کتاب علم مدیریت از منظر نهج البلاغه

درباره کتاب علم مدیریت از منظر نهج البلاغه

زمانی که تاریخ زندگی بشر را مطالعه می‌کنیم می‌بینیم آنچه را که ما امروزه مدیریت نام گذاشتیم از گذشته به عنوان یک ضرورت برای انسان مطرح بوده است و در اکثر فعالیت‌های بشری دیده می‌شده است.

از زمان‌های گذشته نظریه‌های مدیریت و سازمان بدون اینکه مدون و منظم شده باشند، به کار گرفته می‌شدند و در شرح احوال و اعمال رسولان، رهبران، سرداران و بزرگان در اعصار گذشته کاربرد آن کاملا نمایان است. 

نظریه‌های مدیریت، پدیده تازه‌ای نیستند که بشر در عصر جدید به آن دست یافته باشد، بلکه آنچه در قرون اخیر در زمینه سازمان و مدیریت انجام گرفته، مجموعه‌سازی و مرتب کردن نظریات و اندیشه‌های پراکنده‌ای است که از قبل رواج داشته است. چون این مرتب کردن اغلب به دست غربیان و کشورهای صنعتی انجام شده این توهم را برای بعضی ایجاد کرده که مدیریت یک علم یا فن بیگانه و غربی است، در حالی که ملل شرق، به‌ویژه مسلمانان، اگر به میراث غنی و تاریخ تمدن خود نگاهی دقیق بیندازند، می‌توانند اندیشه‌ها و کاربردهای مدیریت را به وضوح ببیند و آنچه خود داشته و دارند از بیگانه تمنا نکنند. 

آنچه نویسنده در کتاب علم مدیریت از منظر نهج البلاغه به دنبال آن است، شناخت ضرورت و اهمیت موضوع مدیریت از نظر دین مبین اسلام است و در این راستا به کلام وحی قرآن، نهج البلاغه امام علی(ع) و سیره ایشان استناد کرده است.

خواندن کتاب علم مدیریت از منظر نهج البلاغه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به تمام علاقه‌مندان به درک بهتر مدیریت و فنون آن پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب علم مدیریت از منظر نهج البلاغه

مدیریت یکی از ارکان زندگی اجتماعی است؛ زیرا در اجتماع، منافع و مقاصد افراد و سرنوشت اشخاص با یکدیگر ارتباط و اشتراک پیدا می کنند. ضرورت مدیریت در زندگی اجتماعی تا آنجاست که حتی بسیاری از حیوانات که بصورت اجتماعی زندگی می کنند براساس فرمان غریزه، مدیری را بر می گزینند. حال انسانها که بصورت اجتماعی زندگی می کنند، بطریق اولی نیازمند سازماندهی، برنامه ریزی و سیستمی هستند که بتواند آنها را به اهدافشان رهنمون سازد. مدیریت و راهکارهای آن و تربیت مدیران لایق از اهم مبانی فکری دینی محسوب می شود. انسان نمی تواند به گونه ای ناموزون و همچون وصله ای ناهمرنگ در جهان هستی زندگی کند. او به همان اندازه که از نظام، تشکیلات و مدیریت فاصله گیرد با شکست و ناکامی روبرو خواهد شد و محکوم به فناست.

قرآن و ضرورت مدیریت:

صنعتگر توانای آفرینش که انسان را با اندیشه های خلاق و قدرت شگفتش از گل و لای و خاک شبیه خاک کوزه گری آفرید (و لقد خلقنا الانسان من حما مسنون) در پیام آسمانی اش بعد از کلمه الله که ۲۷۰۰ بار تکرار شده کلمهٔ رب بیش از هزار بار به میان آورده. مسئله ربوبیت یعنی تدبیر حاکم بر جهان و مفهومش این است که تمام عالم هستی، تحت مدیریت واحدی قراردارد و این مدیر، الله است. ما مسلمانان شبانه روز ده بار در نمازهای روزانه خود این جمله را تکرار می کنیم (الحمد الله رب العالمین) یعنی تمام ستایش ها ویژه خداوندی است که " رب " جهانیان است. واژه رب در اصل به معنی سرپرست، اصلاح کننده، مدیر و مدبر چیزی است و از ریشهٔ تربیت به معنی پرورش چیزی، مرحله به مرحله تا به حد هستی است. از دیدگاه جهان بینی توحیدی، مجموع عالم یک واحد، سازمان، تشکیلات، کارگاه صنعتی و مجموعه ای باز و یک نظام منسجم است که دارای اجزاء تشکیل دهنده زیادی است که هرکدام از این اجزاء نقشی را در ادارهٔ عالم عهده دار بوده و تحت رهبری و حاکمیت خداوند لایزل قراردارند. در قرآن مجید، سورهٔ الرحمن آیه ۵ آمده است: " و السماء رفعها و وضع المیزان الا تطغوا فی المیزان"