کتاب سند ملی سالمندی کشور

کتاب سند ملی سالمندی کشور گردآوری بابک شعبان‌نژاد گیلاکجانی و مهلا مداحی زرندی است که انتشارات عقیق دیار باران آن را منتشر کرده است. این کتاب به موضوع سالمندی جمعیت ایران، چالش‌ها و فرصت‌های آن و برنامه‌ریزی ملی برای پاسخ‌گویی به نیازهای سالمندان می‌پردازد. متن کتاب با تکیه‌بر داده‌های جمعیتی، اسناد بالادستی و سیاست‌های کلان، چارچوبی برای سیاستگذاری، برنامه‌ریزی و هماهنگی بین دستگاه‌های مختلف در حوزه سالمندی ارائه کرده است. ساختار اثر شامل مقدمه، چارچوب نظری، برنامه راهبردی، پیوست اجرایی و اسناد پشتیبان است و به‌نوعی نقشه‌ی راه مدیریت سالمندی در سطح ملی را ترسیم می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سند ملی سالمندی کشور

کتاب سند ملی سالمندی کشور متنی سیاستی و برنامه‌ای است که با مشارکت گسترده دستگاه‌های عضو شورای ملی سالمندان و با محوریت سازمان برنامه و بودجه و نهادهای رفاهی و سلامت تدوین شده است. در این کتاب بابک شعبان‌نژاد گیلاکجانی و مهلا مداحی زرندی روند گذار جمعیتی ایران به سمت سالمندی، سرعت این گذار و تفاوت آن با تجربه کشورهای توسعه‌یافته را توضیح داده‌اند و نشان داده‌اند که چگونه ایران در عین قرارداشتن در «پنجره جمعیتی» باید برای موج سالمندی آینده آماده شود. در همین بخش‌های آغازین کتاب سند ملی سالمندی کشور، با استفاده از آمارهای داخلی و گزارش‌های بین‌المللی، رشد سهم سالمندان، تغییر الگوی بیماری‌ها، فشار بر نظام بازنشستگی و رفاه و کمبود زیرساخت‌های مراقبتی تشریح شده است. در ادامه کتاب سند ملی سالمندی کشور، چارچوب نظری و اصول حاکم بر نگاه به سالمندی در ایران معرفی شده است؛ از تمایز سالمندی فردی و سالمندی جمعیت تا تأکید بر برابری، استقلال، مشارکت و منزلت سالمندان. سپس اجزای سند در پنج بخش اصلی توضیح داده شده است: مقدمه، چارچوب سند، برنامه راهبردی، پیوست اجرایی و اسناد پشتیبان. در بخش برنامه راهبردی کتاب سند ملی سالمندی کشور، ۶ هدف اصلی همراه با راهبردها و سیاست‌های اجرایی آمده است؛ از ارتقای فرهنگ عمومی درباره سالمندی و توانمندسازی سالمندان تا توسعه زیرساخت‌ها و تأمین منابع مالی پایدار. در بخش‌های پایانی کتاب سند ملی سالمندی کشور نیز الزامات اجرایی، سازوکار هماهنگی بین دستگاه‌ها، نحوه تدوین برنامه‌های عملیاتی سالانه، نظام پایش و ارزشیابی و همچنین تعاریف، نظریه‌های سالمندی و وضعیت سالمندان در ایران به‌عنوان اسناد پشتیبان آورده شده است.

خلاصه کتاب سند ملی سالمندی کشور

کتاب سند ملی سالمندی کشور تصویری جامع از وضعیت کنونی و آینده سالمندی در ایران ارائه کرده است و نشان می‌دهد که چگونه کاهش باروری، افزایش امید به زندگی و تغییر ساختار خانواده، کشور را به‌سوی جامعه‌ای با سهم بالای سالمندان سوق می‌دهد. نویسندگان ابتدا مفهوم سالمندی فردی و سالمندی جمعیت را از هم جدا کرده‌اند و سپس با استناد به سرشماری‌ها و پیش‌بینی‌های جمعیتی، سرعت بالای پیرشدن جمعیت ایران را توضیح داده‌اند. در ادامه کتاب سند ملی سالمندی کشور، پیام اصلی بر ضرورت تبدیل سالمندی از یک تهدید بالقوه به فرصتی برای توسعه متمرکز است. برای این منظور ۶ هدف کلان تعریف شده است: ارتقای فرهنگ عمومی درباره سالمندی، توانمندسازی سالمندان، حفظ و ارتقای سلامت جسمی، روانی، اجتماعی و معنوی، تقویت حمایت‌های اجتماعی، توسعه زیرساخت‌های مورد نیاز و تأمین منابع مالی پایدار. برای هر هدف، راهبردها و سیاست‌های مشخصی مانند گسترش آموزش، توسعه محیط دوستدار سالمند، اصلاح نظام بازنشستگی، تقویت خدمات مراقبتی و ایجاد بانک اطلاعات سالمندان پیشنهاد شده است تا دستگاه‌های مختلف بتوانند برنامه‌های عملیاتی خود را بر آن بنا کنند.

چرا باید کتاب سند ملی سالمندی کشور را بخوانیم؟

این کتاب تصویری روشن و مستند از روند سالمندی جمعیت ایران و پیامدهای آن در حوزه‌های سلامت، رفاه، اقتصاد و فرهنگ ارائه کرده است. خواندن آن امکان آشنایی با اهداف، راهبردها و تقسیم کار ملی در حوزه سالمندی را فراهم می‌کند و نشان می‌دهد که چه انتظاری از دستگاه‌های مختلف، نهادهای مدنی و خانواده‌ها در مدیریت این دوره جمعیتی وجود دارد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه این کتاب به سیاستگذاران و مدیران حوزه‌های رفاه، سلامت، برنامه‌ریزی و شهری، پژوهشگران علوم اجتماعی و جمعیت‌شناسی، فعالان سازمان‌های مردم‌نهاد در حوزه سالمندی و همچنین کارشناسان صندوق‌های بازنشستگی و بیمه‌ای پیشنهاد می‌شود که به‌دنبال درک منسجم‌تری از سیاست ملی سالمندی هستند.