کتاب درام کودک با استعداد بودن و جستجو برای خود واقعی

معنی دقیق خودخواهی چیست؟ زیگموند فروید ۱۵ ساله در دفترچهٔ یادداشت کلمات قصار خود نوشته بود: «بدترین خودخواه کسی است که هرگز به این فکر نیافتاده که ممکن است خودش چنین کسی باشد.» خیلی‌ها حتی در سنین سالمندی به بصیرت فروید ۱۵ ساله نمی‌رسند و واقعاً فکر می‌کنند که چنین نیازهایی در درون آنها وجود ندارد، فقط به این دلیل که از آن آگاه نیستند.

«بدترین خودخواه کسی است که هرگز به این فکر نیافتاده که ممکن است خودش چنین کسی باشد.»

ه نگرش‌های رایج عمومی، این افراد که مایهٔ غرور والدین خود هستند می‌بایست از اعتمادبه‌نفس محکم و ثابتی برخوردار باشند. ولی دقیقاً عکس آن اتفاق افتاده است. این افراد هر کاری را به خوبی و به نحو احسن انجام می‌دهند، مورد تحسین و حتی غبطهٔ دیگران واقع می‌شوند و اگر بخواهند می‌توانند موفق باشند، ولی همهٔ اینها بی‌فایده است. پشت همهٔ اینها افسردگی، احساس خلا، گم‌گشتگی و ازخودبیگانگی است و احساس می‌کنند که زندگی آنها بی‌معنی است. به‌محض این‌که داروی بزرگ‌بینی بی‌اثر می‌شود و آنها دیگر در رأس و مرکز توجه نباشند و یا ناگهان احساس کنند که دیگر با آن تصویر ایده‌آل و معیار سنجش خود مطابقت نمی‌کنند، احساسات تاریک وجودشان نمایان می‌شود. آنگاه با هجوم اضطراب و احساس شدید گناه و شرم مواجه خواهند شد. اما به‌راستی چه دلایلی برای این‌گونه اختلالات نارسیستی در این نوع افراد بااستعداد وجود دارد؟

ما در جامعه‌ای زندگی می‌کنیم که تشویق می‌شویم تا رنج خود را جدی تلقی نکنیم و آن را بی‌ارزش بپنداریم و یا حتی به آن بخندیم. مهم‌تر از آن، این طرز تلقی به‌عنوان فضیلت شناخته می‌شود و خیلی‌ها، حتی خود من در گذشته، به‌خاطر عدم حساسیت نسبت به سرنوشت خود و خصوصاً نسبت به سرنوشت دیگران به‌عنوان کودک، احساس افتخار می‌کردیم.

اگر مادری از همان روز اول به خودش و کودکش احترام بگذارد، دیگر نیازی نیست تا احترام به دیگران را به کودک آموزش دهد. مسلماً کودک، خود و دیگران را جدی تلقی می‌کند و غیر از این هم نمی‌تواند عمل کند. اما مادری که در کودکی توسط مادرش جدی گرفته نشده است، همیشه در آرزوی احترامی است که از آن بی‌بهره بوده است و آن‌را به‌عنوان جایگزینی از احترام دریافت نکرده، از کودکش درخواست می‌کند و به او آموزش می‌دهد تا این احترام را به او بدهد.