کتاب هملت

بودن یا نبودن؟ مسئله این است! آیا شریف‌تر آن است که ضربات و لطمات روزگار نامساعد را متحمل شویم و یا آنکه سلاح نبرد به دست گرفته با انبوه مشکلات بجنگیم تا آن ناگواری‌ها را از میان برداریم؟ مردن... خفتن... همین و بس؟ اگر خواب مرگ دردهای قلب ما و هزاران آلام دیگر را که طبیعت بر جسم ما مستولی می‌کند پایان بخشد، غایتی است که بایستی البته البته آرزومند آن بود. مردن... خفتن... خفتن، و شاید خواب دیدن. آه، مانع همین جاست. در آن زمان که این کالبد خاکی را به دور انداخته باشیم، در آن خواب مرگ، شاید رؤیاهای ناگواری ببینیم! ترس از همین رؤیاهاست که ما را به تأمل وامی‌دارد و همین گونه ملاحظات است که عمر مصیبت و سختی را اینقدر طولانی می‌کند.

هشیار باشید و فراموش مکنید که ترسو همیشه سالم است، عنان اختیار نفس خود را از دست مدهید، زیرا غرور جوانی به حد خطرناکی نیرومند است

خوب است در دفتر یادداشت‌های خود بنویسم که شخص ممکن است شب و روز تبسم بکند و در همان حال رذل و تبهکار باشد

این‌ها لباس اندوه است نه خود اندوه. اما حقیقت اندوه من به هیچ چیز خارجی شبیه نیست و در قلب من پنهان است.

که چگونه به وسیلۀ قلاب دروغ می‌توان ماهی حقیقت را صید کرد

ولی برادرجان، شما خود مانند بعضی از واعظان مباشید که جادۀ پر خار و خس بهشت را به انسان می‌دهند و می‌گویند: «از آن راه برو»، اما در همان حال خودشان مانند بی‌پرواترین گمراهان و گناهکاران در راه پر گل و سنبل عیش و عشرت رهسپری می‌کنند و به نصایحی که خودشان به دیگران می‌دهند وقعی نمی‌گذارند.

مگر نمی‌دانی که مرگ قسمت همگان است. هر چه زنده است باید بالأخره بمیرد و از دایرۀ طبیعت گذشته به حیطۀ جاودانی بپیوندد؟

خفتن... خفتن، و شاید خواب دیدن. آه، مانع همین جاست. در آن زمان که این کالبد خاکی را به دور انداخته باشیم، در آن خواب مرگ، شاید رؤیاهای ناگواری ببینیم! ترس از همین رؤیاهاست که ما را به تأمل وامی‌دارد و همین گونه ملاحظات است که عمر مصیبت و سختی را اینقدر طولانی می‌کند

افکار خود را نسنجیده بر زبان میاور و هیچ فکر نسنجیده‌ای را عملی مکن. گشاده‌رو و خوش‌مشرب باش ولی هرگز قدر خودت را پست مکن.

بلی آقا، در این دنیا درستکار بودن مقام خیلی بزرگی است. یعنی انسان یک نفر باشد که از میان ده هزار نفر انتخاب شده است.

عزم ما بازیچۀ حافظۀ ماست

ولی برادرجان، شما خود مانند بعضی از واعظان مباشید که جادۀ پر خار و خس بهشت را به انسان می‌دهند و می‌گویند: «از آن راه برو»، اما در همان حال خودشان مانند بی‌پرواترین گمراهان و گناهکاران در راه پر گل و سنبل عیش و عشرت رهسپری می‌کنند و به نصایحی که خودشان به دیگران می‌دهند وقعی نمی‌گذارند.

آنجا که شادمانی بیش از همه وقت طربناکی می‌کند اندوه بیش از همه وقت سوگواری می‌نماید.

بودن یا نبودن؟ مسئله این است! آیا شریف‌تر آن است که ضربات و لطمات روزگار نامساعد را متحمل شویم و یا آنکه سلاح نبرد به دست گرفته با انبوه مشکلات بجنگیم تا آن ناگواری‌ها را از میان برداریم؟ مردن... خفتن... همین و بس؟ اگر خواب مرگ دردهای قلب ما و هزاران آلام دیگر را که طبیعت بر جسم ما مستولی می‌کند پایان بخشد، غایتی است که بایستی البته البته آرزومند آن بود. مردن... خفتن... خفتن، و شاید خواب دیدن. آه، مانع همین جاست.

روزنکرانتز: پس تمام دنیا زندان است. هملت: بلی.‌ زندان بزرگی است که سیاهچال‌ها و بیغوله‌های فراوان دارد و دانمارک یکی از منحوس‌ترین بیغوله‌های آن است. روزنکرانتز: قربان، ما خیال نمی‌کنیم این طور باشد. هملت: خب، پس برای شما زندان نیست، زیرا هیچ نیک و بدی مطلق نیست و خیال انسان است که آن را چنین جلوه می‌دهد. برای من اینجا زندان است.

