کتاب صوتی جزیره مثنوی؛ اندرز گفتن صوفی به خادم خانقاه و فرار باز شاه به کلبه پیرزن

کتاب صوتی جزیره مثنوی؛ اندرز گفتن صوفی به خادم خانقاه و فرار باز شاه به کلبه پیرزن نوشتهٔ جلال الدین محمد بلخی است. علیرضا شریعتی گویندگی این کتاب صوتی را انجام داده و نوین کتاب گویا آن را منتشر کرده است. این اثر حاوی یکی از جلدهای مجموعهٔ «جزیرهٔ مثنوی» است.

درباره کتاب صوتی جزیره مثنوی؛ اندرز گفتن صوفی به خادم خانقاه و فرار باز شاه به کلبه پیرزن

علیرضا شریعتی در کتاب صوتی جزیره مثنوی؛ اندرز گفتن صوفی به خادم خانقاه و فرار باز شاه به کلبه پیرزن دو تا از حکایت‌های اثر جاودان مولانا جلال الدین محمد بلخی مولوی در «مثنوی معنوی» را روایت می‌کند. این گوینده برای سهولت ادراک مخاطبان از توضیحات تکمیلی برای شرح بیشتر حکایت بهره گرفته است. حکایت «اندرزگفتن صوفی به خادم خانقاه» حکایت خیلی از ما است در روزگار بی‌وفایی‌ها و دورویی‌ها؛ روزگاری که روی حرف کسی نمی‌توان حساب کرد و هر لحظه باید مراقب عواقبی بود که از سوی دیگری به سمت ما می‌آید. این حکایت از جایی شروع می‌شود که یک روز صوفی‌ای بعد از سفری طولانی و سخت به خانقاهی می‌رسد و آنجا اقامت می‌کند. او تا به آنجا می‌رسد، چهارپایش را در آخُر می‌بندد و بعد به حلقهٔ ذکرِ صوفیان می‌پیوندد. پس از پایان مجلس و به رسم عادت، سفره‌ای پهن می‌کنند و همگی دور آن می‌نشینند. در این میان، صوفی به یاد چهارپایش می‌افتد و خادم را صدا می‌کند. مولانا در حکایت «اندرزگفتن صوفی به خادم خانقاه»، بی‌وفایی مردم روزگارش را بیان می‌کند. «فرار باز شاه به کلبهٔ پیرزن» حکایت دوم این اثر است. این حکایت در ذهن همهٔ ما تداعی‌کنندهٔ قصهٔ معروف «دوستی خاله‌خرسه» است. حکایت «فرار باز شاه به کلبه پیرزن» با طرح این پرسش شروع می‌شود که می‌دانید اگر یک بازِ سفید و زیبا را به‌دست پیرزنی کودن بسپارید، با او چه می‌کند؟

مجموعهٔ «جزیرهٔ مثنوی» به چه پرداخته است؟ «مصحف ثانی» نامی است که بسیاری از صاحب‌نظران برای کتاب «مثنوی معنوی» برگزیده‌اند. این کتاب که یکی از مهم‌ترین آثار عرفانی و تعلیمی ادبیات فارسی به شمار می‌رود، دربرگیرندهٔ ۲۶۰۰۰ بیت از سروده‌های مولاناست که در ۶ دفتر گنجانده شده است. مولوی برای حکایت‌های شیرین و آموزنده‌ای که از خلال این ابیات روایت می‌کند، از قالب شعری مثنوی بهره گرفته است. جلال‌الدین همایی، ادیب و پژوهشگر معاصر، این اثر را از جهت پرمغزی و نغزگفتاری با آثاری همچون گاتاهای هندی، متون مقدس زرتشتی و عهد جدید مسیحیان هم‌سنگ دانسته است. مولوی به‌مدت ۴ سال با «شمس تبریزی» حشرونشر داشت و این آمدوشد تأثیری شگرفت و حیرت‌آور از این ۲ شاعر و عارف نامدار بر زندگی یکدیگر گذاشت؛ چنانکه گفته شده است هر کجا در این ۶ دفتر اشارتی به آفتاب و خورشید شده، شاعرْ پیر و مراد خود شمس تبریزی را در خاطر داشته است.

عبداللطیف عباسی گچراتی، رینولد نیکلسون، عبدالکریم سروش و محمدعلی موحد از جمله کسانی بوده‌اند که هر یک با استفاده از دانش و پژوهش خود در این حوزه، تصحیح‌های گوناگونی را از این اثر ارائه دادند. سوای آن، مثنوی معنوی با وجود گذشت قرن‌های بسیار از سرایش آن، بارها و بارها بازنویسی و اقتباس شده و همچنین به زبان‌های دیگر ترجمه شده است. پژوهشگران نامداری همچون جعفر شهیدی و بدیع‌الزمان فروزانفر آثار ارزشمندی را در تحلیل و شرح این اثر به رشتهٔ تحریر درآورده‌اند. اهمیت این شاهکار ادبیات عرفانی تا حدی است که رشته‌ای تخصصی تحت‌عنوان «مولوی‌پژوهی» به رسمیت شناخته می‌شود. علیرضا شریعتی در هر یک از قسمت‌های مجموعهٔ «جزیرهٔ مثنوی» آثار شناخته‌شدهٔ این اثر گرانقدر را انتخاب کرده و به زبانی امروزی بازنویسی کرده است. هر قسمت از این مجموعه به یکی از حکایت‌های مثنوی اختصاص دارد.

شنیدن کتاب صوتی جزیره مثنوی؛ اندرز گفتن صوفی به خادم خانقاه و فرار باز شاه به کلبه پیرزن را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

شنیدن این کتاب صوتی را به دوستداران ادبیات کلاسیک ایران و قالب داستان پیشنهاد می‌کنیم.