کتاب آنزیم شناسی

آنزیم شناسی؛ مقدمه‌ای کاربردی بر اصول و روش‌ها اثر دکتر مرضیه قلاسی، استادیار بیوشیمی دانشگاه خوارزمی و مهدی کرمی یکی از کتاب‌های تخصصی انتشارات دانشگاه خوارزمس برا دانشجویان و پژوهشگران رشته شیمی است.

درباره کتاب آنزیم شناسی؛ مقدمه‌ای کاربردی بر اصول و روش‌ها

حیات از طریق انجام واکنش¬های شیمیایی تداوم می یابد. همه واکنش‌های شیمیایی مورد نیاز حیات به خودی خود بسیارآهسته پیش می‌روند، بنابراین نیازمند یک یا چند کاتالیزگر آنزیمی بوده تا به واکنش¬ها سرعت بخشیده و محصولات موردنیاز را به سرعت فراهم سازد. همه آنزیم‌ها به جهت توانایی اتصال به یک یا دو سوبسترا با ویژگی بالا و سپس تسهیل یک نوع واکنش شیمیایی خاص و تولید یک یا چند محصول ضروری و نیز قابلیت تنظیم فعالیت آن¬ها برای عملکرد سلول زنده قابل توجه و ضروری هستند. تا کنون بیش از ۵۰۰۰ آنزیم مختلف شناسایی شده است که تقریباً همه آنها پروتئینی هستند.

 تعداد معدودی از واکنش‌های شیمیایی توسط انواع مشخصی از ملکول های RNA کاتالیز می‌شوند که امروزه ریبوزیم نامیده می‌شوند. براساس ویژگی‌های این دو دسته کاتالیزگرهای طبیعی، محققان کاتالیزگرهای جدیدی از DNA، آنتی‌بادی‌ها و نیز آنزیم‌های مصنوعی را طراحی کرده‌اند. دانش امروزی بشر از آنزیم‌ها و استفاده از آنها در طیف گسترده‌ای از تحقیقات پایه و کاربرد‌های صنعتی رو به افزایش است. آنزیم‌ها اساس متابولیسم هستند و در جامعه زیست پزشکی مورد توجه هستند. در واقع آنزیم‌ها شایع‌ترین اهداف مداخله درمانی در صنعت داروسازی هستند. امروزه همچنین در زمینه‌های تحقیقاتی پایه و کاربردی تلاش زیادی به منظور دستیابی به آنزیم‌های جدید با خصوصیات منحصر بفرد از طریق مهندسی پروتئین انجام می‌گیرد.

در حال حاضر، تعداد زیادی کتاب پیشرفته وجود داردکه جنبه‌های مختلف آنزیم‌شناسی را با تأکید بر مبانی نظری آن پوشش می‌دهد ولی به علت دشواری مطالب، مورد استفاده دانشجویان علاقمند به حوزه آنزیم‌شناسی نیست. تجربیات نویسنده در تدریس درس آنزیم‌شناسی ثابت کرد که واقعاً نیاز به یک کتاب آنزیم‌شناسی مقدماتی است تا مفاهیم پایه آنزیم‌شناسی را به زبانی ساده و قابل فهم بیان کند به نحوی که نیازهای طیف گسترده‌ای از علاقه‌مندان و محققان در حوزه علوم مختلف زیست‌شناسی، بیوشیمی، بیوتکنولوژی، داروسازی، پزشکی و شیمی را برآورده سازد و از طرفی علاوه بر مباحث نظری، مطالب کاربردی نیز مطرح شود. درکتاب حاضر نکات کاربردی و حائز اهمیت در حل مسائل آنزیم‌شناسی بیان شده و در فصول پایانی کتاب سعی شده است تا حوزه‌های جدید آنزیم‌شناسی که مورد استفاده محققین است به لحاظ تکنیکی و کاربردی معرفی گردد.

 خواندن کتاب آنزیم شناسی؛ مقدمه‌ای کاربردی بر اصول و روش‌ها را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

علاقه‌مندان و محققان در حوزه علوم زیست‌شناسی، بیوشیمی، بیوتکنولوژی، داروسازی، پزشکی و شیمی مخاطبان این کتاب‌اند.

بخشی از کتاب آنزیم شناسی؛ مقدمه‌ای کاربردی بر اصول و روش‌ها

تقریباً تمام آنزیم‌های شناخته شده و احتمالاً همه آن‌هایی که درسوخت و ساز مرکزی بدن دخیل هستند به طورطبیعی پروتئین هستند. بسیاری ازآنزیم‌ها شامل کوفاکتورهای غیرپروتئینی مانند فلاوین‌ها و یون‌های فلزی می‌باشند که برای عملکرد کاتالیزوری ضروری هستند. با این حال این یک ویژگی عمومی نیست برای مثال پپتیدازهای خارج سلولی، فقط شامل پروتئین و حتی بسیاری از آنزیم‌های دخیل در متابولیسم مرکزی کینازها یا دهیدروژنازهای وابسته به NAD و NADP هستند که در ا ین موارد کوآنزیم‌ها در واقع به عنوان سوبسترا می‌باشند.

در میان آنزیم‌های غیرکلاسیک، ریبونوکلئیک اسیدهای کاتالیزگر همانند آنزیم‌های پروتئینی کلاسیک مورد توجه هستند چراکه جزئی طبیعی از سیستم‌های زنده بوده و درک رفتار آن بخشی از درک حیات است. علاوه بر این، اگرچه آنزیم‌های RNA به مراتب کمتر از آنزیم‌های پروتئینی شناخته شده‌اند، اما اهمیت ویژه‌ای برای مطالعات تکامل و منشأ حیات دارند، زیرا اعتقاد بر این است که آن‌ها زودتر از آنزیم‌های پروتئینی تکامل یافته‌اند. توجه به آنزیم‌های جایگزین دیگر اساساً به لحاظ فناوری اهمیت دارد. امید است که آن‌ها بتوانند کاتالیزورهای مناسب¬تری از آنزیم‌های طبیعی برای اهداف صنعتی فراهم کنند و پایداری یا اختصاصیت بیشتری برای واکنش‌هایی که در موجودات زنده رخ نمی‌دهد را ارائه دهند. تجزیه و تحلیل سینتیکی تمام انواع آنزیم‌های غیرکلاسیک همان اصول آنزیم‌های پروتئینی طبیعی را دنبال می‌کند.