کتاب ایدئولوژی و ساز و برگ‌های ایدئولوژیک دولت

آن‌چه که «انسان‌ها» در ایدئولوژی «برای خود بازنمایی می‌کنند» شرایط واقعی هستی‌شان و جهان واقعی‌شان نیست، بلکه فراتر از آن، رابطهٔ آن‌ها با این شرایط هستی‌شان است که در ایدئولوژی بازنمایی می‌شود. همین رابطه است که در کانون هر مفهوم ایدئولوژیک و در نتیجه هر مفهوم تخیلی از جهان واقعی جا خوش کرده است.

۱) دولت همان ساز و برگ سرکوبگر دولت است، ۲) باید بین قدرت و ساز و برگ دولت تفکیک قایل شد، ۳) آماج مبارزهٔ طبقاتی، قدرت دولتی است و بالنتیجه، اصل آن است که طبقات (یا وحدت طبقات یا اجزائی از طبقات) از قدرت دولت در راه اهداف طبقاتی خود از ساز و برگ دولتی استفاده نمایند، ۴) پرولتاریا باید قدرت دولت را کسب کند تا بتواند ساز و برگ دولت بورژوازی را فرو بریزد و در مرحلهٔ نخست، ساز و برگ دولت کاملا متفاوتی ــ پرولتاریایی ــ را جایگزین آن کند، و آن‌گاه در مرحله‌های بعدتر، فرآیند رادیکال را که همان فرآیند برچیده شدن دولت است (با هدف پایان قدرت دولت و پایان هر صورتی از ساز و برگ دولت) شکل دهد.