد آموزشی کتاب را همراهی می‌کنند. نویسندگان همچنین به نقش پیشینه‌ی فرهنگی، موقعیت اجتماعی و حساسیت‌های شخصی درمانگر در همکاری درمانی توجه دارند. فصل پایانی به نتیجه‌گیری و جهت‌گیری‌های آینده اختصاص دارد و ضمیمه، کاربرگ‌های مورد استفاده در سنجش و درمان را در اختیار خواننده می‌گذارد.

خلاصه کتاب طرح ها و مداخلات درمانی در زوج درمانی

پیام اصلی کتاب طرح‌ها و مداخلات درمانی در زوج‌درمانی شناختی-رفتاری این است که مشکلات رابطه از تعامل چند عامل شکل می‌گیرند و درمان نیز باید این ارتباط‌ها را در نظر بگیرد. درمانگر سنجش تاریخچه‌ی زوج و تحلیل موقعیت‌های روزمره را مبنای کار قرار می‌دهد: چه اتفاقی پیش از یک واکنش رخ داده است و پیامد آن چگونه تکرار رفتار را تقویت کرده است؟ مداخلات بر تغییر الگوهای منفی، بهبود بیان خواسته‌ها، گوش‌دادن همدلانه و مقابله‌ی مشترک با استرس متمرکز می‌شوند. بررسی توجه انتخابی، اسنادها، انتظارات، مفروضات و معیارهای رابطه نیز بخشی از کار است. زوج‌ها می‌توانند اعتبار برداشت‌های خود را با بررسی شواهد و انجام آزمایش‌های رفتاری بسنجند. شناخت و بیان احساسات آسیب‌پذیر، در کنار تنظیم واکنش‌های هیجانی، جایگاه مشخصی در درمان دارد. نویسندگان افزایش رفتارهای خوشایند را هدفی مستقل از کاهش رفتارهای منفی می‌دانند و با تکالیف پیگیری، انتقال تغییرات جلسه به زندگی روزمره را دنبال می‌کنند.

چرا باید کتاب طرح ها و مداخلات درمانی در زوج درمانی را بخوانیم؟

دلایل خواندن این کتاب را می‌توان در این موارد خلاصه کرد:

• پیوند میان مفهوم‌سازی مشکل زوج و انتخاب مداخله را توضیح می‌دهد تا تصمیم درمانی صرفاً به انتخاب یک تکنیک محدود نشود.
• کاربرگ‌ها و ابزارهای سنجش را برای بررسی افکار و الگوهای تعامل در اختیار درمانگر قرار می‌دهد.
• تأثیر فرهنگ، نابرابری و فشارهای محیطی بر رابطه را در طراحی درمان دخیل می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

• این کتاب به زوج‌درمانگرانی پیشنهاد می‌شود که می‌خواهند مداخلات شناختی-رفتاری را متناسب با مسائل متفاوت مراجعان انتخاب کنند.
• خواندن این کتاب برای دانشجویان دوره‌های بالینی که به یادگیری سنجش رابطه و طراحی درمان زوج علاقه دارند، مناسب است.
• این کتاب به درمانگران شناختی-رفتاری فردی پیشنهاد می‌شود که می‌خواهند مشکلات ارتباطی مراجعان و نقش رابطه در سلامت روان را بهتر بشناسند.