کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران

کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران نوشته‌ امیرمحمد توان و با ویراستاری لیلا صلاحی، اثری پژوهشی است که به بررسی مفاهیم سیاستگذاری و عدالت در ساختار آموزش و پرورش ایران می‌پردازد. نشر متخصصان آن را منتشر کرده است. این کتاب با رویکردی تحلیلی و انتقادی تلاش کرده است تا جایگاه عدالت و سیاستگذاری را در اسناد بالادستی و پایین‌دستی نظام آموزشی ایران پس از انقلاب اسلامی واکاوی کند. نویسنده در قالب شش مقاله، ابعاد مختلف عدالت آموزشی را از منظر نظریه‌های فلسفی و اجتماعی و همچنین اسناد توسعه‌ی ملی و آموزشی بررسی کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران

کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران با تمرکز بر دو مفهوم کلیدی سیاستگذاری و عدالت، به تحلیل روندها و رویکردهای حاکم بر نظام آموزشی ایران پس از انقلاب اسلامی می‌پردازد. امیرمحمد توان، نویسنده کتاب، با بهره‌گیری از منابع نظری و اسناد رسمی، سعی کرده است تا نشان دهد چگونه عدالت به‌عنوان یکی از ارزش‌های بنیادین، در سیاستگذاری‌های آموزشی ایران بازتاب یافته است. ساختار کتاب بر پایه‌ی شش مقاله‌ی مستقل اما مرتبط شکل گرفته که هر یک به بررسی بخشی از اسناد بالادستی و پایین‌دستی، نظریه‌های عدالت و پیامدهای اجرایی آن‌ها در آموزش و پرورش اختصاص یافته است. 

کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران با نگاهی انتقادی، به تعارض‌ها و التقاط میان رویکردهای مختلف عدالت در سیاستگذاری‌های آموزشی اشاره کرده و تلاش کرده است تا نقاط قوت و ضعف این رویکردها را در اسناد توسعه ملی و اسناد تحول بنیادین آموزش و پرورش ایران برجسته کند. امیر محمد توان در این اثر، علاوه‌ بر تحلیل نظری، به بررسی مصادیق عملی عدالت آموزشی در برنامه‌های توسعه و سیاست‌های اجرایی نیز پرداخته است.

خلاصه کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران

کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران، با محوریت دو مفهوم سیاستگذاری و عدالت، به بررسی نحوه بازتاب این مفاهیم در اسناد و سیاست‌های آموزشی ایران می‌پردازد. امیر محمد توان ابتدا مفهوم عدالت را از منظر مکاتب مختلف فلسفی و اجتماعی واکاوی کرده و نشان داده است که عدالت مفهومی پیچیده و چندوجهی است که در هر جامعه و دوره‌ای تعاریف و انتظارات متفاوتی از آن وجود دارد. سپس، با تمرکز بر سیاستگذاری آموزشی، به نقش دولت‌ها و حاکمیت‌ها در تحقق عدالت آموزشی پرداخته و ابزار سیاستگذاری را به‌عنوان مهم‌ترین راهکار اجرایی دولت‌ها برای تحقق ارزش‌های مدنظر معرفی کرده است. در ادامه، کتاب به بررسی اسناد بالادستی و پایین‌دستی نظام آموزشی ایران پس از انقلاب اسلامی می‌پردازد و نشان می‌دهد که عدالت همواره یکی از دغدغه‌های اصلی سیاستگذاران بوده است. 

نویسنده با تحلیل شش برنامه‌ی توسعه‌ی ملی و اسناد تحول بنیادین آموزش و پرورش، رویکردهای مختلف عدالت توزیعی (برابرگرایی، فایده‌گرایی، قراردادگرایی و اجتماع‌گرایی) را در این اسناد شناسایی و مقایسه کرده است. او تأکید کرده است که در دوره‌های مختلف، غلبه با رویکردهای متفاوتی بوده و گاهی حتی تعارض و التقاط میان این رویکردها به چشم می‌خورد. کتاب همچنین به پیامدهای عملی این تعارض‌ها در سیاستگذاری‌های آموزشی اشاره کرده و نشان داده است که نبود یک مبنای فلسفی روشن و سازگار، منجر به سردرگمی و ناکارآمدی در اجرای عدالت آموزشی شده است. در نهایت، نویسنده پیشنهاد داده است که توجه به رویکرد اجتماع‌گرایی و پذیرش تکثر و چندصدایی در سیاستگذاری‌های آموزشی می‌تواند راهگشای تحقق عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران باشد.

چرا باید کتاب گذری کوتاه بر سیاستگذاری و عدالت در نظام آموزش و پرورش ایران را بخوانیم؟

این کتاب با رویکردی تحلیلی و انتقادی، به یکی از مهم‌ترین چالش‌های نظام آموزشی ایران یعنی عدالت آموزشی می‌پردازد و با بررسی اسناد و سیاست‌های کلان، تصویری روشن از فرازونشیب‌های سیاستگذاری در این حوزه ارائه می‌دهد. خواننده با مطالعه‌ی این اثر، با مفاهیم و نظریه‌های مختلف عدالت آشنا می‌شود و می‌تواند روند تحولات سیاستگذاری آموزشی ایران را از منظر عدالت دنبال کند. همچنین این کتاب با برجسته‌کردن تعارض‌ها و نقاط ضعف سیاست‌های اجرایی، زمینه‌ای برای بازاندیشی و اصلاح سیاست‌های آموزشی فراهم می‌کند. این اثر برای کسانی که به‌دنبال درک عمیق‌تر از ساختار و چالش‌های نظام آموزش و پرورش ایران هستند، منبعی ارزشمند به‌ شمار می‌آید.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به پژوهشگران و دانشجویان حوزه‌ی علوم تربیتی، سیاستگذاری عمومی، جامعه‌شناسی آموزش، مدیران و برنامه‌ریزان آموزشی و همچنین افرادی که دغدغه‌ی عدالت آموزشی و اصلاح ساختارهای آموزشی را دارند، پیشنهاد می‌شود.