کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند

کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند نوشته خضر شمسی و یک ناداستان در قالب مجموعه جستار شخصی است که نشر سنجاق آن را به‌صورت الکترونیکی منتشر کرده است. نویسنده از تجربه‌های زیسته‌ی خود مانند حضور در روستایی برفی و دورافتاده و شهرهایی شلوغ و غریب سخن گفته و به موضوع‌هایی مثل سفر، غربت، بازگشت، ارزش‌ها، سنت، زیبایی، خانواده و بزرگ‌شدن پرداخته است. او از زبان یک مسافر سخن گفته است؛ مسافری که هم از روستا کنده شده و هم در شهرْ غریبه مانده و مدام بین ماندن و رفتن، بین نقطه‌ی صفر و دوردست‌ها، در رفت‌وآمد است. نویسنده در کنار روایت‌های شخصی به‌سراغ فیلم‌ها، کتاب‌ها و اندیشه‌های دیگران هم رفته است؛ از فیلم آخرین سامورایی و کتاب دنیای سوفی گرفته تا روسو، میکل‌آنژ و جان گری. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند

کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند که ناداستانی در قالب مجموعه جستار شخصی است، افکار و احساسات خضر شمسی درمورد تجربه‌های خودش را در بر گرفته است. نویسنده که از زبان یک مسافر سخن می‌گوید؛ از تجربه‌ی ترک روستا، پیاده‌روی در برف‌های عمیق، مواجهه با شهرهای بزرگ، راهزنی مدرن، غریبگی، تنهایی و سپس وسوسه و ضرورت بازگشت به نقطه‌ی صفر. این نویسنده سفر را به‌عنوان استعاره‌ای برای کل زندگی به کار برده است. در این ناداستان با موضوعات یا آثاری مانند سنت، ارزش‌های جامعه، نقش سازمان‌های مردم‌نهاد، فیلم آخرین سامورایی و مناطق کردنشین روبه‌رو می‌شوید.

خضر شمسی همچنین از استبداد عرف در کلام جان استوارت میل کمک می‌گیرد، یک شعر کوتاه می‌آورد و سپس از تجربه‌ی قدم‌زدن در بهار، خوابیدن کنار رود، لمس سپیدارها و شنیدن موسیقی در ترافیک، به بحثی درباره‌ی زیبایی، توسعه، بهره‌کشی از طبیعت و نقش هنر و تلاش در خلق زیبایی می‌رسد. اوریانا فالاچی، قرآن، جان گری، خاطرات شخصی نویسنده و انیمیشن بچه‌رئیس بخش‌های دیگری از کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند را ساخته‌اند.

خلاصه کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند

راوی این اثر که همان نویسنده است، در روستایی برفی و خلوت، میان برف‌روبی بام‌ها و بدرقه‌ی برادری که کوله‌ی قرمز به دوش دارد، به این نتیجه می‌رسد که سفر از لحظه‌ی تصمیم آغاز می‌شود؛ از همان فاصله‌ی کوتاه اما سنگین بین نیت و قدم اول. سفر به شهرهای بزرگ و دوردست، او را با راهزنی مدرن، قیمت‌دارشدن همه‌چیز، رقابت بی‌امان و تنهایی در میان جمع روبه‌رو می‌کند. در این جهان، حتی صدای آشنای لهجه‌ای قدیمی می‌تواند تهدیدی برای تمرکز بر هدف تلقی شود و دوستی‌ها نیز به قیمت تعریف می‌شوند. نویسنده در میانه‌ی این تجربه‌ها بارها به گذشته برمی‌گردد.

نویسنده از سنت‌هایی می‌گوید که شکستنی هستند، اما دورریختنی نیستند و درعین‌حال از عرف‌های غلطی مثال می‌آورد که به ارزش بدل شده‌اند؛ مثل ازدواج‌های اجباری در برخی از مناطق کردنشین. او با ارجاع به فیلم آخرین سامورایی، سخن امپراتور ژاپن را نقل می‌کند که می‌گوید نمی‌توان فراموش کرد که کی هستیم و از کجا آمده‌ایم و این را مخلصِ کلام کسانی می‌داند که ناگهانی با مدرنیته روبه‌رو شده‌اند. نویسنده از سوفیِ تاریخ فلسفه و جان استوارت میل کمک می‌گیرد تا نشان دهد تقدم ارزش‌ها بر نتایج کوتاه‌مدت چگونه می‌تواند معیار انتخاب باشد.

