کتاب تمرین های سینمایی

کتاب تمرین‌های سینمایی نوشته‌ی فرید ناصر مجموعه‌ای از هفت فیلمنامه است که نشر آیدین خزر آن را منتشر کرده است. این کتاب نخستین جلد از مجموعه‌ای با عنوان فیلمنامه است و در قالب متن کامل فیلمنامه‌های کوتاه و بلند، جهان ذهنی و سینمایی نویسنده را پیش چشم می‌آورد. در تمرین‌های سینمایی فیلمنامه‌هایی مانند برهوت، رستنی‌ها کم نیست، سیاه. سفید. خاکستری و اوزوم (انگور) کنار هم قرار گرفته‌اند و هرکدام فضایی مستقل اما هم‌خانواده می‌سازند. متن کتاب علاوه‌بر خود فیلمنامه‌ها، مقدمه‌ای شخصی درباره مسیر نوشتن و فیلم‌سازی نویسنده نیز دارد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب تمرین های سینمایی

کتاب تمرین‌های سینمایی مجموعه‌ای از هفت فیلمنامه‌ی بلند است که فرید ناصر آن‌ها را در دوره‌های مختلف کاری خود نوشته و بخشی از آن‌ها را ساخته است. نویسنده در مقدمه‌ی کتاب از دفتر داستان‌نویسی دوران کودکی تا مانیفست شخصی‌اش با عنوان تئوری مرگ قصه، و از تجربه‌های فیلم‌سازی تا گرایش به نظریه‌های سینمایی و تئاتری گفته است. در همین مقدمه توضیح داده شده که از میان انبوه نوشته‌ها، فقط هفت فیلمنامه‌ی بلند که به‌زعم نویسنده «قابل اعتنا» بوده‌اند در این کتاب آمده‌اند و چهار موردشان ساخته شده‌اند. در کتاب تمرین‌های سینمایی هر فیلمنامه با اطلاعاتی مانند سال نگارش، وضعیت ساخت و مدت زمان تقریبی معرفی شده است. برهوت، رستنی‌ها کم نیست، سیاه. سفید. خاکستری، اوزوم (انگور)، فصل سردسیر، آشفته‌ایم... و زمان‌پریش ستون‌های اصلی این کتاب‌اند. فیلمنامه‌ها از بیابان و زندان و روستا تا باغ برفی و خانه‌های کوچک، طیفی از فضاهای محدود اما پرجزئیات را در بر می‌گیرند و اغلب بر حرکت یک شخصیت در مسیری بیرونی و درونی تکیه دارند. کتاب تمرین‌های سینمایی در متن خود به سیر تغییر نگاه نویسنده به فرم فیلمنامه و فیلم اشاره کرده است؛ از قصه‌محوری اولیه تا توجه بیشتر به میزانسن، زمان، تکرار و ساختار. در برخی فیلمنامه‌ها مانند سیاه. سفید. خاکستری، ساختار سه‌بخشی و تکرارشونده، و در برخی دیگر مانند اوزوم (انگور)، ترکیب زبان ترکی و فارسی و جزئیات زندگی روزمره، فضای اثر را شکل داده است.

خلاصه کتاب تمرین های سینمایی

تمرین‌های سینمایی مجموعه‌ای است که در آن هفت فیلمنامه‌ی فرید ناصر کنار هم تصویری از دغدغه‌های مشترک او می‌سازند: تنهایی، فرار، امید، شکست و جست‌وجوی معنا در موقعیت‌های بسته. در برهوت، پسر جوانی از اتاقی محصور در دل بیابان بیرون می‌زند و در مسیری پر از ملاقات‌های نمادین با رپر، سرباز، چریک، تبعیدی، روحانی و دیگران، مدام نامه‌هایی را حمل می‌کند که قرار است به «آخرین نفر» برسند. در رستنی‌ها کم نیست، جوانی در باغی متروک با دو نسخه‌ی پیر و کودک خود زندگی می‌کند و میان موسیقی، مجسمه‌سازی و خاطره، هویت‌اش را می‌جوید. در سیاه. سفید. خاکستری سه زندانی در سه سلول با دیوارهایی پر از یادداشت‌های قدیمی، با هم گفت‌وگو می‌کنند و مرز میان زمان‌ها و آدم‌ها در هم می‌ریزد. اوزوم (انگور) زندگی روزمره‌ی پیرمردی روستایی و همسر بیمار او را در کنار رابطه‌اش با پسر و نوه‌اش نشان داده است؛ جایی که چای کیسه‌ای، پرده‌ی دست‌ساز، قهوه‌خانه و گفت‌وگوهای ترکی-فارسی، جهان کوچک اما پرمعنایی می‌سازند.

چرا باید کتاب تمرین های سینمایی را بخوانیم؟

تمرین‌های سینمایی امکان دیدن منطق درونی چند فیلمنامه‌ی ایرانی را در کنار هم فراهم کرده است؛ از بیابان و زندان تا روستا و باغ. خواننده می‌تواند روند شکل‌گیری یک جهان سینمایی شخصی را از مقدمه تا آخرین فیلمنامه دنبال کند و با شیوه‌ی تبدیل تجربه‌های زیسته، تاریخ معاصر و خیال به موقعیت‌های دیداری و دیالوگ‌محور آشنا شود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

تمرین‌های سینمایی به علاقه‌مندان فیلمنامه‌نویسی، دانشجویان سینما و تئاتر، و کسانی پیشنهاد می‌شود که می‌خواهند نمونه‌هایی از فیلمنامه‌های معاصر فارسی را بخوانند و از خلال آن‌ها به رابطه‌ی میان نوشتن، تصویر، تاریخ و زندگی روزمره فکر کنند.