کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی

کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی نوشته ناهید نادری بنی به یکی از پرسش‌های مهم در مدیریت مدرسه و آموزش‌وپرورش می‌پردازد؛ اینکه در محیطی که مدام در حال تغییر است، رهبری آموزشی چگونه باید عمل کند. این کتاب با مرور نظریه‌هایی مانند رهبری پیچیدگی، رهبری تطبیقی، رهبری توزیعی، رهبری تحولی و رهبری اخلاقی، تصویری از مدرسه به‌عنوان فضایی پویا و چندلایه ارائه می‌دهد. این کتاب از سوی انتشارات دانشگاه تهران منتشر شده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی

کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی نوشته‌ی ناهید نادری بنی به دگرگونی مفهوم رهبری در مدرسه و سازمان‌های آموزشی پرداخته است. کتاب حاضر از این فرض آغاز می‌کند که مدرسه فقط با کنترل، نظارت و حفظ وضع موجود اداره نمی‌شود و برای پاسخ‌دادن به مسائل تازه به الگوهای تازه‌تری از رهبری نیاز دارد. نویسنده رهبری آموزشی را فرایندی انسانی و وابسته به شرایط اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و اخلاقی می‌بیند؛ فرایندی که باید بتواند معلمان، دانش‌آموزان و دیگر افراد درگیر در آموزش را در مسیر هدفی مشترک همراه کند.

این کتاب پنج فصل دارد و از همان فصل‌های آغازین تمرکز خود را بر نظریه‌ها و الگوهایی می‌گذارد که در منابع رایج کمتر کنار هم دیده شده‌اند. فصل اول به رهبری نوین در مؤسسه‌های آموزشی اختصاص دارد و در آن از رهبری پیچیدگی، رهبری تطبیقی، رهبری توزیعی، رهبری تحولی، رهبری دوسوتوان و رهبری زیبایی‌شناختی بحث می‌شود. در این بخش مدرسه به‌عنوان سیستمی پیچیده معرفی می‌شود که با نسخه‌های ثابت و از پیش‌ تعیین‌شده پیش نمی‌رود و به تعامل، انعطاف و یادگیری مداوم نیاز دارد. این نگاه فضای کلی کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی را از بحث‌های صرفاً اداری جدا می‌کند.

کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی در فصل‌های بعدی، دامنه‌ی بحث را به ارزش‌ها، اخلاقیات و تصمیم‌گیری گسترش می‌دهد. فصل دوم بر جایگاه ارزش‌ها در رهبری آموزشی متمرکز است و نشان می‌دهد تصمیم‌های مدرسه فقط فنی نیستند و به لایه‌های عمیق‌تری از باور و قضاوت وابسته‌اند. فصل سوم و چهارم به اخلاقیات، سواد اخلاقی، حضور اخلاقی، فروتنی، تعهد و ثبات اخلاقی می‌پردازند و فصل پنجم تصمیم‌گیری رهبران آموزشی و نسبت آن با شواهد، ذی‌نفعان و شرایط واقعی مدرسه را بررسی می‌کند. مثال‌های ملموس، پرسش‌های مروری و توضیح مفاهیم کلیدی در بخش‌های مختلف اثر کمک می‌کند بحث‌ها از سطح تعریف فراتر برود و به موقعیت‌های واقعی آموزش نزدیک شود.

خلاصه کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی

رهبری در مدرسه دیگر فقط به‌معنای اداره‌کردن امور روزمره نیست؛ بلکه با فهم پیچیدگی محیط آموزشی، هدایت تغییر، توجه به ارزش‌ها و تصمیم‌گیری مسئولانه گره خورده است. نویسنده ابتدا نشان می‌دهد که مدرسه یک سیستم پیچیده و در حال‌ تغییر است و به همین دلیل الگوهایی مانند رهبری پیچیدگی، تطبیقی و توزیعی اهمیت پیدا می‌کنند. سپس بحث به نقش ارزش‌ها و اخلاق در رهبری آموزشی می‌رسد؛ جایی که موضوع‌هایی مانند سواد اخلاقی، حضور اخلاقی، تعهد و ثبات اخلاقی مطرح می‌شوند. در ادامه، کتاب تصمیم‌گیری رهبران آموزشی را در پیوند با شواهد، مشارکت ذی‌نفعان و مسائل واقعی مدرسه بررسی می‌کند و تصویری چندبعدی از رهبری آموزشی به دست می‌دهد.

چرا باید کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب چند الگوی مهم رهبری آموزشی را کنار هم می‌آورد و تفاوت کارکرد هر یک را در محیط مدرسه توضیح می‌دهد.
• خواننده با مسئله‌ی پیچیدگی در مدرسه و سازمان آموزشی آشنا می‌شود و می‌بیند چرا روش‌های ثابت همیشه پاسخ‌گو نیستند.
• بخش قابل‌توجهی از اثر به ارزش‌ها، اخلاق و سواد اخلاقی اختصاص دارد و نسبت رهبری با قضاوت اخلاقی را روشن می‌کند.
• کتاب تصمیم‌گیری آموزشی را فقط یک فرایند اداری نمی‌بیند و نقش شواهد، ذی‌نفعان و موقعیت‌های واقعی را وارد بحث می‌کند.
• وجود مثال‌ها، پرسش‌های مروری و توضیح موقعیت‌های مدرسه‌محور، فهم مفاهیم را به فضای واقعی آموزش نزدیک‌تر می‌کند.

خواندن کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب رویکردهای نوین در رهبری آموزشی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان رشته‌های علوم تربیتی و مدیریت آموزشی که می‌خواهند با نظریه‌های تازه‌تر رهبری در آموزش آشنا شوند.
• مدیران و معاونان مدارس که با مسئله‌ی تغییر، تصمیم‌گیری و هماهنگی میان ذی‌نفعان روبه‌رو هستند.
• پژوهشگرانی که درباره‌ی رهبری آموزشی، اخلاق در مدرسه و فرایندهای تصمیم‌گیری مطالعه می‌کنند.
• معلمان و سرگروه‌های آموزشی که به نقش مشارکت، توزیع مسئولیت و یادگیری جمعی در مدرسه علاقه دارند.
• مخاطبانی که می‌خواهند نسبت میان رهبری آموزشی، ارزش‌ها و سواد اخلاقی را دقیق‌تر بررسی کنند.