خضر شمسی نشان می‌دهد چگونه طبیعت، موسیقی و هنر می‌توانند در میانه‌ی مصائب، انسان را دوباره به رقص وادارند. او از روسو نقل می‌کند که انسان اولیه فقط خوددوستی و شفقت داشته است و بعد با مثال‌هایی از بهره‌کشی از پلنگ‌ها برای پوست و کرم‌های ابریشم برای پارچه، نشان می‌دهد انسان امروز چگونه زیبایی را قربانی توسعه می‌کند و حتی از منظره‌ی کارگران برده در مزارع پنبه لذت می‌برد. در این میان، سخن میکل‌آنژ درباره‌ی تلاش طاقت‌فرسا برای خلق زیبایی و نقل‌قولی از جان استوارت میل به‌عنوان تأکید بر ارزش رنج در برابر ابتذال رضایت سطحی آمده است.

بخش «خانواده» با چند سطر خطاب به فرزند آغاز می‌شود و سپس از ترس‌های عمیق والدین نسبت به آوردن کودک به جهانی پر از جنگ، خشونت و بی‌ثباتی می‌گوید. خضر شمسی با نقل بخش‌هایی از کتاب مشهور «نامه به کودکی که هرگز زاده نشد» به قلم اوریانا فالاچی، خاطره‌ای از یک دوست و نیز آیات قرآن درباره‌ی فرزندان به‌عنوان زینت زندگی، نشان می‌دهد که چگونه خانواده می‌تواند هم منبع ترس باشد و هم منبع معنا. نویسنده سپس با ارجاع به جان گری بر این نکته تأکید کرده است که کودکان با سرنوشت خاصی خود به دنیا می‌آیند و نقش والدین فراهم‌کردن زمین حاصلخیز برای رشد آن‌هاست؛ نه بریدن بال‌هایشان.

چرا باید کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند را بخوانیم؟

کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند می‌تواند فرصتی برای دیدن دوباره‌ی تجربه‌های آشنا از زاویه‌ای دیگر تلقی شود. خضر شمسی در این مجموعه جستار شخصی، سفر، غربت، بازگشت، سنت، زیبایی و خانواده را نه به‌عنوان مفاهیم، بلکه از دل صحنه‌های بسیار مشخص و ملموس روایت کرده است. او مدام بین دو قطب در رفت‌وآمد است؛ بین ماندن و رفتن، سنت و تجدد، زیبایی و زشتی، ترس و امید، تسلیم و ادامه‌دادن. این رفت‌وآمدهاست که اثر را از قطعیت و شعار دور نگه داشته و آن را به نوعی گفت‌وگوی درونی تبدیل کرده است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این ناداستان در قالب مجموعه جستار شخصی به کسانی که تجربه‌ی مهاجرت، غربت یا بازگشت به زادگاه را داشته‌اند، پیشنهاد می‌شود. همچنین این اثر می‌تواند برای خوانندگانی که درمورد نسبت خود با سنت‌ها و ارزش‌های خانوادگی و محلی می‌اندیشند، دوستداران متن‌هایی درباره‌ی سفر، زیبایی، خانواده و بزرگ‌شدن و نیز به کسانی که دوست دارند روایت‌های شخصی را در کنار ارجاع به فلسفه و ادبیات و سینما بخوانند، خواندنی باشد.

بخشی از کتاب بال های چیده ام پرواز می کنند

«دل خوش سیری چند؟

۱۳۹۷/۱۰/۱۱ AP, ۳: ۳۲ PM

دل خوش سیری چند؟

دل خوش‌گاهی با یک لبخند

دل‌خوش گاهی گذر از یک مانع

دل‌خوش گاهی رها شدن از درد

دل‌خوش گاهی یک‌دم بی‌غدغه

دل‌خوش گاهی آواز یک قناری

دل‌خوش گاهی دیدن یک مرغابی در آب

دل‌خوش گاهی بک بوسه از عشق

دل خوش تیک تاکش به سمت شادی می‌زند ضرب آهنگی نرم دارد و چونان موسیقیایی روح بخش بر تار زندگی نیلوفرانه می‌نوازد و آرامش را به سمت کلبهٔ جان هدایت می‌کند دل خوش با هر ضربه‌ای که می‌زند بر پهنای لبان زندگی لبخند جاری می‌کند و از رنجش پیشانی زهر چشم می‌گیرد که مبادا دهن از دهن باز کند و بر دل خوش بشورد. دل خوش رنگی دارد به نام شادی، که نه با سیاهی می‌شود عجینش کرد و نمی‌شود سبز یا قرمزش نامید رنگ شادی را کسی نمی‌داند، چون به تعریف در نمی‌آید گاهی به رنگ هواست و گاهی چون دشت سبز می‌شود. می‌شود گفت: رنگش چنان جاری است که به هر لعبتی که تو آرزویش را داری خود را می‌آراید. دل خوش چون عسل شیرین است و چون انگبین تو را نوید جوانی می‌دهد هر تلخی را از درونت بیرون می‌کشد و بر خستگی روح و روانت می‌شورد.»