کتاب شرح حضرت آیت الله خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

کتاب شرح حدیث مکارم اخلاق گردآوری و تنظیم انتشارات صهبا، بر پایه‌ی مجموعه‌ای از جلسات شرح حدیث شکل گرفته است و از خلال آن، ۱۰ خصلت اخلاقی مانند یقین، قناعت، صبر، شکر، حلم و شجاعت بررسی می‌شوند. این کتاب فقط به تعریف این صفات بسنده نمی‌کند و پیوندشان را با زندگی فردی و اجتماعی نشان می‌دهد؛ از مراقبت از یقین تا نسبت قناعت با مصرف و از صبر در سختی تا راست‌گویی و امانت‌داری. این کتاب را انتشارات صهبا منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب شرح حضرت آیت الله خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

کتاب شرح حدیث مکارم اخلاق مجموعه‌ای است که انتشارات صهبا آن را از دل سخنرانی‌ها و شرح‌های مرتبط با حدیثی از امام صادق علیه‌السلام گردآوری کرده است؛ حدیثی که در آن، مکارم اخلاقی پیامبر در ۱۰ عنوان معرفی می‌شود. محور اصلی اثر، اخلاق به‌عنوان امری صرفاً فردی نیست، بلکه نشان می‌دهد هر صفت چگونه در رفتار اجتماعی، تصمیم‌گیری، نوع مواجهه با دنیا و حتی کیفیت دینداری اثر می‌گذارد. در مقدمه و بخش‌های آغازین، بحث از اصلاح نفس، تزکیه و نسبت میان ایمان، عمل و خودسازی مطرح می‌شود و از همان ابتدا روشن است که کتاب می‌خواهد اخلاق را از سطح توصیه‌های پراکنده بالاتر ببرد و به آن صورتی پیوسته و قابل‌فهم بدهد.
کتاب شرح حدیث مکارم اخلاق در فصل‌های متعدد خود به موضوعاتی مانند یقین، قناعت، صبر، شکر، حلم، حسن خلق، سخاوت، غیرت، شجاعت و مروّت می‌پردازد و در ادامه، راستی و امانت‌داری را نیز در امتداد همین بحث‌ها می‌آورد. فهرست کتاب نشان می‌دهد هر خصلت از چند زاویه بررسی شده است؛ مثلاً در بخش یقین، هم از طلب و مراقبت از یقین سخن می‌رود، هم از نسبت آن با شناخت اسلام و هم از ثمراتش در عمل و رضایت به تقدیر الهی. در بخش قناعت نیز فقط ستایش کم‌مصرفی دیده نمی‌شود، بلکه مرز قناعت با رکود، نسبت آن با کفاف و اقتصاد و نقش آن در تنظیم مصرف توضیح داده می‌شود. همین شیوه در فصل‌های دیگر هم ادامه دارد و باعث می‌شود کتاب از حالت مجموعه‌ای از پندهای جدا از هم بیرون بیاید و به تصویری گسترده‌تر از اخلاق برسد.

خلاصه کتاب شرح حضرت آیت الله خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

کتاب شرح حدیث مکارم اخلاق با یک حدیث محوری آغاز می‌شود که ۱۰ صفت اخلاقی را به‌عنوان نشانه‌های مکارم اخلاق معرفی می‌کند. سپس هر صفت در فصل جداگانه‌ای باز می‌شود و معنای آن، آثارش و نسبتش با زندگی روزمره توضیح داده می‌شود. در بخش یقین، بحث بر سر باور اثرگذار و مراقبت از آن است؛ در بخش قناعت، مرز میان مصرف سنجیده و حرص روشن می‌شود؛ و در فصل‌های بعدی، صبر، شکر، حلم، حسن خلق، سخاوت، غیرت، شجاعت و مروّت از زاویه‌های مختلف بررسی می‌شوند. مسیر کلی کتاب از درون انسان شروع می‌شود و به رفتار اجتماعی، مسئولیت‌پذیری، راست‌گویی و امانت‌داری می‌رسد.

چرا باید کتاب شرح حضرت آیت الله خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب شرح حدیث مکارم اخلاق را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب ۱۰ خصلت اخلاقی را به‌صورت جداگانه و با شرح تفصیلی کنار هم قرار می‌دهد.
• کتاب نسبت میان باور، اخلاق و عمل را روشن می‌کند و نشان می‌دهد صفات اخلاقی فقط مفاهیم ذهنی نیستند.
• بخش قناعت، یقین و صبر از زاویه‌هایی طرح شده‌اند که به فهم دقیق‌تر مصرف، پایداری و خودمهارگری کمک می‌کند.
• فهرست جزئی فصل‌ها امکان می‌دهد هر موضوع از چند جهت دنبال شود، نه فقط در حد یک تعریف کوتاه.
• کتاب اخلاق را به عرصه‌ی اجتماع، مسئولیت، گفتار و امانت‌داری پیوند می‌دهد و آن را محدود به خلوت فردی نمی‌گذارد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب شرح حدیث مکارم اخلاق به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که می‌خواهند درباره‌ی صفات اخلاقی مانند یقین، قناعت، صبر و حسن خلق شناخت دقیق‌تری به دست آورند.
• کسانی که به مباحث اخلاق اسلامی و شرح حدیث علاقه دارند.
• مخاطبانی که می‌خواهند پیوند میان خودسازی فردی و مسئولیت اجتماعی را بهتر بفهمند.
• افرادی که درباره‌ی موضوعاتی مانند مصرف، حرص، رضایت، راست‌گویی و امانت‌داری پرسش دارند.
• علاقه‌مندانی که ترجیح می‌دهند یک موضوع اخلاقی را در فصل‌های کوتاه‌تر و متمرکز دنبال کنند.

بخشی از کتاب شرح حضرت آیت الله خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

«در اسلام، نقطۀ اصلی و محوری برای اصلاح عالَم، اصلاح نفس انسانی است. همه‌چيز از اينجا شروع می‌شود. قرآن به آن نسلی که می‌خواست با دست قدرتمند خود، تاريخ را ورق بزند، فرمود: قُوا اَنفُسَكُم، عَلَيکُم اَنفُسَکُم خودتان را مراقبت کنيد، به خودتان بپردازيد و نفس خودتان را اصلاح و تزکيه کنيد؛ قَد اَفلَحَ مَن زَكّاها. اگر جامعۀ اسلامیِ صدر اول اسلام، از تزکيۀ انسان‌ها شروع نشده بود و در آن به اندازۀ لازم، آدم‌های مصفّا و خالص و بی‌غش وجود نداشتند، اسلام پا نمی‌گرفت، گسترش پيدا نمی‌کرد، بر مذاهب مشرکانۀ عالم پيروز نمی‌شد و تاريخ در خط اسلام به حرکت نمی‌افتاد. اگر انسان‌های مزکّا و مصفّا نباشند، جهاد نيست. در درون وجود ما، بزرگ‌ترين دشمن ما کمين گرفته و آن، نفس امّاره و شهوات و خودخواهی و خودپرستی‌های ماست. هر لحظه‌ای که بتوانيم، اين مارِ گزنده و اين دشمنِ کُشنده را سر جای خود بنشانيم، در آن لحظه، ما موفق و سعادتمند و قادر بر عمل و مقاومت و ايستادگی هستيم.»