کتاب نقشه و نقشه خوانی

کتاب نقشه و نقشه خوانی (همراه با آموزش ممیزی اراضی و تفکیک مستثنیات (تفکیک انفال)) نوشته اسماعیل کوراوند، اثری آموزشی در پیوند میان مفاهیم پایه‌ی نقشه‌ خوانی و کاربرد آن‌ها در تشخیص حدود، ممیزی اراضی و تفکیک مستثنیات است. این کتاب از تعریف نقشه و مقیاس آغاز می‌کند و به‌تدریج به مختصات، مساحت‌یابی، نقشه‌های توپوگرافی، کاداستر منابع ملی و روندهای اجرایی مرتبط می‌رسد. این راهنما که نشر سنجاق آن را به صورت الکترونیکی منتشر کرده، فقط به خواندن نقشه بسنده نکرده و آن را به مسائل میدانی و اداری هم مرتبط می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب نقشه و نقشه خوانی

کتاب نقشه و نقشه خوانی نوشته‌ی اسماعیل کوراوند، بر یک نیاز مشخص تمرکز دارد: فهم نقشه نه‌فقط به‌ عنوان تصویر ساده‌ی عوارض زمین، بلکه به‌ عنوان ابزاری برای تشخیص موقعیت، اندازه‌گیری، تعیین حدود و پشتیبانی از تصمیم‌های اجرایی در حوزه‌هایی مثل منابع طبیعی، آبخیزداری، کشاورزی، جغرافیا، نقشه‌برداری و امور ثبتی. نویسنده از همان ابتدا نقشه را زبان فنی چند حوزه معرفی می‌کند و بعد نشان می‌دهد که دانستن مقیاس، مختصات، جهت‌یابی و شیوه‌های برداشت و ترسیم چگونه در کارهای میدانی و حقوقی به کار می‌آید. فضای اثر آموزشی و مسئله‌محور است و مطالب آن از تعریف‌های پایه تا نکته‌های تخصصی‌تر پیش می‌رود.

کتاب در دو بخش اصلی تنظیم شده است. بخش نخست بیشتر بر مبانی نقشه، مقیاس، روش‌های مساحت‌یابی، جغرافیای ریاضی، سیستم‌های مختصات، شمال‌یابی، سیستم تعیین موقعیت جهانی، نقشه‌های توپوگرافی و برخی ابزارها و نرم‌افزارهای مرتبط تکیه دارد. بخش دوم به زمینه‌ی اجرایی نزدیک‌تر است و موضوعاتی مانند رسالت سازمان جنگل‌ها، ممیزی اراضی، تفکیک مستثنیات، حدنگاری منابع ملی، برگ تشخیص، آگهی تشخیص و کروکی را در بر می‌گیرد.

کتاب نقشه و نقشه خوانی فقط مجموعه‌ای از تعریف‌ها نیست. اسماعیل کوراوند در بخش‌های مختلف، مثال‌های عددی، فرمول‌ها، توضیح ابزارهایی مثل پانتوگراف و پلانی‌متر و اشاره به نرم‌افزارهای نقشه‌کشی را در کنار هم آورده تا مسیر فهم مطالب روشن‌تر شود. در کنار این‌ها، پیوند میان نقشه خوانی و تفکیک انفال یا مستثنیات، به اثر هویتی کاربردی داده است؛ یعنی خواننده هم با مبانی فنی روبه‌رو می‌شود و هم با این پرسش که این دانش در تعیین محدوده‌ها، تشخیص اراضی و مستندسازی چه نقشی دارد.

خلاصه کتاب نقشه و نقشه خوانی

کتاب نقشه و نقشه خوانی از توضیح مفاهیم پایه‌ی نقشه آغاز می‌شود و قدم‌به‌قدم به خواندن مقیاس‌ها، سنجش مساحت، شناخت مختصات جغرافیایی و کارتزین، تشخیص جهت‌ها و استفاده از نقشه‌های توپوگرافی می‌رسد. سپس بحث را به ابزارها و فناوری‌های مرتبط مثل سیستم تعیین موقعیت جهانی، عکس هوایی و نرم‌افزارهای نقشه‌کشی گسترش می‌دهد.

در ادامه، تمرکز اثر به حوزه‌ی ممیزی اراضی، حدنگاری منابع ملی و تفکیک مستثنیات منتقل می‌شود. نویسنده روندهای اجرایی، برخی فرم‌ها و اصطلاحات اداری و فنی و جایگاه این مباحث را در کار منابع طبیعی و ثبت حدود توضیح می‌دهد. حاصل، متنی است که می‌کوشد میان دانش نقشه‌ خوانی و کاربرد آن در تشخیص و تفکیک اراضی پیوند برقرار کند.

چرا باید کتاب نقشه و نقشه خوانی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب نقشه و نقشه خوانی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب مفاهیم پایه‌ی نقشه، مقیاس، مختصات و جهت‌یابی را در کنار کاربردهای میدانی آن‌ها جمع کرده است.
• خواننده با چند روش متفاوت برای مساحت‌یابی نقشه آشنا می‌شود؛ از روش‌های دستی تا استفاده از ابزار و نرم‌افزار.
• اثر، پیوند میان نقشه‌ خوانی و موضوعات ممیزی اراضی، حدنگاری و تفکیک مستثنیات را روشن می‌کند.
• بخش‌های مربوط به فرم‌ها، برگ تشخیص و روند اجرا، شناخت بهتری از جنبه‌های اداری و اجرایی موضوع می‌دهد.
• توضیح ابزارهایی مثل پانتوگراف، پلانی‌متر و سیستم تعیین موقعیت جهانی، دامنه‌ی آشنایی خواننده را از مبانی نظری فراتر می‌برد.

خواندن کتاب نقشه و نقشه خوانی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب نقشه و نقشه خوانی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان و فعالان حوزه‌های جغرافیا، نقشه‌برداری، منابع طبیعی و آبخیزداری که به مبانی نقشه‌ خوانی نیاز دارند.
• کارشناسانی که درگیر ممیزی اراضی، تشخیص حدود و تفکیک مستثنیات هستند.
• خوانندگانی که می‌خواهند ارتباط میان نقشه، مختصات، مساحت و تعیین موقعیت را دقیق‌تر دریابند.
• فعالان حوزه‌ی ثبت اسناد و املاک که با مسائل حدنگاری و تعیین محدوده سروکار دارند.
• کسانی که به‌ دنبال آشنایی همزمان با مفاهیم فنی نقشه و کاربرد اداری و میدانی آن‌ها هستند.