کتاب گشایش در فیلمنامه

کتاب «گشایش در فیلمنامه» نوشتۀ نغمه تفلیسی هریسی است و انتشارات یافته آن را منتشر کرده است. گشایش در فیلمنامه، کتابی تخصصی، دقیق و کاربردی برای کسانی است که به دنبال درکی عمیق‌تر از نقش آغاز در خلق یک فیلمنامۀ موفق هستند.

درباره کتاب گشایش در فیلمنامه

کتاب گشایش در فیلمنامه، اثری پژوهشی و نظری در حوزۀ فیلمنامه‌نویسی است که با رویکردی تطبیقی و تحلیلی به بررسی چگونگی آغازگری در درام می‌پردازد. نویسنده در این کتاب تلاش کرده تا با ترکیب نظریات برجسته‌ای همچون جان تروبی که از چهره‌های تأثیرگذار در آموزش فیلمنامه‌نویسی است  و مانفرد فیستر، نظریه‌پرداز نام‌آشنای ادبیات نمایشی به چارچوبی منسجم برای تحلیل صحنه‌های گشایش در فیلمنامه‌ها برسد. در این پژوهش، برای نخستین‌بار، انواع صحنه‌های آغاز در فیلمنامه‌ها به‌صورت نظام‌مند دسته‌بندی شده‌اند. این در حالی است که پیش‌ازاین، چنین طبقه‌بندی و بررسی جامعی در منابع دانشگاهی فارسی وجود نداشته است؛ موضوعی که کتاب را به اثری نوآورانه در حوزۀ مطالعات سینمایی تبدیل کرده است. نویسنده در مسیر تبیین این الگوها، به سراغ ۶ فیلمنامۀ شاخص از ۳ فیلم‌نامه‌نویس و کارگردان برجستۀ ایرانی، یعنی بهرام بیضائی، اصغر فرهادی و داریوش مهرجویی رفته است. انتخاب این ۳ مؤلف با هدف پوشش‌دادن تنوع سبکی و محتوایی سینمای ایران بوده و نمونه‌های مورد بررسی شامل آثار مطرحی مانند وقتی همه خوابیم، سگ‌کشی، درباره الی...، چهارشنبه‌سوری، هامون و درخت گلابی هستند.

آن‌چه کتاب گشایش در فیلمنامه را متمایز می‌کند، این است که صرفاً به بررسی محتوا یا ساختار فیلمنامه‌ها بسنده نمی‌کند، بلکه نگاهی عمیق به جایگاه صحنه‌های آغاز در بستر درام دارد؛ از منظر زمان، نوع اطلاعاتی که به مخاطب ارائه می‌شود و شیوۀ انتقال آن‌ها. این نگاه ریزبینانه نشان می‌دهد که حتی در سال‌هایی که نظریات ساختارگرایانه هنوز به طور گسترده وارد حوزۀ فیلمنامه‌نویسی ایران نشده بودند، برخی مؤلفین ایرانی به طور شهودی و بر پایۀ تجربه، از اصول مؤثر در مقدمه‌پردازی و صحنه‌های گشایش بهره گرفته‌اند.

کتاب گشایش در فیلمنامه به تحلیل سبک شخصی هر یک از این ۳ مؤلف می‌پردازد و تلاش می‌کند تا شباهت‌ها و تفاوت‌های آن‌ها را در رویکردشان به آغازگری درام نشان دهد. به‌این‌ترتیب، خواننده نه‌تنها با نظریه‌های مطرح در این حوزه آشنا می‌شود، بلکه درک بهتری از ساختار درام در سینمای ایران نیز پیدا می‌کند.

خواندن کتاب گشایش در فیلمنامه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

خواندن این کتاب را به دانشجویان فیلمنامه‌نویسی، پژوهشگران سینما و علاقه‌مندان به تحلیل ساختار روایی فیلم‌ها پیشنهاد می‌کنیم.