کتاب داستان شیمی

کتاب داستان شیمی نوشته‌ی آنیربان هازرا با ترجمه‌ی درناز داودیان روایتی تصویری و مرحله‌به‌مرحله از شکل‌گیری و رشد علم شیمی از دوران باستان تا روزگار معاصر ارائه می‌دهد. نویسنده با تکیه‌بر روایت‌های تاریخی، گفت‌وگوهای خیالی، تصویرها و مثال‌های روزمره نشان داده است که شیمی چگونه از آتش و سفال و فلزکاری آغاز شده و به نظریه‌ی اتمی، جدول تناوبی و شیمی آلی و فیزیک شیمیایی رسیده است. انتشارات متخصصان آن را منتشر کرده است و متن فارسی با مقدمه‌ی مترجم و ویراستاری عاطفه رسولی همراه شده تا خواننده‌ی فارسی‌زبان بتواند مسیر پرپیچ‌وخم این علم را دنبال کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب داستان شیمی

کتاب داستان شیمی سفری روایی در تاریخ شیمی است که آنیربان هازرا در قالب فصل‌های زمانی و موضوعی تنظیم کرده است. متن با پیش‌گفتار نویسنده آغاز می‌شود که در آن هدف اصلی، یعنی قابل‌فهم‌کردن تاریخ شیمی برای دانش‌آموزان و علاقه‌مندان غیرمتخصص توضیح داده شده است. کتاب داستان شیمی سپس با مقدمه‌ی مترجم فارسی ادامه پیدا می‌کند که از تجربه‌ی شخصی خود در مواجهه با نخستین آزمایش‌های شیمی و انگیزه‌اش برای ترجمه سخن گفته است. در ادامه‌ی کتاب داستان شیمی، فصل‌ها براساس دوره‌های تاریخی و سال‌های کلیدی تنظیم شده‌اند؛ از «۱۰۰۰۰ سال پیش از میلاد» و کشف آتش و سفالگری تا قرن‌های میانی، دوران کیمیاگری در اسکندریه، جهان اسلام و اروپا، و بعد ورود به قرن‌های شانزدهم و هفدهم که شیمی به‌تدریج از کیمیاگری جدا می‌شود. هر بخش با تیترهای مشخصی مانند «قرن شانزدهم میلادی»، «سال ۱۷۷۴»، «سال ۱۸۱۱»، «سال ۱۸۶۹» و… پیش می‌رود و در آن‌ها ماجراهای کشف گازها، شکل‌گیری نظریه‌ی فلوژیستون، انقلاب لاووازیه، نظریه‌ی اتمی دالتون، کار برزلیوس، آووگادرو، ککوله، مندلیف و دیگران روایت شده است. کتاب داستان شیمی علاوه‌بر تاریخ شیمی معدنی، به شکل‌گیری شیمی آلی، مفهوم رادیکال‌ها، گروه‌های عاملی، ظرفیت اتم‌ها، ساختار مولکولی، شیمی فیزیک، سینتیک شیمیایی، ترمودینامیک و الکتروشیمی نیز پرداخته است. متن با گفت‌وگوهای کوتاه، مثال‌های ساده، طرح‌های گرافیکی و بازسازی صحنه‌های تاریخی تلاش کرده است نشان دهد که پشت هر فرمول و قانون، انسان‌هایی با سؤال‌ها، خطاها، رؤیاها و آزمایش‌های مداوم حضور داشته‌اند.

خلاصه کتاب داستان شیمی

کتاب داستان شیمی روند شکل‌گیری درک انسان از ماده و دگرگونی‌های آن را از تجربه‌ی آتش، سفالگری و ذوب فلزات تا نظریه‌های پیچیده‌ی شیمی مدرن دنبال می‌کند. متن نشان می‌دهد که چگونه از تبیین‌های اسطوره‌ای و نسبت‌دادن پدیده‌ها به ارواح و خدایان، به نظریه‌های فیلسوفان یونانی، هندی و چینی درباره‌ی عناصر و اتم‌ها رسیده‌اند و بعد این ایده‌ها در کیمیاگری دگرگون شده است. کتاب داستان شیمی سپس گذار از کیمیاگری به شیمی را از راه روایت کار جابر ابن حیان، رازی، کیمیاگران اروپایی، و بعد بویل، لاووازیه، دالتون، برزلیوس و دیگران توضیح داده است. کشف گازها، رد نظریه‌ی فلوژیستون، شکل‌گیری نظریه‌ی اتمی، جدول تناوبی مندلیف، تولد شیمی آلی و مفهوم گروه عاملی، و درنهایت رشد شیمی فیزیک، سینتیک و ترمودینامیک، به‌عنوان گام‌هایی پیوسته در یک داستان طولانی تصویر شده‌اند.

چرا باید کتاب داستان شیمی را بخوانیم؟

کتاب داستان شیمی تاریخ این علم را نه به‌صورت فهرست نام‌ها و سال‌ها بلکه به‌شکل یک روایت زنده از کشف‌ها، اشتباه‌ها و بحث‌های علمی نشان می‌دهد. خواننده در خلال این مسیر می‌بیند که مفاهیم امروزی مانند اتم، مولکول، جدول تناوبی، کاتالیزور و انرژی فعال‌سازی چگونه به‌تدریج شکل گرفته‌اند و چه پرسش‌هایی پشت آن‌ها بوده است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب داستان شیمی به کسانی پیشنهاد می‌شود که به شیمی علاقه دارند و می‌خواهند فراتر از فرمول‌ها، تاریخ و منطق شکل‌گیری این علم را بشناسند. این اثر برای دانش‌آموزان، دانشجویان رشته‌های مرتبط و هرکسی که کنجکاو فرایند رشد ایده‌های علمی است مناسب است.