کتاب به روایت اسکیس

کتاب به روایت اسکیس نوشته حسین مهبودی مجموعه‌ای از ترسیم‌ها و یادداشت‌های کوتاه درباره‌ی اسکیس‌زدن در معماری ایران است که انتشارات تخت‌جمشید آن را منتشر کرده است. این کتاب فقط آلبومی از طرح‌ها نیست، بلکه در کنار تصویرها به زاویه‌ی دید، نور، سایه، تناسبات، مصالح و شیوه‌ی دیدن بنا هم پرداخته است. از مسجدها و باغ‌ها تا خانه‌ها و بازارها، هر صفحه بخشی از رابطه‌ی نگاه معمارانه و ترسیم سریع را نشان می‌دهد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب به روایت اسکیس

کتاب به روایت اسکیس نوشته حسین مهبودی بر مشاهده‌ی دقیق بنا و تبدیل آن به ترسیم‌های سریع و سنجیده تمرکز دارد. محور اصلی اثر، اسکیس از معماری ایران است؛ از مسجد نصیرالملک، مسجد امام و گنبد علویان تا باغ ارم، باغ فین، ارگ کریم‌خانی و خانه‌های تاریخی شیراز و کاشان. متن‌های کوتاه کنار طرح‌ها نشان می‌دهند که نویسنده فقط به ثبت ظاهر بنا بسنده نکرده و به مسائلی مثل انتخاب کادر، تشخیص نقاط گریز، نسبت تیرگی و روشنی، نمایش عمق و پرهیز از شلوغ‌کردن تصویر هم توجه داشته است. فضای کتاب بیشتر بر دیدن، سنجیدن و بعد خط‌کشیدن استوار است؛ یعنی همان جایی که ترسیم از یک مهارت صرفاً فنی فراتر می‌رود و به نوعی فهم فضا نزدیک می‌شود.
در صفحه‌های مختلف، نکته‌هایی درباره‌ی ترسیم پرده، مقرنس، گیاهان، کف‌سازی، ورودی‌ها، سایه‌ها و حتی سفیدی کاغذ آمده است. نویسنده بارها یادآوری کرده است که جزئیات همیشه لازم نیستند و گاهی خلاصه‌کردن یک بنا یا محو‌کردن تدریجی تزئینات، تصویر را رساتر می‌کند. از دل همین جمله‌های کوتاه می‌توان فهمید که این کتاب بیش از هرچیز بر فرایند دیدن و انتخاب‌کردن تکیه دارد: چه چیزی باید دیده شود، چه چیزی حذف شود و چگونه یک بنا در چند خط هویت خود را حفظ کند. به همین دلیل، اثر هم برای آشنایی با نمونه‌هایی از معماری ایران جالب است و هم برای شناخت منطق پشت اسکیس، یعنی رابطه‌ی میان مشاهده، تمرین مداوم و بیان تصویری.

خلاصه کتاب به روایت اسکیس

کتاب به روایت اسکیس مجموعه‌ای از طرح‌های معماری و نکته‌های آموزشی کوتاه است که بر شیوه‌ی نگاه‌کردن به بنا پیش از ترسیم تأکید دارد. حسین مهبودی از خلال نمونه‌های متعدد نشان داده است که اسکیس فقط ثبت خطوط نیست، بلکه انتخاب زاویه‌ی مناسب، تشخیص عناصر اصلی، کنترل جزئیات و استفاده‌ی درست از نور و سایه را هم دربر می‌گیرد. متن کتاب پیوسته به تمرین، تکرار، شناخت ابزار و پرهیز از داوری زودهنگام اشاره کرده است. در کنار این نکته‌ها، بناهای شناخته‌شده‌ی ایرانی به‌صورت نمونه‌هایی برای فهم تناسبات، مصالح، عمق و ترکیب‌بندی به کار رفته‌اند.

چرا باید کتاب به روایت اسکیس را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب به روایت اسکیس را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• نمونه‌های متنوعی از اسکیس بناهای ایرانی را کنار نکته‌های فشرده و کاربردی قرار داده است.
• به درک بهتر زاویه‌ی دید، پرسپکتیو، نور، سایه و تناسبات در ترسیم معماری کمک می‌کند.
• نشان می‌دهد که در اسکیس چه وقت باید جزئیات را کم کرد و چه وقت باید بر بخشی از بنا تأکید گذاشت.
• رابطه‌ی میان مشاهده‌ی دقیق فضا و کیفیت خط‌کشی را به‌صورت عینی روشن می‌کند.
• برای تمرین دیدن مصالح، تزئینات، گیاهان و عناصر پیرامونی در کنار بنای اصلی منبعی مفید است.
• بر اهمیت تکرار، اعتمادبه‌نفس در خط‌کشیدن و شناخت ابزارهای ترسیم تأکید می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب به روایت اسکیس به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان معماری که می‌خواهند اسکیس را در پیوند با مشاهده‌ی دقیق بنا تمرین کنند.
• علاقه‌مندان به معماری ایران که دوست دارند بناهای شناخته‌شده را از دریچه‌ی ترسیم ببینند.
• کسانی که در ترسیم معماری با انتخاب کادر، نمایش عمق یا کنترل جزئیات دست‌وپنجه نرم می‌کنند.
• هنرجویانی که می‌خواهند از نمونه‌های واقعی برای فهم نور، سایه، مصالح و تناسبات استفاده کنند.
• مخاطبانی که به مجموعه‌های تصویری همراه با نکته‌های کوتاه و مستقیم درباره‌ی طراحی علاقه دارند.