روزنکرانتز: مقصود شما را نمی‌فهمم قربان. هملت: خوشحالم که نمی‌فهمید. سخنان پرمعنی در گوش شخص احمق به خواب می‌رود.

خوشا به حال آن کسانی که از عقل و احساسات چنان به تناسب بهره‌ور باشند که بد و نیک طالع، ایشان را از طریق صواب منحرف نکند، و مانند نایی نباشند که روزگار هر نوایی که بخواهد بر آن بنوازد. آن مردی را که بندۀ شهوت نباشد به من نشان بدهید تا من او را در سویدای قلب خود جای بدهم، چنان که تو را اینک جای داده‌ام...

ببینید بشر عجب شاهکاری است! در عقل و دانش چقدر شریف، در قوه و استعداد چگونه بی‌پایان، در پیکر و رفتار چه بسیار شکیل و اعجاب‌انگیز، در عمل چگونه همانند فرشتگان، و در فهم و ادراک تا چه پایه نزدیک به خدایان است! گل سرسبد عالم خلقت است! اشرف جانداران است! با این همه در نظر من، یک مشت خاک بی‌قدر و مقدار بیش نیست.

خوب است در دفتر یادداشت‌های خود بنویسم که شخص ممکن است شب و روز تبسم بکند و در همان حال رذل و تبهکار باشد

خوشا به حال آن کسانی که از عقل و احساسات چنان به تناسب بهره‌ور باشند که بد و نیک طالع، ایشان را از طریق صواب منحرف نکند، و مانند نایی نباشند که روزگار هر نوایی که بخواهد بر آن بنوازد. آن مردی را که بندۀ شهوت نباشد به من نشان بدهید تا من او را در سویدای قلب خود جای بدهم، چنان که تو را اینک جای داده‌ام...

کرم همانا سلطان خوش‌خوراکان است. زیرا ما همۀ مخلوقات دیگر را می‌پروریم تا خودمان را چاق کنیم، و خودمان را می‌پروریم تا کرم‌ها را چاق کنیم. دولتمندان فربه و گدایان لاغر با هم فرقی ندارند. فقط دو غذای مختلفهستند که بر سر یک سفره صرف می‌شوند، و عاقبت همه همین است.

چه بسیار است مواقعی که نقشه‌های عمیق و پرپیچ و خم ما عقیم می‌ماند، و کار بر ما سخت می‌شود. آن گاه یک حرکت دیوانه‌وار و خطرآمیز گره می‌گشاید و ما را نجات می‌دهد. پس معلوم می‌شود که ما اگر چه منتهای کوشش را بجا بیاوریم تا زندگانی خود را بر طبق عقل و دلخواه خویشتن اداره کنیم، باز یک تقدیر آسمانی در این میان هست که عاقبت ما را معین می‌کند و سرنوشت ما در دست اوست.

در آتشین بودن ستارگان شک بکن در حرکت کردن خورشید شک بکن در راستگویی الهۀ حقیقت شک بکن ولی هرگز در عشق من شکی نداشته باش

مگر دیوانگی حقیقی چیست؟ آیا جز این است که انسان چیزی جز دیوانه نباشد؟

خوشوقتیم از اینکه زیاده از حد خوشبخت نیستیم. روزگار ما را بر فرق سر خود جای نداده است.

ابداً، ما از تَطَیر هیچ باکی نداریم، ولی از تقدیر آسمانی نمی‌توان جلوگیری کرد. هیچ گنجشکی بی‌اجل نخواهد مرد. بشر چه می‌داند؟ اگر اجل من اینک رسیده باشد تأخیری در آن روی نخواهد داد، و اگر هم نرسیده باشد به موقع خود بی‌تخلف فرا خواهد رسید

جناب پولونیوس، امر بفرمایید که از این بازیگران خوب پذیرایی کنند. می‌شنوید؟ همۀ وسایل آسایش ایشان فراهم شود، زیرا این اشخاص تاریخ زمان ما را ثبت کرده نمایش می‌دهند. و اگر پس از مرگ شما روی سنگ قبرتان عبارت زشتی نوشته شود بهتر از آن است که این بازیگران در زمان زندگانیتان از شما بدگویی کنند.

بروید آقا؛ آن گونه که از بزرگواری شما شایسته است از ایشان پذیرایی کنید. در آن صورت، هر چه لیاقت ایشان کمتر باشد رفتار شما بیشتر مقرون به بزرگواری خواهد بود. بفرمایید بروید.

ولی در آسمان چنین نیست. آنجا عمل شخص هر چه باشد، بر طبق حقیقت قضاوت می‌شود و ما مجبور هستیم از عهدۀ جبران کوچک‌ترین خطاهای خود برآییم.

کلادیوس: [در حال برخاستن] کلمات من به جانب بالا پرواز می‌کنند ولی افکار من همچنان در پایین باقی می‌مانند. کلامی که فکر همراهش نباشد هرگز به آسمان نمی‌رسد.