کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران

کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران (فلسفه‌های امید و یأس) با عنوان اصلی (Political Islam, Iran, and the enlightenment) نوشته علی میرسپاسی و ترجمه کاوه حسین زاده راد، به بررسی نسبت روشنفکری ایرانی با مدرنیته، روشنگری، بومی‌گرایی و اسلام سیاسی می‌پردازد. نویسنده در این اثر سراغ ریشه‌های فکری امید و یأس در اندیشه‌ی سیاسی ایران می‌رود و با تمرکز بر چهره‌هایی مانند هایدگر و جان دیویی، دو مسیر متفاوت برای فهم جهان معاصر را کنار هم می‌گذارد. انتشارات طرح نو این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران

کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران نوشته‌ی علی میرسپاسی، اثری فکری و تحلیلی درباره‌ی مسیرهای شکل‌گیری اندیشه‌ی سیاسی در ایران معاصر است. محور اصلی آن، بررسی این پرسش است که چرا بخشی از روشنفکری ایرانی در مواجهه با مدرنیته، بیشتر به روایت‌های یأس، اصالت‌گرایی و بازگشت به سرچشمه‌ها گرایش پیدا کرده و در مقابل، چه امکان‌هایی برای صورت‌بندی روایتی امیدوارانه‌تر از دموکراسی، اخلاق و زندگی جمعی وجود دارد. نویسنده از همان آغاز، بحث را فقط به تقابل ساده‌ی شرق و غرب محدود نمی‌کند و نشان می‌دهد که بسیاری از ایده‌های ضد مدرنیته و ضد روشنگری، خود ریشه در سنت‌های فکری غربی دارند و بعد در فضای فکری ایران اثر گذاشته‌اند.

کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران در هفت فصل تنظیم شده و از مقدمه تا نتیجه‌گیری، یک خط بحث پیوسته را دنبال می‌کند. فصل‌هایی مانند روشنفکران و پیامدهای یأس سیاسی، بحران تخیل بومی‌گرا، هایدگر و ایران و دموکراسی و دین در اندیشه‌ی جان دیویی نشان می‌دهند که علی میرسپاسی هم به نقد سنت ضد روشنگری توجه دارد و هم به جست‌وجوی بدیل‌هایی برای آن. در این مسیر، نام‌هایی مانند احمد فردید، جلال آل‌ احمد، علی شریعتی، داریوش شایگان و عبدالکریم سروش در کنار متفکرانی مانند مارتین هایدگر و جان دیویی مطرح می‌شوند.

اهمیت کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران اثر علی میرسپاسی در این است که بحث روشنفکری ایرانی را فقط در سطح شعارهای سیاسی یا داوری‌های کلی نگه نمی‌دارد، بلکه آن را به لایه‌های عمیق‌تر فلسفی، اخلاقی و تاریخی پیوند می‌زند. این اثر جدلی و پرسش‌محور است و خواننده را با مجموعه‌ای از پرسش‌ها درباره‌ی دموکراسی، سکولاریسم، سنت، دین و امکان همزیستی آن‌ها در جامعه‌ی معاصر روبه‌رو می‌کند.

خلاصه کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران

کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران استدلال می‌کند که بخشی از روشنفکری ایرانی، مدرنیته و دموکراسی را بیشتر از دریچه‌ی سنت‌های ضد روشنگری شناخته است، سنت‌هایی که بر اصالت، بازگشت، یگانگی فرهنگی و بدبینی به جهان جدید تکیه دارند. علی میرسپاسی در برابر این مسیر، به روایت‌های دیگری از مدرنیته می‌پردازد که در آن‌ها دموکراسی، گفت‌وگو، کثرت‌گرایی و اخلاق جمعی جای مهمی دارند. او با نقد تأثیر هایدگر بر برخی جریان‌های فکری ایران و با برجسته‌کردن اندیشه‌ی جان دیویی، می‌کوشد تا نشان دهد که می‌توان میان سنت، دین و زندگی مدرن نسبتی کم‌تنش‌تر و بازتر تصور کرد.

چرا باید کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب ریشه‌های فکری برخی گرایش‌های اثرگذار در روشنفکری ایران را با جزئیات بیشتری بررسی می‌کند.
• خواننده با مطالعه‌ی اثر می‌تواند نسبت میان بومی‌گرایی، ضد روشنگری، اسلام سیاسی و نقد مدرنیته را دقیق‌تر بفهمد.
• این اثر فقط به نقد ایده‌ها بسنده نمی‌کند و مسیرهای بدیل، به‌ویژه از خلال اندیشه‌ی جان دیویی، را هم مطرح می‌کند.
• کتاب به فهم بهتر بحث‌هایی مانند دموکراسی، سکولاریسم، سنت و اخلاق جمعی در بافت ایران کمک می‌کند.
• فصل‌بندی روشن کتاب امکان می‌دهد که سیر استدلال نویسنده از نقد یأس سیاسی تا طرح روایت‌های امید دنبال شود.

خواندن کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب روشنگری و بیم و امیدهای روشنفکران در ایران به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که به اندیشه‌ی سیاسی ایران معاصر و ریشه‌های فکری آن علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند درباره‌ی نسبت روشنفکری ایرانی با مدرنیته و دموکراسی بیشتر بدانند.
• علاقه‌مندان به بحث‌های فلسفی درباره‌ی روشنگری، ضد روشنگری و بومی‌گرایی.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که موضوعاتی مانند اسلام سیاسی، سکولاریسم و تاریخ اندیشه را دنبال می‌کنند.
• مخاطبانی که از کتاب‌های تحلیلی و پرسش‌برانگیز درباره‌ی فرهنگ و سیاست ایران استقبال می‌کنند.